Sahih al-Bukhari, hadithi 3059
Imepokelewa na Umar ibn al-Khattab. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.
Kutoka kwa al‑Bukhari hadi kwa Baba yake, Aslam
- 1Isma'ilalimhadithia al‑Bukhariإِسْمَاعِيلُ
- 2Malikمَالِكٌ
- 3Zayd ibn Aslamزَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ
- 4Baba yake, Aslamأَبِيهِ
Mpangilio ni kama ulivyo katika maandishi ya Kiarabu ya riwaya hii. Majina yamehamishwa kutoka Kiarabu hadi maandishi ya Kilatini. Sahih al-Bukhari kwa ujumla inachukuliwa kuwa yenye kuaminika.
Riwaya
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ ـ رضى الله عنه ـ اسْتَعْمَلَ مَوْلًى لَهُ يُدْعَى هُنَيًّا عَلَى الْحِمَى فَقَالَ يَا هُنَىُّ، اضْمُمْ جَنَاحَكَ عَنِ الْمُسْلِمِينَ، وَاتَّقِ دَعْوَةَ الْمَظْلُومِ، فَإِنَّ دَعْوَةَ الْمَظْلُومِ مُسْتَجَابَةٌ، وَأَدْخِلْ رَبَّ الصُّرَيْمَةِ وَرَبَّ الْغُنَيْمَةِ، وَإِيَّاىَ وَنَعَمَ ابْنِ عَوْفٍ، وَنَعَمَ ابْنِ عَفَّانَ، فَإِنَّهُمَا إِنْ تَهْلِكْ مَاشِيَتُهُمَا يَرْجِعَا إِلَى نَخْلٍ وَزَرْعٍ، وَإِنَّ رَبَّ الصُّرَيْمَةِ وَرَبَّ الْغُنَيْمَةِ إِنْ تَهْلِكْ مَاشِيَتُهُمَا يَأْتِنِي بِبَنِيهِ فَيَقُولُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ. أَفَتَارِكُهُمْ أَنَا لاَ أَبَا لَكَ فَالْمَاءُ وَالْكَلأُ أَيْسَرُ عَلَىَّ مِنَ الذَّهَبِ وَالْوَرِقِ، وَايْمُ اللَّهِ، إِنَّهُمْ لَيَرَوْنَ أَنِّي قَدْ ظَلَمْتُهُمْ، إِنَّهَا لَبِلاَدُهُمْ فَقَاتَلُوا عَلَيْهَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ، وَأَسْلَمُوا عَلَيْهَا فِي الإِسْلاَمِ، وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَوْلاَ الْمَالُ الَّذِي أَحْمِلُ عَلَيْهِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ مَا حَمَيْتُ عَلَيْهِمْ مِنْ بِلاَدِهِمْ شِبْرًا.
Imetuambiwa na Ismail, akasema: Maliki amenieleza, kutoka kwa Zaid bin Aslam, kutoka kwa baba yake, kwamba Umar bin Al-Khattab — Allah amridhie — alimteua mtumwa wake aliyeachiwa huru anayeitwa Hunai kusimamia Hima (malisho yaliyohifadhiwa). Akamwambia:
"Ewe Hunai, nyoosha mbawa zako (kuwa mpole) kwa Waislamu, na uogope dua ya mwenye kudhulumiwa, kwani dua ya mwenye kudhulumiwa hujibiwa. Ruhusu mwenye ngamia wachache na mwenye kondoo wachache kuingia, lakini epuka mifugo ya Ibn Auf na Ibn Affan. Kwani ikiwa mifugo yao itaangamia, wanaweza kurudi kwenye mitende na mashamba yao. Lakini mwenye ngamia wachache na mwenye kondoo wachache, ikiwa mifugo yake itaangamia, ataniletea watoto wake akisema: 'Ewe Amir wa Waumini!' Je, nitawaacha? Hapana! Maji na majani ni rahisi kwangu kuliko dhahabu na fedha. Naapa kwa Allah, wanadhani nimewadhulumu. Huu ni ardhi yao; waliipigania katika zama za Jahiliyya na wakaingia Uislamu wakiwa nayo. Naapa kwa Yule ambaye nafsi yangu iko mkononi mwake, lau si mali ninayoitumia kwa ajili ya Jihadi katika Njia ya Allah, singehifadhi hata kiganja cha ardhi yao kuwa Hima."
Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.
Umar aliwalinda wafugaji walio katika mazingira magumu na akaweka mipaka ya matumizi ya malisho ya umma.
Eneo la malisho lililotengwa ambamo wanyama fulani wanaruhusiwa kula.
Ombi la msaada kutoka kwa mtu aliyefanyiwa dhuluma; Umar anaonya kwamba Allah huijibu.
Mfugaji mwenye mali kidogo ambaye akipoteza wanyama wake hana njia nyingine nyingi za kujikimu.
Wanazuoni wanatoa kutokana na riwaya hii kwamba watawala wanapaswa kusimamia rasilimali za umma kwa haki na kuwajali hasa watu wenye mali kidogo. Umar aliruhusu wafugaji wadogo kutumia eneo la malisho, na akaweka wazi kwamba kulinda mifugo kwa ajili ya vita hakuwezi kuwa kisingizio cha kuwanyima watu ardhi yao kiholela. Riwaya hii pia inasisitiza kwamba watu wenye vyanzo vingine vya mapato hawapaswi kupewa kipaumbele bila sababu kuliko familia zilizo katika mazingira magumu.
- Unapofanya maamuzi kuhusu rasilimali za pamoja, wape kipaumbele cha ziada watu walio na akiba ndogo.
- Pima sheria na misamaha kwa athari zake kwa familia zilizo katika mazingira magumu, si kwa utajiri au ushawishi wa wahusika.
- Chunguza kwa makini malalamiko ya dhuluma na rekebisha madhara kabla hayajaongezeka.
Hadithi kila siku, katika lugha yako
Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.