Sunan Abi Dawud, hadithi 202
Imepokelewa na Abdullah ibn Abbas. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.
Imesimuliwa na Abdullah ibn Abbas
Riwaya
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ، وَهَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، وَعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، عَنْ عَبْدِ السَّلاَمِ بْنِ حَرْبٍ، - وَهَذَا لَفْظُ حَدِيثِ يَحْيَى - عَنْ أَبِي خَالِدٍ الدَّالاَنِيِّ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَسْجُدُ وَيَنَامُ وَيَنْفُخُ ثُمَّ يَقُومُ فَيُصَلِّي وَلاَ يَتَوَضَّأُ . قَالَ فَقُلْتُ لَهُ صَلَّيْتَ وَلَمْ تَتَوَضَّأْ وَقَدْ نِمْتَ فَقَالَ " إِنَّمَا الْوُضُوءُ عَلَى مَنْ نَامَ مُضْطَجِعًا " . زَادَ عُثْمَانُ وَهَنَّادٌ " فَإِنَّهُ إِذَا اضْطَجَعَ اسْتَرْخَتْ مَفَاصِلُهُ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ قَوْلُهُ " الْوُضُوءُ عَلَى مَنْ نَامَ مُضْطَجِعًا " . هُوَ حَدِيثٌ مُنْكَرٌ لَمْ يَرْوِهِ إِلاَّ يَزِيدُ أَبُو خَالِدٍ الدَّالاَنِيُّ عَنْ قَتَادَةَ وَرَوَى أَوَّلَهُ جَمَاعَةٌ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ وَلَمْ يَذْكُرُوا شَيْئًا مِنْ هَذَا وَقَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مَحْفُوظًا وَقَالَتْ عَائِشَةُ - رضى الله عنها - قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " تَنَامُ عَيْنَاىَ وَلاَ يَنَامُ قَلْبِي " . وَقَالَ شُعْبَةُ إِنَّمَا سَمِعَ قَتَادَةُ مِنْ أَبِي الْعَالِيَةِ أَرْبَعَةَ أَحَادِيثَ حَدِيثَ يُونُسَ بْنِ مَتَّى وَحَدِيثَ ابْنِ عُمَرَ فِي الصَّلاَةِ وَحَدِيثَ الْقُضَاةُ ثَلاَثَةٌ وَحَدِيثَ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدَّثَنِي رِجَالٌ مَرْضِيُّونَ مِنْهُمْ عُمَرُ وَأَرْضَاهُمْ عِنْدِي عُمَرُ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَذَكَرْتُ حَدِيثَ يَزِيدَ الدَّالاَنِيِّ لأَحْمَدَ بْنِ حَنْبَلٍ فَانْتَهَرَنِي اسْتِعْظَامًا لَهُ وَقَالَ مَا لِيَزِيدَ الدَّالاَنِيِّ يُدْخِلُ عَلَى أَصْحَابِ قَتَادَةَ وَلَمْ يَعْبَأْ بِالْحَدِيثِ .
Imetuambiwa na Yahya bin Ma'in, Hannad bin As-Sari, na Uthman bin Abi Shaybah, kutoka kwa Abdus-Salam bin Harb — na hii ndiyo maneno ya hadithi ya Yahya — kutoka kwa Abu Khalid Ad-Dalani, kutoka kwa Qatadah, kutoka kwa Abu Al-Aliyah, kutoka kwa Ibn Abbas, kwamba Mtume wa Allah ﷺ alikuwa akisujudu na kulala (katika kusujudu) na kupumua kwa nguvu, kisha angeinuka na kuswali bila kutawadha. Nikamwambia:
"Umeswali lakini hukutawadha ingawa ulilala?" Akajibu: "Wudhu ni lazima tu kwa mtu anayelala akiwa amelala chini." Uthman na Hannad waliongeza: "Kwa sababu anapolala chini, viungo vyake hugelegea." Abu Dawud alisema: Kauli yake kwamba "Wudhu ni lazima kwa mtu anayelala akiwa amelala chini" ni hadithi ya munkar (iliyokataliwa). Haijaripotiwa isipokuwa na Yazid Abu Khalid Ad-Dalani kutoka kwa Qatadah. Na sehemu yake ya awali imeripotiwa na kundi kubwa kutoka kwa Ibn Abbas bila kutaja chochote kuhusu hili. Alisema: Nabii ﷺ alikuwa akilindwa (wakati wa usingizi). Na Aishah — Allah amridhie — alisema kuwa Nabii ﷺ alisema: "Macho yangu hulala, lakini moyo wangu haulali." Na Shu'bah alisema: Qatadah alisikia kutoka kwa Abu Al-Aliyah hadithi nne tu: hadithi ya Yunus bin Matta, hadithi ya Ibn Umar kuhusu swala, hadithi inayosema "Mahakimu ni watatu", na hadithi ya Ibn Abbas inayosema: "Nimeelezwa na watu wa kuaminika, mmoja wao ni Umar, na aliye mwaminifu zaidi kwangu ni Umar." Abu Dawud alisema: Nilimtaja hadithi ya Yazid Ad-Dalani kwa Ahmad bin Hanbal, akanikemea kwa heshima yake, akasema: "Yazid Ad-Dalani hana haki ya kuongezea chochote kwa walimu wa Qatadah," na hakuijali hadithi hii.
Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.
Kulala hakubatilishi udhuu ikiwa mtu hajapoteza fahamu.
Utakaso mdogo wa kimila unaofanywa kabla ya aina fulani za ibada.
Kusujudu katika sala, ambapo paji la uso na viungo vingine hugusa ardhi.
Riwaya iliyokataliwa, isiyoaminika vya kutosha na inayopingana na riwaya zenye nguvu zaidi.
Abu Dawud alieleza nyongeza kuhusu kulala ukiwa umelala chali kuwa munkar, kwa sababu ilipokewa tu kupitia Yazid ad-Dalani kutoka kwa Qatadah, na wanafunzi wa Qatadah wanaoaminika hawakuitaja. Wanazuoni wanahitimisha kutokana na riwaya zenye nguvu zaidi kwamba usingizi hauvunji udhu moja kwa moja katika kila hali; kigezo kikuu ni kama mtu anapoteza fahamu na uwezo wa kujizuia. Madhehebu ya fiqhi yanafafanua jambo hili kwa namna tofauti: kwa kawaida usingizi mwepesi ukiwa umeketi kwa utulivu husamehewa, ilhali usingizi mzito au unaotokea katika mkao ambao mwili umetulia husababisha kurudia udhu. Ulinzi wa pekee wa usingizi wa Mtume ﷺ hautumiki moja kwa moja kwa watu wengine.
- Rudia udhu baada ya usingizi mzito ikiwa hukujua kilichokuwa kinaendelea karibu nawe.
- Tofautisha nyongeza maalumu dhaifu na riwaya zenye nguvu zaidi kuhusu usingizi na udhu.
- Ukiwa na shaka kuhusu hali yako, chukua tahadhari na utie udhu tena kabla ya kuswali.
Hadithi kila siku, katika lugha yako
Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.