Sahih al-Bukhari, hadithi 2428
Imepokelewa na Zaid ibn Khalid al-Juhani. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.
Imesimuliwa na Zaid ibn Khalid al-Juhani
Sahih al-Bukhari kwa ujumla inachukuliwa kuwa yenye kuaminika.
Riwaya
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ يَزِيدَ، مَوْلَى الْمُنْبَعِثِ أَنَّهُ سَمِعَ زَيْدَ بْنَ خَالِدٍ ـ رضى الله عنه ـ يَقُولُ سُئِلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَنِ اللُّقَطَةِ فَزَعَمَ أَنَّهُ قَالَ " اعْرِفْ عِفَاصَهَا وَوِكَاءَهَا، ثُمَّ عَرِّفْهَا سَنَةً ". يَقُولُ يَزِيدُ إِنْ لَمْ تُعْتَرَفِ اسْتَنْفَقَ بِهَا صَاحِبُهَا وَكَانَتْ وَدِيعَةً، عِنْدَهُ. قَالَ يَحْيَى فَهَذَا الَّذِي لاَ أَدْرِي أَفِي حَدِيثِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم هُوَ أَمْ شَىْءٌ مِنْ عِنْدِهِ ـ ثُمَّ قَالَ كَيْفَ تَرَى فِي ضَالَّةِ الْغَنَمِ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " خُذْهَا فَإِنَّمَا هِيَ لَكَ أَوْ لأَخِيكَ أَوْ لِلذِّئْبِ ". قَالَ يَزِيدُ وَهْىَ تُعَرَّفُ أَيْضًا. ثُمَّ قَالَ كَيْفَ تَرَى فِي ضَالَّةِ الإِبِلِ قَالَ فَقَالَ " دَعْهَا فَإِنَّ مَعَهَا حِذَاءَهَا وَسِقَاءَهَا، تَرِدُ الْمَاءَ وَتَأْكُلُ الشَّجَرَ، حَتَّى يَجِدَهَا رَبُّهَا ".
Imetuhabarishwa Ismail bin Abdullah, akasema: Amenihabarisha Sulaiman, kutoka kwa Yahya, kutoka kwa Yazid, maula wa Al-Munba'ith, kwamba alimsikia Zaid bin Khalid – radhi za Allah ziwe juu yake – akisema: Mtume ﷺ aliulizwa kuhusu Luqata (vitu vilivyopotea na kupatikana). Akasema:
"Tambua mfuko wake na kamba yake ya kufunga, kisha uitangaze kwa mwaka mmoja." Yazid anasema: Ikiwa hakuna atakayetambua, basi mliyepata anaweza kutumia na inakuwa amana kwake. Yahya akasema: Sijui kama maneno haya ya mwisho ni ya Mtume wa Allah ﷺ au ni maoni ya Yazid mwenyewe. Kisha akaulizwa: Unaonaje kuhusu kondoo aliyepotea? Mtume ﷺ akasema: "Mchukue, kwani ni wako, au wa ndugu yako (mwenyewe), au wa mbwa mwitu." Yazid akaongeza: Huyu pia hutangazwa. Kisha akauliza: Unaonaje kuhusu ngamia aliyepotea? Akajibu: "Mwache, kwani ana viatu vyake na kiriba chake cha maji; atanywa maji na kula miti hadi mwenyewe wake ampate."
Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.
Kitu kilichopatikana kinahitaji kutambuliwa kwa uangalifu, kutangazwa na kurejeshwa kwa mwenyewe.
Kitu au mali iliyopotea ambayo mtu ameikuta.
Kifungashio na kamba au fundo linalokifunga; ni alama zinazomwezesha mwenye mali kuitambua.
Mnyama aliyeondoka kwa mwenyewe; tofauti kati ya kondoo na ngamia inahusiana na uwezo wao wa kujilinda.
Wanazuoni wameelewa kutokana na riwaya hii kwamba mtu anayekuta mali yenye thamani anapaswa kueleza sifa zake kwa uangalifu na kuitangaza kwa mwaka mmoja ili mwenyewe aweze kuidai. Dai linapaswa kuthibitishwa kwa kutumia alama zinazotambulika; aliyeikuta huihifadhi kama amana na hapaswi kuichukulia kuwa mali yake moja kwa moja. Wanazuoni wa fiqhi wanatofautiana kuhusu maelezo ya namna ya kuitangaza na matumizi yake baadaye. Kwa kondoo, jambo kuu ni hatari ya haraka ya kupotea au kuibwa, ilhali ngamia kwa kawaida anaweza kujitafutia chakula na maji, hivyo huachwa. Kwa mujibu wa mpokezi, sehemu inayohusu kutumia mali hiyo haijahakikishwa kuwa ilisemwa na Mtume ﷺ.
- Unapokuta kitu cha thamani, andika maelezo ya kifungashio chake na alama nyingine zinazotambulisha kabla ya kukitangaza.
- Tangaza kitu ulichokuta kwa muda uliowekwa na ukirudishe kwa mtu anayeweza kukitambua kwa uthibitisho wa kuridhisha.
- Ichukulie mali iliyopatikana kama amana uliyopewa, na usichukue mnyama bila kuzingatia hali yake.
Riwaya hii kutoka katika mlango huohuo inatoa toleo lingine linalofanana la mwongozo kuhusu kitu kilichopatikana.
Sahih al-Bukhari · #2429 (Sahih)Zayd ibn Khalid al-Juhani pia amepokea mwongozo huu unaohusiana na luqatah, na hivyo kuweka kanuni za kutangaza na kutambua katika muktadha mpana zaidi.
Sahih al-Bukhari · #2372 (Sahih)Riwaya hii ya Zayd ibn Khalid inazungumzia mada hiyo hiyo na kufafanua wajibu wa uangalizi wa anayekuta mali iliyopotea.
Hadithi kila siku, katika lugha yako
Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.