Kukodi na Kuajiri · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadithi 2272

Imepokelewa na Abdullah ibn Umar. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.

Sahih (ya kuaminika)Kitabu: Kukodi na Kuajiri
صحيح البخاري
Nani aliisimulia?

Kutoka kwa al‑Bukhari hadi kwa Mtume ﷺ

Sahih (ya kuaminika)
  1. 1Abu al‑Yamanalimhadithia al‑Bukhariأَبُو الْيَمَانِ
  2. 2Shu'aybشُعَيْبٌ
  3. 3Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
  4. 4Salim ibn Abdullahسَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ
  5. 5Abdullah ibn Umarعَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ
  6. 6Mtume wa Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Mpangilio ni kama ulivyo katika maandishi ya Kiarabu ya riwaya hii. Majina yamehamishwa kutoka Kiarabu hadi maandishi ya Kilatini. Sahih al-Bukhari kwa ujumla inachukuliwa kuwa yenye kuaminika.

Riwaya

Maandishi ya Kiarabu

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، حَدَّثَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ انْطَلَقَ ثَلاَثَةُ رَهْطٍ مِمَّنْ كَانَ قَبْلَكُمْ حَتَّى أَوَوُا الْمَبِيتَ إِلَى غَارٍ فَدَخَلُوهُ، فَانْحَدَرَتْ صَخْرَةٌ مِنَ الْجَبَلِ فَسَدَّتْ عَلَيْهِمُ الْغَارَ فَقَالُوا إِنَّهُ لاَ يُنْجِيكُمْ مِنْ هَذِهِ الصَّخْرَةِ إِلاَّ أَنْ تَدْعُوا اللَّهَ بِصَالِحِ أَعْمَالِكُمْ‏.‏ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْهُمُ اللَّهُمَّ كَانَ لِي أَبَوَانِ شَيْخَانِ كَبِيرَانِ، وَكُنْتُ لاَ أَغْبِقُ قَبْلَهُمَا أَهْلاً وَلاَ مَالاً، فَنَأَى بِي فِي طَلَبِ شَىْءٍ يَوْمًا، فَلَمْ أُرِحْ عَلَيْهِمَا حَتَّى نَامَا، فَحَلَبْتُ لَهُمَا غَبُوقَهُمَا فَوَجَدْتُهُمَا نَائِمَيْنِ وَكَرِهْتُ أَنْ أَغْبِقَ قَبْلَهُمَا أَهْلاً أَوْ مَالاً، فَلَبِثْتُ وَالْقَدَحُ عَلَى يَدَىَّ أَنْتَظِرُ اسْتِيقَاظَهُمَا حَتَّى بَرَقَ الْفَجْرُ، فَاسْتَيْقَظَا فَشَرِبَا غَبُوقَهُمَا، اللَّهُمَّ إِنْ كُنْتُ فَعَلْتُ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ وَجْهِكَ فَفَرِّجْ عَنَّا مَا نَحْنُ فِيهِ مِنْ هَذِهِ الصَّخْرَةِ، فَانْفَرَجَتْ شَيْئًا لاَ يَسْتَطِيعُونَ الْخُرُوجَ ‏"‏‏.