أنواع الدية · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud، حدیث 4576

روایت‌شده توسط Abu Hurairah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: أنواع الدية
سنن أبي داود
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Hurairah

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ بَيَانٍ، وَابْنُ السَّرْحِ، قَالاَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، وَأَبِي، سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ اقْتَتَلَتِ امْرَأَتَانِ مِنْ هُذَيْلٍ فَرَمَتْ إِحْدَاهُمَا الأُخْرَى بِحَجَرٍ فَقَتَلَتْهَا فَاخْتَصَمُوا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم دِيَةَ جَنِينِهَا غُرَّةٌ عَبْدٌ أَوْ وَلِيدَةٌ وَقَضَى بِدِيَةِ الْمَرْأَةِ عَلَى عَاقِلَتِهَا وَوَرَّثَهَا وَلَدَهَا وَمَنْ مَعَهُمْ فَقَالَ حَمَلُ بْنُ مَالِكِ بْنِ النَّابِغَةِ الْهُذَلِيُّ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ أَغْرَمُ دِيَةَ مَنْ لاَ شَرِبَ وَلاَ أَكَلَ وَلاَ نَطَقَ وَلاَ اسْتَهَلَّ فَمِثْلُ ذَلِكَ يُطَلُّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ إِنَّمَا هَذَا مِنْ إِخْوَانِ الْكُهَّانِ ‏"‏ ‏.‏ مِنْ أَجْلِ سَجْعِهِ الَّذِي سَجَعَ ‏.‏

ترجمه

وهب بن بیان و ابن سرح به ما حدیث کردند، هر دو گفتند: ابن وهب به ما حدیث کرد، یونس به من خبر داد، از ابن شهاب، از سعید بن مسیب و ابوسلمه، از ابوهریره رضی الله عنه که فرمود: دو زن از قبیله هذیل با هم درگیر شدند و یکی از آنان سنگی به سوی دیگری پرتاب کرد و او را کشت. سپس این اختلاف را نزد رسول خدا ﷺ بردند. رسول خدا ﷺ حکم داد که دیه جنین او یک غلام یا کنیز باکیفیت (غُرّه) است و دیه کامل زن را بر عهده

«عاقله» (خویشاوندان مرد پدری) او قرار داد و فرزندان زن و کسانی را که همراهشان بودند وارث او گردانید. حَمَل بن مالک بن نابغه هذلی عرض کرد: «ای رسول خدا! چگونه دیه کسی را بپردازم که نه نوشیده، نه خورده، نه سخن گفته و نه فریادی کشیده است؟ چنین چیزی قطعاً باید هدر رود.» رسول خدا ﷺ فرمودند: «این شخص همانا از برادران کاهنان است»، به خاطر نثر مسجع و آهنگینی که به کار برد.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ برای جنینِ از دست‌رفته و زنِ کشته‌شده دیه تعیین کرد.

توضیح واژه‌های دشوار
غُرّه

دیه‌ای معین برای از دست رفتن جنین؛ در این روایت، به صورت یک برده یا کنیز توصیف شده است.

عاقله

خویشاوندان مرد از طرف پدری که طبق قواعد کلاسیک در پرداخت برخی دیه‌ها مشارکت می‌کنند.

نثر مسجّع

عبارت‌های آراسته و قافیه‌دار؛ حَمَل در اینجا برای تقویت اعتراض خود از آن‌ها استفاده کرد.

برداشت‌های عالمان

فقیهان کلاسیک از این روایت چنین برداشت می‌کنند که اگر جنین در اثر خشونتی که موجب مسئولیت قانونی است از دست برود، غُرّه واجب می‌شود. در این پرونده، عاقله زنِ کشته‌شده دیه او را پرداخت کرد و فرزندان و دیگر وارثان تعیین‌شده، میراث او را دریافت کردند. مذاهب فقهی با توجه به دیگر ادله، شرایط دقیق و چگونگی اجرای این قواعد را بررسی می‌کنند. نکوهش سخنان مسجّع متوجه کاربرد زبانِ شبیه پیشگویی برای انکار حقِ دیه است، نه قافیه به‌خودی‌خود.

درس‌هایی برای امروز
  1. اختلاف‌های مربوط به آسیب و دیه را به داوران صلاحیت‌دار بسپارید و خود در پی انتقام‌جویی نباشید.
  2. برای انکار حق قانونی قربانی یا بازماندگان او از ترفندهای بلاغی استفاده نکنید.
  3. در مسائل حقوقی از افراد متخصص راهنمایی بخواهید، زیرا اجرای قواعد به شرایط و ادله معتبر بستگی دارد.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.