Sahih Muslim، حدیث 4143
روایتشده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abdullah ibn Abbas
صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، وَمُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، - وَاللَّفْظُ لاِبْنِ رَافِعٍ - قَالَ إِسْحَاقُ حَدَّثَنَا وَقَالَ الآخَرَانِ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ ابْنِ طَاوُسٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " اقْسِمُوا الْمَالَ بَيْنَ أَهْلِ الْفَرَائِضِ عَلَى كِتَابِ اللَّهِ فَمَا تَرَكَتِ الْفَرَائِضُ فَلأَوْلَى رَجُلٍ ذَكَرٍ " .
اسحاق بن ابراهیم، محمد بن رافع و عبد بن حمید برای ما حدیث نقل کردند — این لفظ از ابن رافع است — اسحاق گفت: برای ما حدیث نقل کرد، و دو نفر دیگر گفتند: عبدالرزاق به ما خبر داد، معمر به ما خبر داد، از ابن طاووس، از پدرش، از ابن عباس رضی الله عنهما که فرمود: رسول الله ﷺ فرمودند:
«مال را میان صاحبان فرائض بر اساس کتاب الله تقسیم کنید؛ پس آنچه فرائض باقی گذاشت، برای نزدیکترین خویشاوند مذکر است.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
سهمهای ثابت ارث ابتدا تقسیم میشوند و باقیمانده به نزدیکترین وارث مرد میرسد.
وارثانی که شریعت اسلام برایشان سهمی معین مقرر کرده است.
سهمهای مقرر از ماترک که در قواعد ارث بیان شدهاند.
وارث مردی که طبق قواعد خویشاوندی از همه به متوفی نزدیکتر است و مستحق باقیماندهٔ ماترک میشود.
عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت میکنند که وارثان دارای سهمهای مقرر، نخست سهم خود را دریافت میکنند و هرچه باقی بماند به نزدیکترین وارث مرد میرسد. چهار مذهب فقهی اهلسنت این قاعده را در چارچوب احکام ارث تبیین میکنند و در این کار، وارثان حاضر و اولویت پیوندهای خویشاوندی را در نظر میگیرند. بنابراین، تقسیم باید بر پایهٔ قواعد معتبر ارث انجام شود، نه بر اساس ترجیح شخصی.
- در تقسیم ماترک، ابتدا مشخص کنید کدام وارثان مستحق سهمهای مقرر هستند.
- باقیماندهٔ احتمالی را طبق قواعد اسلامی خویشاوندی تقسیم کنید و اجازه ندهید ترجیح شخصی جایگزین حقوق وارثان شود.
- در موارد پیچیدهٔ ارث، از متخصص حقوق ارث اسلامی راهنمایی بگیرید و الزامات قانونی مربوط را نیز بررسی کنید.
این روایت صحیح همان راهنمایی را بیان میکند: نخست سهمهای ثابت را اختصاص دهید و سپس باقیمانده را طبق قاعدهٔ نزدیکترین وارث مرد تقسیم کنید.
Sahih Muslim · #4142 (Sahih)این روایت در همان باب آمده و ترتیب تقسیم بیانشده در اینجا را تأیید میکند.
Sahih Muslim · #4144 (Sahih)این روایت صحیح همان قاعدهٔ اصلی را دربارهٔ سهمهای ثابت و چگونگی اختصاص باقیمانده بیان میکند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.