‏ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ وَقَالَ الآخَرُ اللَّهُمَّ كَانَتْ لِي بِنْتُ عَمٍّ كَانَتْ أَحَبَّ النَّاسِ إِلَىَّ، فَأَرَدْتُهَا عَنْ نَفْسِهَا، فَامْتَنَعَتْ مِنِّي حَتَّى أَلَمَّتْ بِهَا سَنَةٌ مِنَ السِّنِينَ، فَجَاءَتْنِي فَأَعْطَيْتُهَا عِشْرِينَ وَمِائَةَ دِينَارٍ عَلَى أَنْ تُخَلِّيَ بَيْنِي وَبَيْنَ نَفْسِهَا، فَفَعَلَتْ حَتَّى إِذَا قَدَرْتُ عَلَيْهَا قَالَتْ لاَ أُحِلُّ لَكَ أَنْ تَفُضَّ الْخَاتَمَ إِلاَّ بِحَقِّهِ‏.‏ فَتَحَرَّجْتُ مِنَ الْوُقُوعِ عَلَيْهَا، فَانْصَرَفْتُ عَنْهَا وَهْىَ أَحَبُّ النَّاسِ إِلَىَّ وَتَرَكْتُ الذَّهَبَ الَّذِي أَعْطَيْتُهَا، اللَّهُمَّ إِنْ كُنْتُ فَعَلْتُ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ وَجْهِكَ فَافْرُجْ عَنَّا مَا نَحْنُ فِيهِ‏.‏ فَانْفَرَجَتِ الصَّخْرَةُ، غَيْرَ أَنَّهُمْ لاَ يَسْتَطِيعُونَ الْخُرُوجَ مِنْهَا‏.‏ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَقَالَ الثَّالِثُ اللَّهُمَّ إِنِّي اسْتَأْجَرْتُ أُجَرَاءَ فَأَعْطَيْتُهُمْ أَجْرَهُمْ، غَيْرَ رَجُلٍ وَاحِدٍ تَرَكَ الَّذِي لَهُ وَذَهَبَ فَثَمَّرْتُ أَجْرَهُ حَتَّى كَثُرَتْ مِنْهُ الأَمْوَالُ، فَجَاءَنِي بَعْدَ حِينٍ فَقَالَ يَا عَبْدَ اللَّهِ أَدِّ إِلَىَّ أَجْرِي‏.‏ فَقُلْتُ لَهُ كُلُّ مَا تَرَى مِنْ أَجْرِكَ مِنَ الإِبِلِ وَالْبَقَرِ وَالْغَنَمِ وَالرَّقِيقِ‏.‏ فَقَالَ يَا عَبْدَ اللَّهِ لاَ تَسْتَهْزِئْ بِي‏.‏ فَقُلْتُ إِنِّي لاَ أَسْتَهْزِئُ بِكَ‏.‏ فَأَخَذَهُ كُلَّهُ فَاسْتَاقَهُ فَلَمْ يَتْرُكْ مِنْهُ شَيْئًا، اللَّهُمَّ فَإِنْ كُنْتُ فَعَلْتُ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ وَجْهِكَ فَافْرُجْ عَنَّا مَا نَحْنُ فِيهِ‏.‏ فَانْفَرَجَتِ الصَّخْرَةُ فَخَرَجُوا يَمْشُونَ ‏"‏‏.‏

