Mbajtja e Familjes · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadithi 5358

Teksti arabisht me përkthimin dhe shpjegimin tonë.

Sahih (i besueshëm)Libri: Mbajtja e Familjes
صحيح البخاري

Transmetimi

Teksti arabisht

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُفَيْرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ، قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي مَالِكُ بْنُ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ، وَكَانَ، مُحَمَّدُ بْنُ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ ذَكَرَ لِي ذِكْرًا مِنْ حَدِيثِهِ، فَانْطَلَقْتُ حَتَّى دَخَلْتُ عَلَى مَالِكِ بْنِ أَوْسٍ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ مَالِكٌ انْطَلَقْتُ حَتَّى أَدْخُلَ عَلَى عُمَرَ، إِذْ أَتَاهُ حَاجِبُهُ يَرْفَا فَقَالَ هَلْ لَكَ فِي عُثْمَانَ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ وَالزُّبَيْرِ وَسَعْدٍ يَسْتَأْذِنُونَ قَالَ نَعَمْ‏.‏ فَأَذِنَ لَهُمْ ـ قَالَ ـ فَدَخَلُوا وَسَلَّمُوا فَجَلَسُوا، ثُمَّ لَبِثَ يَرْفَا قَلِيلاً فَقَالَ لِعُمَرَ هَلْ لَكَ فِي عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ قَالَ نَعَمْ‏.‏ فَأَذِنَ لَهُمَا، فَلَمَّا دَخَلاَ سَلَّمَا وَجَلَسَا، فَقَالَ عَبَّاسٌ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ اقْضِ بَيْنِي وَبَيْنَ هَذَا‏.‏ فَقَالَ الرَّهْطُ عُثْمَانُ وَأَصْحَابُهُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ اقْضِ بَيْنَهُمَا، وَأَرِحْ أَحَدَهُمَا مِنَ الآخَرِ‏.‏ فَقَالَ عُمَرُ اتَّئِدُوا أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ الَّذِي بِهِ تَقُومُ السَّمَاءُ وَالأَرْضُ، هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ لاَ نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ ‏"‏‏.‏ يُرِيدُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَفْسَهُ‏.‏ قَالَ الرَّهْطُ قَدْ قَالَ ذَلِكَ‏.‏ فَأَقْبَلَ عُمَرُ عَلَى عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ فَقَالَ أَنْشُدُكُمَا بِاللَّهِ هَلْ تَعْلَمَانِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ذَلِكَ قَالاَ قَدْ قَالَ ذَلِكَ‏.‏ قَالَ عُمَرُ فَإِنِّي أُحَدِّثُكُمْ عَنْ هَذَا الأَمْرِ، إِنَّ اللَّهَ كَانَ خَصَّ رَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم فِي هَذَا الْمَالِ بِشَىْءٍ لَمْ يُعْطِهِ أَحَدًا غَيْرَهُ، قَالَ اللَّهُ ‏{‏مَا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ مِنْهُمْ فَمَا أَوْجَفْتُمْ عَلَيْهِ مِنْ خَيْلٍ‏}‏ إِلَى قَوْلِهِ ‏{‏قَدِيرٌ‏}‏‏.