اقامه نماز و سنت‌های آن · Sunan Ibn Majah

Sunan Ibn Majah، حدیث 879

روایت‌شده توسط Abu Juhaifah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Da'if (ضعیف)کتاب: اقامه نماز و سنت‌های آن
سنن ابن ماجه
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Juhaifah

Da'if (ضعیف)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مُوسَى السُّدِّيُّ، حَدَّثَنَا شَرِيكٌ، عَنْ أَبِي عُمَرَ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جُحَيْفَةَ، يَقُولُ ذُكِرَتِ الْجُدُودُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ وَهُوَ فِي الصَّلاَةِ فَقَالَ رَجُلٌ جَدُّ فُلاَنٍ فِي الْخَيْلِ ‏.‏ وَقَالَ آخَرُ جَدُّ فُلاَنٍ فِي الإِبِلِ ‏.‏ وَقَالَ آخَرُ جَدُّ فُلاَنٍ فِي الْغَنَمِ ‏.‏ وَقَالَ آخَرُ جَدُّ فُلاَنٍ فِي الرَّقِيقِ ‏.‏ فَلَمَّا قَضَى رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ صَلاَتَهُ وَرَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ آخِرِ الرَّكْعَةِ قَالَ ‏ "‏ اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ مِلْءَ السَّمَوَاتِ وَمِلْءَ الأَرْضِ وَمِلْءَ مَا شِئْتَ مِنْ شَىْءٍ بَعْدُ اللَّهُمَّ لاَ مَانِعَ لِمَا أَعْطَيْتَ وَلاَ مُعْطِيَ لِمَا مَنَعْتَ وَلاَ يَنْفَعُ ذَا الْجَدِّ مِنْكَ الْجَدُّ ‏"‏ ‏.‏ وَطَوَّلَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ صَوْتَهُ بِالْجَدِّ لِيَعْلَمُوا أَنَّهُ لَيْسَ كَمَا يَقُولُونَ ‏.‏

ترجمه

اسماعیل بن موسی سدّی به ما حدیث کرد، شریک به ما حدیث کرد، از ابوعمر که گفت: شنیدم ابوجحیفه می‌گفت: در حضور رسول خدا ﷺ هنگامی که ایشان در نماز بودند، سخن از

«جدّ» (بخت و اقبال) به میان آمد. مردی گفت: «بخت فلانی در اسبان است.» دیگری گفت: «بخت فلانی در شتران است.» سومی گفت: «بخت فلانی در گوسفندان است.» و چهارمی گفت: «بخت فلانی در بردگان است.» چون رسول خدا ﷺ نمازش را به پایان برد و سر از آخرین رکعت بلند کرد، فرمود: «اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ مِلْءَ السَّمَوَاتِ وَمِلْءَ الأَرْضِ وَمِلْءَ مَا شِئْتَ مِنْ شَيْءٍ بَعْدُ، اللَّهُمَّ لاَ مَانِعَ لِمَا أَعْطَيْتَ وَلاَ مُعْطِيَ لِمَا مَنَعْتَ، وَلاَ يَنْفَعُ ذَا الْجَدِّ مِنْكَ الْجَدُّ». (بار خدایا! ای پروردگار ما! ستایش از آنِ توست، به اندازه‌ی آسمان‌ها و به اندازه‌ی زمین و به اندازه‌ی هر چه پس از آن بخواهی. بار خدایا! هیچ‌کس نمی‌تواند آنچه تو داده‌ای باز دارد و هیچ‌کس نمی‌تواند آنچه تو باز داشته‌ای ببخشد؛ و بختِ هیچ بخت‌مندی در برابر تو سودی ندارد.) رسول خدا ﷺ واژه‌ی «جدّ» را کشیده تلفظ کردند تا مردم بدانند حقیقت آن‌گونه نیست که آنان می‌گویند.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

هیچ مال یا ثروتی در برابر حکم خداوند سودی ندارد.

توضیح واژه‌های دشوار
الْجَدّ

دارایی، ثروت یا جایگاهی که فرد دارد؛ در اینجا منظور منافعی است که مردم به دارایی نسبت می‌دهند.

هیچ‌کس نمی‌تواند آنچه را تو عطا می‌کنی بازدارد

حکم خداوند را نه مردم و نه دارایی‌شان نمی‌توانند تغییر دهند یا بی‌اثر کنند.

مِلْءَ السَّمَاوَاتِ وَمِلْءَ الْأَرْضِ

ستایشی به اندازهٔ آنچه آسمان‌ها و زمین را پر می‌کند.

برداشت‌های عالمان

عالمان، ستایش پس از نماز را اقرار به این معنا می‌دانند که همهٔ ستایش‌ها از آنِ خداوند است و حکم او بر ثروت و جایگاه انسانی برتری دارد. چون زنجیرهٔ این روایت ضعیف است، حکمی مستقل برای وجوب یا حرمت بر آن بنا نمی‌کنند. بااین‌حال، ستایش شناخته‌شده پس از نماز در روایات صحیح تأیید شده است و این روایات مبنای اصلی عمل هستند.

درس‌هایی برای امروز
  1. دارایی یا جایگاه اجتماعی را معیار ارزش یا موفقیت انسان قرار ندهید.
  2. پس از نماز خداوند را بستایید و بپذیرید که بخشیدن و دریغ‌کردن در اختیار اوست.
  3. احکام دینی ثابت را بر روایات معتبر بنا کنید و در صورت تردید از عالمی آگاه بپرسید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.