Jami at-Tirmidhi، حدیث 3379
روایتشده توسط Abu Sa'id al-Khudri. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abu Sa'id al-Khudri
روایت
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا مَرْحُومُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ الْعَطَّارُ، حَدَّثَنَا أَبُو نَعَامَةَ، عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، قَالَ خَرَجَ مُعَاوِيَةُ إِلَى الْمَسْجِدِ فَقَالَ مَا يُجْلِسُكُمْ قَالُوا جَلَسْنَا نَذْكُرُ اللَّهَ قَالَ آللَّهِ مَا أَجْلَسَكُمْ إِلاَّ ذَاكَ قَالُوا وَاللَّهِ مَا أَجْلَسَنَا إِلاَّ ذَاكَ . قَالَ أَمَا إِنِّي مَا أَسْتَحْلِفُكُمْ تُهْمَةً لَكُمْ وَمَا كَانَ أَحَدٌ بِمَنْزِلَتِي مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَقَلَّ حَدِيثًا عَنْهُ مِنِّي إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم خَرَجَ عَلَى حَلْقَةٍ مِنْ أَصْحَابِهِ فَقَالَ " مَا يُجْلِسُكُمْ " . قَالُوا جَلَسْنَا نَذْكُرُ اللَّهَ وَنَحْمَدُهُ لِمَا هَدَانَا لِلإِسْلاَمِ وَمَنَّ عَلَيْنَا بِهِ . فَقَالَ " آللَّهِ مَا أَجْلَسَكُمْ إِلاَّ ذَاكَ " . قَالُوا آللَّهِ مَا أَجْلَسَنَا إِلاَّ ذَاكَ . قَالَ " أَمَا إِنِّي لَمْ أَسْتَحْلِفْكُمْ لِتُهْمَةٍ لَكُمْ إِنَّهُ أَتَانِي جِبْرِيلُ فَأَخْبَرَنِي أَنَّ اللَّهَ يُبَاهِي بِكُمُ الْمَلاَئِكَةَ " . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَأَبُو نَعَامَةَ السَّعْدِيُّ اسْمُهُ عَمْرُو بْنُ عِيسَى وَأَبُو عُثْمَانَ النَّهْدِيُّ اسْمُهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَلٍّ .
محمد بن بشار به ما حدیث کرد، مرحوم بن عبدالعزیز عطار به ما حدیث کرد، ابونعامه به ما حدیث کرد، از ابوعثمان نهدی، از ابوسعید خدری که گفت: معاویه به مسجد آمد و پرسید:
«چه چیزی شما را در این نشست گرد هم آورده است؟» گفتند: «برای ذکر الله نشستهایم.» فرمود: «به خدا قسم! آیا جز این چیز دیگری شما را در این نشست ننشانده است؟» گفتند: «به خدا قسم! جز این چیز دیگری ما را در این نشست ننشانده است.» فرمود: «من شما را به خاطر سوءظن قسم نمیدهم و هیچکس با جایگاه من نزد رسول الله ﷺ کمتر از من از ایشان حدیث نقل نکرده است. همانا رسول الله ﷺ بر حلقهای از یارانش وارد شدند و فرمودند: "چه چیزی شما را در این نشست گرد هم آورده است؟" گفتند: "برای ذکر الله و سپاسگزاری از او نشستهایم، زیرا ما را به اسلام هدایت کرد و بر ما منت نهاد." پس فرمودند: "به خدا قسم! آیا جز این چیز دیگری شما را در این نشست ننشانده است؟" گفتند: "به خدا قسم! جز این چیز دیگری ما را در این نشست ننشانده است." فرمودند: "من شما را به خاطر سوءظن قسم نمیدهم؛ بلکه جبرئیل نزد من آمد و خبر داد که الله شما را نزد فرشتگان مایه مباهات قرار میدهد."» ابوعیسی میگوید: این حدیث حسن غریب است و آن را جز از این طریق نمیشناسیم. نام ابونعامه سعدی، عمرو بن عیسی و نام ابوعثمان نهدی، عبدالرحمن بن مل است.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
حلقهای خالصانه برای ذکر، نزد فرشتگان به ستایش خداوند آراسته میشود.
یاد کردن خداوند، برای نمونه با ستایش او و بر زبان آوردن نامش.
خداوند در حضور فرشتگان از مؤمنان این حلقهٔ خالصانه به نیکی یاد میکند.
ارزیابی ترمذی است: روایت نیکوست و او آن را از طریق همین سند مشخص میشناسد.
عالمان از این روایت فضیلت گردهمآمدن برای یاد خداوند و ستایش او بهسبب هدایت به اسلام را برداشت کردهاند. تأکید بر نیت خالص آنان نشان میدهد که ارزش اعمال به نیت بستگی دارد. پرسش پیامبر ﷺ برای روشن شدن هدف آنان بود، نه برای متهم کردنشان به بیصداقتی. روایت از ذکر گروهی سخن میگوید، اما شکل یا گردهمایی ثابت و واجبی را مقرر نمیکند.
- هر روز آگاهانه زمانی را به یاد خداوند و ستایش او برای هدایت به اسلام اختصاص دهید.
- هنگام گردهمآمدن با دیگران برای عبادت، نیت خود را خالص کنید.
- ذکر گروهی را با احترام و فروتنی همراه سازید، بیآنکه آن را آیینی ثابت و واجب قرار دهید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.