‏ فَكَانَتْ هَذِهِ خَالِصَةً لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَاللَّهِ مَا احْتَازَهَا دُونَكُمْ وَلاَ اسْتَأْثَرَ بِهَا عَلَيْكُمْ، لَقَدْ أَعْطَاكُمُوهَا وَبَثَّهَا فِيكُمْ، حَتَّى بَقِيَ مِنْهَا هَذَا الْمَالُ، فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُنْفِقُ عَلَى أَهْلِهِ نَفَقَةَ سَنَتِهِمْ مِنْ هَذَا الْمَالِ، ثُمَّ يَأْخُذُ مَا بَقِيَ، فَيَجْعَلُهُ مَجْعَلَ مَالِ اللَّهِ، فَعَمِلَ بِذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَيَاتَهُ، أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ، هَلْ تَعْلَمُونَ ذَلِكَ قَالُوا نَعَمْ‏.‏ قَالَ لِعَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ أَنْشُدُكُمَا بِاللَّهِ هَلْ تَعْلَمَانِ ذَلِكَ قَالاَ نَعَمْ‏.‏ ثُمَّ تَوَفَّى اللَّهُ نَبِيَّهُ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ أَنَا وَلِيُّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَبَضَهَا أَبُو بَكْرٍ يَعْمَلُ فِيهَا بِمَا عَمِلَ بِهِ فِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَنْتُمَا حِينَئِذٍ ـ وَأَقْبَلَ عَلَى عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ ـ تَزْعُمَانِ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ كَذَا وَكَذَا، وَاللَّهُ يَعْلَمُ أَنَّهُ فِيهَا صَادِقٌ بَارٌّ رَاشِدٌ تَابِعٌ لِلْحَقِّ، ثُمَّ تَوَفَّى اللَّهُ أَبَا بَكْرٍ فَقُلْتُ أَنَا وَلِيُّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبِي بَكْرٍ، فَقَبَضْتُهَا سَنَتَيْنِ أَعْمَلُ فِيهَا بِمَا عَمِلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبُو بَكْرٍ، ثُمَّ جِئْتُمَانِي وَكَلِمَتُكُمَا وَاحِدَةٌ وَأَمْرُكُمَا جَمِيعٌ، جِئْتَنِي تَسْأَلُنِي نَصِيبَكَ مِنِ ابْنِ أَخِيكَ، وَأَتَى هَذَا يَسْأَلُنِي نَصِيبَ امْرَأَتِهِ مِنْ أَبِيهَا، فَقُلْتُ إِنْ شِئْتُمَا دَفَعْتُهُ إِلَيْكُمَا عَلَى أَنَّ عَلَيْكُمَا عَهْدَ اللَّهِ وَمِيثَاقَهُ لَتَعْمَلاَنِ فِيهَا بِمَا عَمِلَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَبِمَا عَمِلَ بِهِ فِيهَا أَبُو بَكْرٍ، وَبِمَا عَمِلْتُ بِهِ فِيهَا، مُنْذُ وُلِّيتُهَا، وَإِلاَّ فَلاَ تُكَلِّمَانِي فِيهَا فَقُلْتُمَا ادْفَعْهَا إِلَيْنَا بِذَلِكَ‏.‏ فَدَفَعْتُهَا إِلَيْكُمَا بِذَلِكَ، أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ هَلْ دَفَعْتُهَا إِلَيْهِمَا بِذَلِكَ فَقَالَ الرَّهْطُ نَعَمْ‏.‏ قَالَ فَأَقْبَلَ عَلَى عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ فَقَالَ أَنْشُدُكُمَا بِاللَّهِ هَلْ دَفَعْتُهَا إِلَيْكُمَا بِذَلِكَ قَالاَ نَعَمْ‏.‏ قَالَ أَفَتَلْتَمِسَانِ مِنِّي قَضَاءً غَيْرَ ذَلِكَ، فَوَالَّذِي بِإِذْنِهِ تَقُومُ السَّمَاءُ وَالأَرْضُ لاَ أَقْضِي فِيهَا قَضَاءً غَيْرَ ذَلِكَ، حَتَّى تَقُومَ السَّاعَةُ، فَإِنْ عَجَزْتُمَا عَنْهَا فَادْفَعَاهَا فَأَنَا أَكْفِيكُمَاهَا‏.‏

