İyilik, Güzel Ahlak ve Akrabalık Bağlarını Gözetme Kitabı · Sahih Muslim

Sahih Muslim, 6508. hadis

Abu Huraira rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: İyilik, Güzel Ahlak ve Akrabalık Bağlarını Gözetme Kitabı
صحيح مسلم
Kim rivayet etti?

Muslim'den Abu Hurayra'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Shayban ibn FarrukhMuslim'e aktardıشَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ
  2. 2Sulayman ibn al‑Mughiraسُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ
  3. 3Humayd ibn Hilalحُمَيْدُ بْنُ هِلاَلٍ
  4. 4Abu Rafi'أَبِي رَافِعٍ
  5. 5Abu Hurayraأَبِي هُرَيْرَةَ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ، حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ، حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ هِلاَلٍ، عَنْ أَبِي رَافِعٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّهُ قَالَ كَانَ جُرَيْجٌ يَتَعَبَّدُ فِي صَوْمَعَةٍ فَجَاءَتْ أُمُّهُ ‏.‏ قَالَ حُمَيْدٌ فَوَصَفَ لَنَا أَبُو رَافِعٍ صِفَةَ أَبِي هُرَيْرَةَ لِصِفَةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أُمَّهُ حِينَ دَعَتْهُ كَيْفَ جَعَلَتْ كَفَّهَا فَوْقَ حَاجِبِهَا ثُمَّ رَفَعَتْ رَأْسَهَا إِلَيْهِ تَدْعُوهُ فَقَالَتْ يَا جُرَيْجُ أَنَا أُمُّكَ كَلِّمْنِي ‏.‏ فَصَادَفَتْهُ يُصَلِّي فَقَالَ اللَّهُمَّ أُمِّي وَصَلاَتِي ‏.‏ فَاخْتَارَ صَلاَتَهُ فَرَجَعَتْ ثُمَّ عَادَتْ فِي الثَّانِيَةِ فَقَالَتْ يَا جُرَيْجُ أَنَا أُمُّكَ فَكَلِّمْنِي ‏.‏ قَالَ اللَّهُمَّ أُمِّي وَصَلاَتِي ‏.‏ فَاخْتَارَ صَلاَتَهُ فَقَالَتِ اللَّهُمَّ إِنَّ هَذَا جُرَيْجٌ وَهُوَ ابْنِي وَإِنِّي كَلَّمْتُهُ فَأَبَى أَنْ يُكَلِّمَنِي اللَّهُمَّ فَلاَ تُمِتْهُ حَتَّى تُرِيَهُ الْمُومِسَاتِ ‏.‏ قَالَ وَلَوْ دَعَتْ عَلَيْهِ أَنْ يُفْتَنَ لَفُتِنَ ‏.‏ قَالَ وَكَانَ رَاعِي ضَأْنٍ يَأْوِي إِلَى دَيْرِهِ - قَالَ - فَخَرَجَتِ امْرَأَةٌ مِنَ الْقَرْيَةِ فَوَقَعَ عَلَيْهَا الرَّاعِي فَحَمَلَتْ فَوَلَدَتْ غُلاَمًا فَقِيلَ لَهَا مَا هَذَا قَالَتْ مِنْ صَاحِبِ هَذَا الدَّيْرِ ‏.‏ قَالَ فَجَاءُوا بِفُئُوسِهِمْ وَمَسَاحِيهِمْ فَنَادَوْهُ فَصَادَفُوهُ يُصَلِّي فَلَمْ يُكَلِّمْهُمْ - قَالَ - فَأَخَذُوا يَهْدِمُونَ دَيْرَهُ فَلَمَّا رَأَى ذَلِكَ نَزَلَ إِلَيْهِمْ فَقَالُوا لَهُ سَلْ هَذِهِ - قَالَ - فَتَبَسَّمَ ثُمَّ مَسَحَ رَأْسَ الصَّبِيِّ فَقَالَ مَنْ أَبُوكَ قَالَ أَبِي رَاعِي الضَّأْنِ ‏.‏ فَلَمَّا سَمِعُوا ذَلِكَ مِنْهُ قَالُوا نَبْنِي مَا هَدَمْنَا مِنْ دَيْرِكَ بِالذَّهَبِ وَالْفِضَّةِ ‏.‏ قَالَ لاَ وَلَكِنْ أَعِيدُوهُ تُرَابًا كَمَا كَانَ ثُمَّ عَلاَهُ ‏.‏