Tafsiri

Abu Al-Yaman ametuhadithia, Shu'ayb ametuarifu, kutoka kwa Az-Zuhriy, Salim bin Abdullah amenihabari kwamba Abdullah bin Umar - Allah awaridhie wote wawili - alisema: Nilimsikia Mjumbe wa Allah ﷺ akisema:

"Watu watatu katika waliokuwa kabla yenu walitoka hadi walipofika usiku kwenye pango na kuingia ndani. Mwamba mkubwa ulishuka kutoka mlimani na kuziba mlango wa pango hilo. Wakasema: 'Hakuna kitakachowaokoa kutoka kwa mwamba huu isipokuwa muombe Allah kwa kutaja matendo yenu mema yaliyokuwa ya kweli.' Mmoja wao akasema: 'Ewe Allah! Nilikuwa na wazazi wawili wazee, na sikuwahi kuwanywesha familia yangu wala mali kabla yao. Siku moja nilichelewa kutafuta kitu, nikarudi nyumbani nikiwa nimechelewa sana wakati wao tayari wamelala. Nikawanyweshea maziwa yao ya jioni, lakini nikawakuta wamelala. Sikupenda kuwanywesha familia yangu au mali kabla yao. Nikaendelea kushika bakuli la maziwa mkononi nikisubiri wakaamke hadi alfajiri ikawaka. Walipoamka, wakanywa maziwa yao. Ewe Allah! Ikiwa nilifanya hivyo kwa ajili ya Wajah Wako pekee, basi tuondolee tatizo hili la mwamba huu.' Mwamba ukasogea kidogo, lakini hawakuweza kutoka." Nabii ﷺ akaongeza: "Mtu wa pili akasema: 'Ewe Allah! Nilikuwa na binti wa ami yangu ambaye alikuwa mpendwa zaidi kwangu kuliko watu wote. Nilimtaka kujamiiana naye, lakini alikataa. Baadaye, akapata shida wakati wa mwaka wa njaa, akaja kwangu. Nikampa dinari mia moja na ishirini kwa sharti aniruhusu kufanya naye mapenzi, akakubali. Nilipokaribia kumfikia, akasema: "Si halali kwako kuvunja uzi huu isipokuwa kwa haki yake (ndoa)." Nikaogopa kufanya dhambi naye, nikamuacha ingawa alikuwa mpendwa zaidi kwangu, na nikaacha dhahabu niliyompa. Ewe Allah! Ikiwa nilifanya hivyo kwa ajili ya Wajah Wako pekee, basi tuondolee tulimo.' Mwamba ukasogea zaidi, lakini bado hawakuweza kutoka." Nabii ﷺ akaendelea: "Mtu wa tatu akasema: 'Ewe Allah! Niliajiri wafanyakazi na kuwalipa ujira wao, isipokuwa mtu mmoja aliyeacha ujira wake na kuondoka. Nikauwekeza ujira wake hadi ukazaa mali nyingi. Baada ya muda, akaja na kunambia: "Ewe mja wa Allah! Nipe ujira wangu." Nikamwambia: "Kila unachokiona cha ngamia, ng'ombe, kondoo na watumwa ni chako." Akasema: "Ewe mja wa Allah! Usinidharau." Nikamjibu: "Sikudharau." Akachukua yote na kuondoka nayo bila kuacha chochote. Ewe Allah! Ikiwa nilifanya hivyo kwa ajili ya Wajah Wako pekee, basi tuondolee tulimo.' Mwamba ukasogea kabisa na wakatoka wakienda kwa miguu."

Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.

Ujumbe mkuu

Matendo mema yanayofanywa kwa ikhlasi yanaweza kuwa njia ya kumuomba Allah msaada.

Maelezo ya maneno magumu
maziwa ya jioni

Maziwa yaliyokamuliwa jioni na kutolewa kama kinywaji.

kwa ajili ya Uso Wako

Kufanya tendo kwa nia ya dhati ya kutafuta radhi za Allah.

kuwekeza ujira

Kuhifadhi ujira wa mfanyakazi na kuufanyia biashara ili faida ibaki kuwa yake.

Maoni ya wanazuoni

Wanazuoni wamehitimisha kutokana na riwaya hii kwamba muumini anaweza kumuomba Allah na kutaja matendo mema aliyoyafanya kwa ikhlasi. Wanaume hao watatu hawaombi kutambuliwa kwa mema yao; wanatafuta msaada wa Allah na kuthibitisha kwamba walitenda kwa ajili ya radhi Zake. Simulizi hili pia linasisitiza umuhimu wa kuwatendea wema wazazi, kuepuka mahusiano ya kingono yaliyoharamishwa na kulinda kikamilifu ujira wa mfanyakazi. Katika mfano wa mwisho, mali ya mfanyakazi iliendelea kuwa yake; mwajiri alimpa ujira wake wa awali pamoja na faida iliyopatikana kutokana nao.

Mafunzo kwa maisha ya leo
  1. Watendee wazazi kwa wema na tanguliza haki zao mahitaji yao yanapohitaji hivyo.
  2. Kataa matendo yaliyoharamishwa hata kishawishi kinapokuwa kikubwa, na tafuta mahusiano yanayoruhusiwa pekee.
  3. Walipe wafanyakazi kwa wakati na uhifadhi ujira wao pamoja na faida zozote kwa ajili yao kikamilifu.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Hadithi kila siku, katika lugha yako

Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.