کتاب طلاق و لعان · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 1192

روایت‌شده توسط Aishah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Da'if (ضعیف)کتاب: کتاب طلاق و لعان
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

از الترمذي تا عَائِشَةَ

Da'if (ضعیف)
  1. 1قُتَيْبَةُآن را به الترمذي روایت کرد
  2. 2يَعْلَى بْنُ شَبِيبٍ
  3. 3هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ
  4. 4أَبِيهِ
  5. 5عَائِشَةَ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ شَبِيبٍ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ النَّاسُ وَالرَّجُلُ يُطَلِّقُ امْرَأَتَهُ مَا شَاءَ أَنْ يُطَلِّقَهَا وَهِيَ امْرَأَتُهُ إِذَا ارْتَجَعَهَا وَهِيَ فِي الْعِدَّةِ وَإِنْ طَلَّقَهَا مِائَةَ مَرَّةٍ أَوْ أَكْثَرَ حَتَّى قَالَ رَجُلٌ لاِمْرَأَتِهِ وَاللَّهِ لاَ أُطَلِّقُكِ فَتَبِينِي مِنِّي وَلاَ آوِيكِ أَبَدًا ‏.‏ قَالَتْ وَكَيْفَ ذَاكَ قَالَ أُطَلِّقُكِ فَكُلَّمَا هَمَّتْ عِدَّتُكِ أَنْ تَنْقَضِيَ رَاجَعْتُكِ ‏.‏ فَذَهَبَتِ الْمَرْأَةُ حَتَّى دَخَلَتْ عَلَى عَائِشَةَ فَأَخْبَرَتْهَا فَسَكَتَتْ عَائِشَةُ حَتَّى جَاءَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرَتْهُ فَسَكَتَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم حَتَّى نَزَلَ الْقُرْآنُ ‏:‏ ‏(‏ الطَّلاَقُ مَرَّتَانِ فَإِمْسَاكٌ بِمَعْرُوفٍ أَوْ تَسْرِيحٌ بِإِحْسَانٍ ‏)‏ قَالَتْ عَائِشَةُ فَاسْتَأْنَفَ النَّاسُ الطَّلاَقَ مُسْتَقْبَلاً مَنْ كَانَ طَلَّقَ وَمَنْ لَمْ يَكُنْ طَلَّقَ ‏.‏ حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، نَحْوَ هَذَا الْحَدِيثِ بِمَعْنَاهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ عَائِشَةَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ يَعْلَى بْنِ شَبِيبٍ ‏.‏

ترجمه

قتیبه برای ما حدیث کرد، یعلى بن شبیب برای ما حدیث کرد، از هشام بن عروه، از پدرش، از عایشه رضی الله عنها که گفت:

«در گذشته وضعیت مردم چنان بود که مرد هر وقت می‌خواست همسرش را طلاق می‌داد و اگر در دوران عده او را باز می‌گرداند، زن همچنان همسرش باقی می‌ماند، حتی اگر صد بار یا بیشتر او را طلاق داده بود. تا اینکه مردی به همسرش گفت: 'به خدا سوگند! تو را طلاقی نمی‌دهم که کاملاً از من جدا شوی و هرگز تو را پناه نیز نخواهم داد.' همسرش پرسید: 'چگونه؟' گفت: 'تو را طلاق می‌دهم و هرگاه عده‌ات رو به پایان بود، تو را باز می‌گردانم.' آن زن نزد عایشه رفت و ماجرا را به او اطلاع داد. عایشه سکوت کرد تا اینکه پیامبر ﷺ آمدند. عایشه موضوع را به ایشان خبر داد و پیامبر ﷺ نیز سکوت کردند تا اینکه این آیه قرآن نازل شد: '(طلاق دو بار است؛ سپس یا باید به طور پسندیده نگه داشته شود و یا به نیکی رها گردد).' عایشه گفت: 'پس از آن، مردم شمارش طلاق را از سر گرفتند، چه کسانی که قبلاً طلاق داده بودند و چه کسانی که نداده بودند.' ابوکریب برای ما حدیث کرد، عبدالله بن ادریس برای ما حدیث کرد، از هشام بن عروه، از پدرش، با همین مضمون اما بدون ذکر نام عایشه. ابوعیسی گفت: این حدیث صحیح‌تر از حدیث یعلى بن شبیب است.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

قرآن برای محافظت از زنان در برابر بلاتکلیفی طولانی‌مدت، بازگشت‌های مکرر از طلاق را محدود کرد.

پیشینه و سبب بیان

متن دربارهٔ مردی است که هر بار درست پیش از پایان دورهٔ انتظار همسرش، به او رجوع می‌کرد تا او آزاد نشود. سپس به نزول آیهٔ ۲۲۹ سورهٔ بقره اشاره می‌شود: طلاق رجعی دو بار است؛ پس از آن باید زن را به نیکی نگه داشت یا به شایستگی رها کرد.

توضیح واژه‌های دشوار
عدّه

دورهٔ انتظار مقرر پس از طلاق که قواعدی دارد و از جمله تعیین می‌کند آیا هنوز امکان رجوع وجود دارد یا نه.

رجوع

شوهر، مطابق قواعد مربوط، در دوران عدّه به زندگی زناشویی پس از یک طلاق رجعی بازمی‌گردد.

لعان

آیین رسمیِ سوگندهای متقابل میان زن و شوهر در پی اتهام زنا.

برداشت‌های عالمان

این روایت آیهٔ ۲۲۹ سورهٔ بقره را به محدود کردن طلاق‌های رجعی پیوند می‌دهد و از زیان‌رساندن به زن از راه رجوع‌های مکرر، بدون رفتار شایسته با او به‌عنوان همسر، نهی می‌کند. عالمان توضیح می‌دهند که پس از دو طلاق رجعی، طلاق بعدی امکان رجوع معمول را پایان می‌دهد؛ جزئیات احکام و پیامدها را مذاهب فقهی بیان می‌کنند. از آنجا که طریقی که عایشه را نام می‌برد ضعیف است و ترمذی طریق معتبرتری را بدون ذکر او نقل می‌کند، تبیین فقهی باید بر ادلهٔ قوی‌تر، از جمله روایات صحیح و قرآن، تکیه کند.

درس‌هایی برای امروز
  1. هرگز از طلاق یا رجوع برای تحت فشار گذاشتن همسرتان یا محدود کردن آزادی او استفاده نکنید.
  2. در صورت بروز اختلاف، به‌موقع مشاورهٔ دینی و حقوقیِ متخصص بگیرید تا از حقوق همه محافظت شود.
  3. هنگام پایان دادن به زندگی زناشویی، با همسرتان محترمانه رفتار کنید و مطابق قواعد لازم اقدام کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.