Çeviri

Şeybân b. Ferruh bize anlattı, Süleyman b. Muğîre bize anlattı, Humeyd b. Hilâl bize anlattı; Ebû Râfi’den, o da Ebû Hüreyre’den rivayet ettiğine göre Ebû Hüreyre şöyle demiştir: Cüreyc bir manastırda ibadetle meşgul olurdu. Bir gün annesi yanına geldi. Humeyd dedi ki: Ebû Râfi’, Resûlullah ﷺ’ın kendisine gösterdiği şekilde annesinin onu nasıl çağırdığını bize tasvir etti: Annesi elini kaşının üzerine koyup başını ona doğru kaldırarak,

“Ey Cüreyc! Ben senin annenim, benimle konuş!” diye seslendi. O sırada Cüreyc namazdaydı ve içinden, “Allah’ım! Annem mi, namazım mı?” dedi. Namazını tercih edince annesi geri döndü. Sonra ikinci kez geldi ve, “Ey Cüreyc! Ben senin annenim, benimle konuş!” dedi. Yine, “Allah’ım! Annem mi, namazım mı?” diyerek namazını seçti. Bunun üzerine annesi, “Allah’ım! Bu Cüreyc benim oğlumdur; kendisiyle konuşmak istedim ama benimle konuşmaktan kaçındı. Allah’ım! Onu fahişeleri görmeden öldürme!” diye dua etti. Şayet onun fitneye düşmesi için beddua etseydi, mutlaka fitneye düşerdi. Manastırının yakınında barınan bir koyun çobanı vardı. Köyden bir kadın geldi ve çoban onunla zina etti; kadın hamile kalıp bir erkek çocuk doğurdu. Kadına, “Bu çocuk kimden?” denilince, “Bu manastırda kalan kişiden” dedi. Bunun üzerine ellerinde balta ve küreklerle gelip Cüreyc’e seslendiler. O namazdaydı ve onlarla konuşmadı. Manastırı yıkmaya başlayınca durumu fark edip aşağı indi. Onlar, “Şu kadına sor!” dediler. Cüreyc tebessüm etti, çocuğun başını okşadı ve, “Baban kimdir?” diye sordu. Çocuk, “Babam koyun çobanıdır” cevabını verdi. Bunu duyan halk, “Yıktığımız manastırını altın ve gümüşle yeniden inşa edelim” dediler. Cüreyc, “Hayır, onu eskiden olduğu gibi topraktan yeniden yapın” dedi ve tekrar yerine çıktı.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Cüreyc, kendisini çağıran annesine karşı defalarca namazı tercih etti.

Kavramlar ve açıklamalar
Cüreyc

Önceki topluluklardan, ibadete adanmış münzevi bir namaz yerinde kulluk eden salih bir ibadet ehli.

manastır

İbadet için kullanılan, yerleşimden uzak bir mekân; burada Cüreyc’in çekildiği yerdir.

zina

Geçerli bir evlilik dışında cinsel ilişki.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler bu kıssadan, anne babaya iyilik ve itaatin büyük önem taşıdığı ve nafile ibadetin onların acil taleplerinin önüne düşünmeden geçirilmemesi gerektiği sonucunu çıkarırlar. Peygamber ﷺ Cüreyc’in namazından söz eder; ancak rivayet, farz namazı kesmek için genel bir izin vermez. Âlimler farz ve nafile namazları birbirinden ayırır ve çağrının ne kadar acil olduğunu dikkate alırlar. Annenin duasının gerçekleşmesi, duasının ne kadar etkili olabileceğini de gösterir; kıssa aynı zamanda suçlamaların kanıt olmadan kabul edilmemesi gerektiğini öğretir.

Günümüz için dersler
  1. Anne babanız sizi çağırdığında, özellikle yardıma veya ilginize ihtiyaç duyuyorlarsa, saygıyla karşılık verin.
  2. Farz ibadetlerle nafile işleri birbirinden ayırın ve başkalarının haklarını dikkatle gözetin.
  3. Kanıtlanmamış bir suçlamaya dayanarak kimseyi mahkûm etmeyin; önce güvenilir bilgileri araştırın.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.