Miras Hukuku · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 6747. hadis

Abdullah ibn Abbas rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Miras Hukuku
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

Abdullah ibn Abbas tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ قُلْتُ لأَبِي أُسَامَةَ حَدَّثَكُمْ إِدْرِيسُ، حَدَّثَنَا طَلْحَةُ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، ‏{‏وَلِكُلٍّ جَعَلْنَا مَوَالِيَ‏}‏ ‏{‏وَالَّذِينَ عَقَدَتْ أَيْمَانُكُمْ‏}‏ قَالَ كَانَ الْمُهَاجِرُونَ حِينَ قَدِمُوا الْمَدِينَةَ يَرِثُ الأَنْصَارِيُّ الْمُهَاجِرِيَّ دُونَ ذَوِي رَحِمِهِ لِلأُخُوَّةِ الَّتِي آخَى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بَيْنَهُمْ فَلَمَّا نَزَلَتْ ‏{‏جَعَلْنَا مَوَالِيَ‏}‏ قَالَ نَسَخَتْهَا ‏{‏وَالَّذِينَ عَقَدَتْ أَيْمَانُكُمْ‏}‏

Çeviri

İshâk b. İbrâhim bana şöyle anlattı: Ebû Üsâme’ye,

“Size İdrîs hadis rivayet etmedi mi?” diye sordum. O da, “Evet, Talha bize Saîd b. Cübeyr’den, o da İbn Abbâs’tan şu âyetler hakkında rivayet etti: {Herkes için biz mirasçılar kıldık} ve {sağ ellerinizin akdettiği kimseler}.” Dedi ki: “Muhacirler Medine’ye geldiklerinde, Ensar ile Muhacirler arasında Peygamber ﷺ’in kurduğu kardeşlik bağı sebebiyle, kan akrabaları yerine birbirlerine mirasçı oluyorlardı. Ne var ki {Herkes için biz mirasçılar kıldık} âyeti nazil olunca, bu hüküm {sağ ellerinizin akdettiği kimseler} âyetiyle neshedildi.”

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Kardeşlik bağına dayalı mirasın yerini akrabalığa dayalı miras aldı.

Arka plan ve bağlam

Medine’ye hicretten sonra Peygamber ﷺ Muhâcirlerle Ensar arasında kardeşlik bağı kurdu. İbn ʿAbbâs’a göre bu sayede birbirlerinden kan bağı bulunan yakınları yerine miras alabiliyorlardı; daha sonra gelen vahiy, mirasın belirlenmiş varislere geçmesini hükme bağladı.

Kavramlar ve açıklamalar
Muhâcirler

İnançları sebebiyle Mekke’den Medine’ye hicret eden Müslümanlar.

Ensar

Muhâcirleri karşılayıp destekleyen Medineli Müslümanlar.

Mevâlî

Aktarılan açıklamaya göre mirasçılar veya mirasçı olarak belirlenmiş kişiler.

Âlimlerin çıkarımları

Klasik şârihler bu rivayeti erken dönemdeki bir uygulamanın tasviri olarak anlar: Peygamber ﷺ tarafından kurulan kardeşlik bağı o dönemde miras üzerinde sonuç doğurabiliyordu. Nisâ sûresindeki miras ayetleri, akrabaların sabit haklarını belirleyici kıldı. Fıkıh mezhepleri terekenin dağıtımını belirlenmiş miras hükümlerine dayandırır; kardeşlik bağı tek başına, kan hısımlığının sağladığı gibi bir miras payı kazandırmaz.

Günümüz için dersler
  1. Bir terekeyi İslam miras hükümlerine göre paylaştırın ve hak sahiplerinin paylarını dikkatle belirleyin.
  2. Güçlü iman bağlarına değer verin, ancak karşılıklı dayanışmayı otomatik bir miras payıyla karıştırmayın.
  3. Aile üyelerinin haklarının çiğnenmemesi için belirli bir tereke konusunda uzman görüşü alın.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.