کتاب صلوة · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 211

روایت‌شده توسط Jabir ibn Abdullah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب صلوة
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Jabir ibn Abdullah

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَهْلِ بْنِ عَسْكَرٍ الْبَغْدَادِيُّ، وَإِبْرَاهِيمُ بْنُ يَعْقُوبَ، قَالاَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَيَّاشٍ الْحِمْصِيُّ، حَدَّثَنَا شُعَيْبُ بْنُ أَبِي حَمْزَةَ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُنْكَدِرِ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ مَنْ قَالَ حِينَ يَسْمَعُ النِّدَاءَ اللَّهُمَّ رَبَّ هَذِهِ الدَّعْوَةِ التَّامَّةِ وَالصَّلاَةِ الْقَائِمَةِ آتِ مُحَمَّدًا الْوَسِيلَةَ وَالْفَضِيلَةَ وَابْعَثْهُ مَقَامًا مَحْمُودًا الَّذِي وَعَدْتَهُ إِلاَّ حَلَّتْ لَهُ الشَّفَاعَةُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ جَابِرٍ حَدِيثٌ صَحِيحٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ لاَ نَعْلَمُ أَحَدًا رَوَاهُ غَيْرَ شُعَيْبِ بْنِ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ ‏.‏ وَأَبُو حَمْزَةَ اسْمُهُ دِينَارٌ ‏.‏

ترجمه

محمد بن سهل بن عسکر بغدادی و ابراهیم بن یعقوب به ما حدیث کردند و گفتند: علی بن عیاش حمصی به ما حدیث کرد، شعیب بن ابی حمزه به ما حدیث کرد، محمد بن منکدر از جابر بن عبدالله روایت کرد که گفت: رسول الله ﷺ فرمودند:

«هر کس هنگام شنیدن اذان بگوید: "اللَّهُمَّ رَبَّ هَذِهِ الدَّعْوَةِ التَّامَّةِ وَالصَّلَاةِ الْقَائِمَةِ، آتِ مُحَمَّدًا الْوَسِيلَةَ وَالْفَضِيلَةَ، وَابْعَثْهُ مَقَامًا مَحْمُودًا الَّذِي وَعَدْتَهُ" (بار خدایا! ای پروردگار این دعوت کامل و نماز برپا شده، به محمد ﷺ وسیله و فضیلت عطا فرما و او را در مقام محمودی که به او وعده داده‌ای برانگیز)، شفاعت در روز قیامت برای او واجب می‌شود.» ابوعیسی گفت: حدیث جابر، حدیثی صحیح حسن غریب است. از حدیث محمد بن منکدر نمی‌دانیم کسی جز شعیب بن ابی حمزه آن را روایت کرده باشد. و نام ابی حمزه، دینار است.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پس از اذان، پیامبر ﷺ دعایی برای درخواست شفاعت خود آموزش می‌دهد.

توضیح واژه‌های دشوار
الوسیله

مقامی بلند و ویژه در بهشت که بنا بر روایات دیگر، به یک بنده اختصاص دارد.

الفضیله

برتری و کرامتی ویژه که خداوند به پیامبر ﷺ عطا می‌کند.

مقام محمود

جایگاه ستوده‌ای که خداوند به پیامبر ﷺ وعده داده است؛ دانشمندان آن را از جمله با شفاعت بزرگ ایشان مرتبط می‌دانند.

برداشت‌های عالمان

دانشمندان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که گفتن این دعا پس از شنیدن اذان مستحب است و در آن از خداوند خواسته می‌شود که به پیامبر ﷺ الوسیله، الفضیله و جایگاه ستودهٔ وعده‌داده‌شده را عطا کند. شفاعت در روز قیامت در نهایت تنها با اجازهٔ خداوند انجام می‌شود؛ وعدهٔ این حدیث مسلمانان را به این دعا ترغیب می‌کند. مذاهب فقهی این دعای مستحب پس از اذان را می‌پذیرند، هرچند دانشمندان دربارهٔ جزئیات عبارت‌بندی و زمان آن اختلاف نظر دارند.

درس‌هایی برای امروز
  1. پس از شنیدن اذان، لحظه‌ای برای گفتن این دعا درنگ کنید.
  2. از خداوند برای پیامبر ﷺ کرامت بخواهید و دعای خود را با امید به شفاعت ایشان همراه سازید.
  3. معنای واژه‌ها را بیاموزید تا دعا را آگاهانه و با توجه بخوانید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.