کتاب دعا · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 3379

روایت‌شده توسط Abu Sa'id al-Khudri. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب دعا
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Sa'id al-Khudri

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا مَرْحُومُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ الْعَطَّارُ، حَدَّثَنَا أَبُو نَعَامَةَ، عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، قَالَ خَرَجَ مُعَاوِيَةُ إِلَى الْمَسْجِدِ فَقَالَ مَا يُجْلِسُكُمْ قَالُوا جَلَسْنَا نَذْكُرُ اللَّهَ قَالَ آللَّهِ مَا أَجْلَسَكُمْ إِلاَّ ذَاكَ قَالُوا وَاللَّهِ مَا أَجْلَسَنَا إِلاَّ ذَاكَ ‏.‏ قَالَ أَمَا إِنِّي مَا أَسْتَحْلِفُكُمْ تُهْمَةً لَكُمْ وَمَا كَانَ أَحَدٌ بِمَنْزِلَتِي مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَقَلَّ حَدِيثًا عَنْهُ مِنِّي إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم خَرَجَ عَلَى حَلْقَةٍ مِنْ أَصْحَابِهِ فَقَالَ ‏"‏ مَا يُجْلِسُكُمْ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا جَلَسْنَا نَذْكُرُ اللَّهَ وَنَحْمَدُهُ لِمَا هَدَانَا لِلإِسْلاَمِ وَمَنَّ عَلَيْنَا بِهِ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ آللَّهِ مَا أَجْلَسَكُمْ إِلاَّ ذَاكَ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا آللَّهِ مَا أَجْلَسَنَا إِلاَّ ذَاكَ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ أَمَا إِنِّي لَمْ أَسْتَحْلِفْكُمْ لِتُهْمَةٍ لَكُمْ إِنَّهُ أَتَانِي جِبْرِيلُ فَأَخْبَرَنِي أَنَّ اللَّهَ يُبَاهِي بِكُمُ الْمَلاَئِكَةَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَأَبُو نَعَامَةَ السَّعْدِيُّ اسْمُهُ عَمْرُو بْنُ عِيسَى وَأَبُو عُثْمَانَ النَّهْدِيُّ اسْمُهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَلٍّ ‏.‏

ترجمه

محمد بن بشار به ما حدیث کرد، مرحوم بن عبدالعزیز عطار به ما حدیث کرد، ابونعامه به ما حدیث کرد، از ابوعثمان نهدی، از ابوسعید خدری که گفت: معاویه به مسجد آمد و پرسید:

«چه چیزی شما را در این نشست گرد هم آورده است؟» گفتند: «برای ذکر الله نشسته‌ایم.» فرمود: «به خدا قسم! آیا جز این چیز دیگری شما را در این نشست ننشانده است؟» گفتند: «به خدا قسم! جز این چیز دیگری ما را در این نشست ننشانده است.» فرمود: «من شما را به خاطر سوءظن قسم نمی‌دهم و هیچ‌کس با جایگاه من نزد رسول الله ﷺ کمتر از من از ایشان حدیث نقل نکرده است. همانا رسول الله ﷺ بر حلقه‌ای از یارانش وارد شدند و فرمودند: "چه چیزی شما را در این نشست گرد هم آورده است؟" گفتند: "برای ذکر الله و سپاسگزاری از او نشسته‌ایم، زیرا ما را به اسلام هدایت کرد و بر ما منت نهاد." پس فرمودند: "به خدا قسم! آیا جز این چیز دیگری شما را در این نشست ننشانده است؟" گفتند: "به خدا قسم! جز این چیز دیگری ما را در این نشست ننشانده است." فرمودند: "من شما را به خاطر سوءظن قسم نمی‌دهم؛ بلکه جبرئیل نزد من آمد و خبر داد که الله شما را نزد فرشتگان مایه مباهات قرار می‌دهد."» ابوعیسی می‌گوید: این حدیث حسن غریب است و آن را جز از این طریق نمی‌شناسیم. نام ابونعامه سعدی، عمرو بن عیسی و نام ابوعثمان نهدی، عبدالرحمن بن مل است.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

حلقه‌ای خالصانه برای ذکر، نزد فرشتگان به ستایش خداوند آراسته می‌شود.

توضیح واژه‌های دشوار
ذکر

یاد کردن خداوند، برای نمونه با ستایش او و بر زبان آوردن نامش.

خداوند شما را نزد فرشتگان می‌ستاید

خداوند در حضور فرشتگان از مؤمنان این حلقهٔ خالصانه به نیکی یاد می‌کند.

حسن غریب

ارزیابی ترمذی است: روایت نیکوست و او آن را از طریق همین سند مشخص می‌شناسد.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت فضیلت گردهم‌آمدن برای یاد خداوند و ستایش او به‌سبب هدایت به اسلام را برداشت کرده‌اند. تأکید بر نیت خالص آنان نشان می‌دهد که ارزش اعمال به نیت بستگی دارد. پرسش پیامبر ﷺ برای روشن شدن هدف آنان بود، نه برای متهم کردنشان به بی‌صداقتی. روایت از ذکر گروهی سخن می‌گوید، اما شکل یا گردهمایی ثابت و واجبی را مقرر نمی‌کند.

درس‌هایی برای امروز
  1. هر روز آگاهانه زمانی را به یاد خداوند و ستایش او برای هدایت به اسلام اختصاص دهید.
  2. هنگام گردهم‌آمدن با دیگران برای عبادت، نیت خود را خالص کنید.
  3. ذکر گروهی را با احترام و فروتنی همراه سازید، بی‌آنکه آن را آیینی ثابت و واجب قرار دهید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.