Përkthimi

Na ka treguar Seid bin Ufejr, i cili tha: Më ka treguar Lejthi, i cili tha: Më ka treguar Ukejli, nga Ibn Shihabi, i cili tha: Më ka njoftuar Malik bin Aus bin El-Hadethani. Ai tha: Muhammed bin Xhubejr bin Mut'im më përmendi një pjesë të hadithit të tij, ndaj u nisa derisa hyra te Malik bin Ausi dhe e pyeta atë. Maliku tha:

"U nisa për të hyrë te Umeri, kur erdhi shërbëtori i tij, Jerfa, dhe tha: 'A dëshiron të pranosh Uthmanin, Abdurrahmanin, Zubejrin dhe Sa'din që kërkojnë leje?' Umeri tha: 'Po.' Ai u dha leje atyre; ata hynë, dhanë selam dhe u ulën. Pastaj Jerfa ndenji pak dhe i tha Umerit: 'A dëshiron të pranosh Aliun dhe Abbasin?' Umeri tha: 'Po.' Ai u dha leje atyre. Kur hynë, dhanë selam dhe u ulën. Abbasi tha: 'O Emiri i Besimtarëve! Gjyko midis meje dhe këtij.' Grupi, Uthmani dhe shokët e tij thanë: 'O Emiri i Besimtarëve! Gjyko midis tyre dhe çliroje njërin prej tjetrit.' Umeri tha: 'Prisni! Ju betoj për Allahun, me vullnetin e Të Cilit qëndrojnë qiejt dhe toka, a e dini se i Dërguari i Allahut ﷺ ka thënë: "Ne nuk lëmë trashëgimi; ajo që lëmë është sadaka"? Me këtë i Dërguari i Allahut ﷺ kishte për qëllim vetveten.' Grupi tha: 'Ai e ka thënë këtë.' Atëherë Umeri u drejtua nga Aliu dhe Abbasi dhe tha: 'Ju betoj për Allahun, a e dini se i Dërguari i Allahut ﷺ e ka thënë këtë?' Ata thanë: 'Po, e ka thënë.' Umeri tha: 'Unë do t'ju flas për këtë çështje. Allahu e veçoi të Dërguarin e Tij ﷺ në këtë pasuri me diçka që nuk ia dha askujt tjetër. Allahu thotë: {Atë që Allahu ia dha si feja (pasuri pa luftë) të Dërguarit të Tij prej tyre, ju nuk nxituat për të as kalë, as deve...} deri te fjala e Tij {...i Fuqishëm}. Kjo ishte ekskluzive për të Dërguarin e Allahut ﷺ. Për Allahun, ai nuk e mbajti atë për vete duke jua mohuar juve, as nuk e preferoi veten ndaj jush; ai jua dha juve dhe e shpërndau mes jush, derisa mbeti vetëm kjo pasuri. I Dërguari i Allahut ﷺ shpenzonte nga kjo pasuri për familjen e tij sa për nevojat e një viti, pastaj merrte tepricën dhe e vendoste atë ku vendosej pasuria e Allahut (sadakatë). I Dërguari i Allahut ﷺ veproi kështu gjatë gjithë jetës së tij. Ju betoj për Allahun, a e dini këtë?' Ata thanë: 'Po.' Ai i tha Aliut dhe Abbasit: 'Ju betoj për Allahun, a e dini këtë?' Ata thanë: 'Po.' Pastaj Allahu e mori Profetin e Tij ﷺ dhe Ebu Bekri tha: 'Unë jam kujdestari i të Dërguarit të Allahut ﷺ.' Ebu Bekri e mori atë dhe veproi me të ashtu siç kishte vepruar i Dërguari i Allahut ﷺ. Ndërsa ju të dy, në atë kohë — këtu ai u drejtua nga Aliu dhe Abbasi — pretendonit se Ebu Bekri ishte kështu e ashtu, por Allahu e di se ai ishte i sinqertë, i devotshëm, i drejtë dhe ndjekës i së vërtetës në këtë çështje. Pastaj Allahu e mori Ebu Bekrin dhe unë thashë: 'Unë jam kujdestari i të Dërguarit të Allahut ﷺ dhe i Ebu Bekrit.' E mbajta atë për dy vite duke vepruar me të ashtu siç vepruan i Dërguari i Allahut ﷺ dhe Ebu Bekri. Pastaj erdhët tek unë, të dy me të njëjtën fjalë dhe të bashkuar në kërkesën tuaj. Ti (o Abbas) erdhe duke kërkuar pjesën tënde nga djali i vëllait tënd, dhe ky (Aliu) erdhi duke kërkuar pjesën e gruas së tij nga babai i saj. Unë ju thashë: 'Nëse dëshironi, mund t'jua dorëzoj atë me kusht që të lidhni besëlidhje para Allahut se do të veproni me të ashtu siç veproi i Dërguari i Allahut ﷺ, ashtu siç veproi Ebu Bekri dhe ashtu siç kam vepruar unë qëkur e kam marrë në ngarkim; përndryshe, mos më flisni më për të.' Ju thatë: 'Dorëzoje tek ne me këtë kusht.' Dhe unë jua dorëzova me këtë kusht. Ju betoj për Allahun, a jua dorëzova atë me këtë kusht?' Grupi tha: 'Po.' Ai u drejtua nga Aliu dhe Abbasi dhe tha: 'Ju betoj për Allahun, a jua dorëzova atë me këtë kusht?' Ata thanë: 'Po.' Ai tha: 'A po kërkoni tani nga unë një gjykim tjetër përveç kësaj? Për Atë me urdhrin e Të Cilit qëndrojnë qiejt dhe toka, nuk do të jap asnjë gjykim tjetër përveç kësaj deri në Ditën e Gjykimit! Nëse nuk jeni në gjendje ta menaxhoni atë, atëherë kthejeni tek unë dhe unë do t'ju mjaftoj për të.'

Përkthimi dhe shpjegimi nga Khutba World, të përkthyera nga arabishtja.

Mesazhi kryesor

Profeti ﷺ linte mënjanë mjetet për një vit për familjen e tij dhe pjesën tjetër e administronte si pasuri të përbashkëta të komunitetit.

Sfondi dhe arsyeja

ʿAliu dhe ʿAbbasi i kërkuan ʿUmarit një gjykim për administrimin e pasurive të lidhura me Profetin ﷺ. ʿUmari u kujtoi të pranishmëve thënien se profetët nuk lënë trashëgimi dhe marrëveshjen sipas së cilës administrimi i atyre pasurive u ishte besuar atyre.

Shpjegimi i fjalëve të vështira
fayʾ

Pasuri që u takojnë myslimanëve pa një betejë dhe administrohen sipas rregullave islame.

sadaqah

Lëmoshë; këtu nënkupton pasuri që nuk ndahen si trashëgimi personale.

mbajtje për një vit

Mjetet e nevojshme për të siguruar jetesën e familjes për një vit.

Çfarë nxjerrin dijetarët prej saj

Dijetarët klasikë nxjerrin përfundimin se pasuritë për të cilat foli ʿUmari nuk u ndanë mes trashëgimtarëve si një trashëgimi e zakonshme, por u administruan sipas praktikës profetike. Transmetimi tregon gjithashtu se familja e Profetit ﷺ merrte nga këto mjete një mbajtje të përshtatshme dhe se shuma e mbetur shpenzohej në të mirë të komunitetit. Juristët i trajtojnë rregullat e hollësishme të fayʾ dhe administrimit të tij në kuadër të doktrinës së pronës publike; vetëm ky fragment nuk vendos një rregull të përgjithshëm për trashëgiminë personale të çdo individi.

Mësime për sot
  1. Vendos paraprakisht marrëveshje të qarta për administrimin e mjeteve të përbashkëta dhe respektoji me kujdes.
  2. Në një buxhet të përgjegjshëm, përfshi së pari shpenzimet e domosdoshme për familjen.
  3. Administroji me transparencë fondet e komunitetit dhe pjesën e mbetur shpenzoje sipas qëllimit të rënë dakord.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Çdo ditë një hadith, në gjuhën tënde

Aplikacioni të sjell çdo ditë një hadith me shpjegim, edhe si miniaplikacion në telefonin tënd. Përdorimi është falas.