کتاب وتر · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 480

روایت‌شده توسط Jabir ibn Abdullah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب وتر
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

از الترمذي تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1قُتَيْبَةُآن را به الترمذي روایت کرد
  2. 2عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الْمَوَالِي
  3. 3مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ
  4. 4جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ
  5. 5رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الْمَوَالِي، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُعَلِّمُنَا الاِسْتِخَارَةَ فِي الأُمُورِ كُلِّهَا كَمَا يُعَلِّمُنَا السُّورَةَ مِنَ الْقُرْآنِ يَقُولُ ‏ "‏ إِذَا هَمَّ أَحَدُكُمْ بِالأَمْرِ فَلْيَرْكَعْ رَكْعَتَيْنِ مِنْ غَيْرِ الْفَرِيضَةِ ثُمَّ لْيَقُلِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْتَخِيرُكَ بِعِلْمِكَ وَأَسْتَقْدِرُكَ بِقُدْرَتِكَ وَأَسْأَلُكَ مِنْ فَضْلِكَ الْعَظِيمِ فَإِنَّكَ تَقْدِرُ وَلاَ أَقْدِرُ وَتَعْلَمُ وَلاَ أَعْلَمُ وَأَنْتَ عَلاَّمُ الْغُيُوبِ اللَّهُمَّ إِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنَّ هَذَا الأَمْرَ خَيْرٌ لِي فِي دِينِي وَمَعِيشَتِي وَعَاقِبَةِ أَمْرِي أَوْ قَالَ فِي عَاجِلِ أَمْرِي وَآجِلِهِ فَيَسِّرْهُ لِي ثُمَّ بَارِكْ لِي فِيهِ وَإِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنَّ هَذَا الأَمْرَ شَرٌّ لِي فِي دِينِي وَمَعِيشَتِي وَعَاقِبَةِ أَمْرِي أَوْ قَالَ فِي عَاجِلِ أَمْرِي وَآجِلِهِ فَاصْرِفْهُ عَنِّي وَاصْرِفْنِي عَنْهُ وَاقْدُرْ لِيَ الْخَيْرَ حَيْثُ كَانَ ثُمَّ أَرْضِنِي بِهِ قَالَ وَيُسَمِّي حَاجَتَهُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي أَيُّوبَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ جَابِرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي الْمَوَالِي ‏.‏ وَهُوَ شَيْخٌ مَدِينِيٌّ ثِقَةٌ رَوَى عَنْهُ سُفْيَانُ حَدِيثًا وَقَدْ رَوَى عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنَ الأَئِمَّةِ وَهُوَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ زَيْدِ بْنِ أَبِي الْمَوَالِي ‏.‏

ترجمه

قتیبه برای ما حدیث کرد، عبدالرحمن بن ابی‌الموالی برای ما حدیث کرد، از محمد بن المنکدر، از جابر بن عبدالله که گفت: رسول خدا ﷺ استخاره را در همه امور به ما می‌آموختند، همان‌گونه که سوره‌ای از قرآن را به ما تعلیم می‌دادند. ایشان می‌فرمودند:

«هرگاه یکی از شما قصد انجام کاری را داشت، دو رکعت نماز غیر از فریضه بخواند، سپس بگوید: بار خدایا! من به واسطه علم تو از تو خیر می‌طلبم، و به واسطه قدرت تو توانایی می‌خواهم، و از فضل عظیمت مسئلت دارم. همانا تو توانایی و من ناتوانم؛ تو می‌دانی و من نمی‌دانم؛ و تو دانای نهان‌هایی. بار خدایا! اگر می‌دانی که این کار برای دین، معیشت و عاقبت امرم — یا فرمودند: برای دنیا و آخرتم — خیر است، پس آن را برایم آسان گردان و در آن برکت عطا فرما. و اگر می‌دانی که این کار برای دین، معیشت و عاقبت امرم — یا فرمودند: برای دنیا و آخرتم — شر است، پس آن را از من دور کن و مرا از آن بازدار؛ و هر جا که خیر هست برایم مقدر ساز و سپس مرا بدان خشنود گردان.» راوی گفت: «و حاجت خود را نام ببرد.» همچنین گفت: در این باب از عبدالله بن مسعود و ابی‌ایوب نیز روایت شده است. ابوعیسی گوید: حدیث جابر، حدیثی حسنِ صحیحِ غریب است و ما آن را جز از طریق عبدالرحمن بن ابی‌الموالی نمی‌شناسیم. او شیخی مدنی و مورد اعتماد بود؛ سفیان از او حدیث نقل کرده و بیش از یک نفر از ائمه نیز از عبدالرحمن روایت کرده‌اند که همان عبدالرحمن بن زید بن ابی‌الموالی است.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

استخاره به تو می‌آموزد که از الله هدایت بخواهی و به انتخاب او اعتماد کنی.

توضیح واژه‌های دشوار
استخاره

هنگام سنجیدن یک انتخاب، از الله هدایت و بهترین نتیجه را خواستن.

دو رکعت

دو واحد نماز که افزون بر نمازهای واجب خوانده می‌شود.

غیب

آنچه از انسان‌ها پنهان است و تنها الله آن را به‌طور کامل می‌داند.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که استخاره شامل دو رکعت نماز مستحبی و دعای نقل‌شده‌ای است که در آن نمازگزار نیاز خود را بیان می‌کند. دعا تنها آسان‌شدن کار را در صورتی که آن کار خیر باشد نمی‌خواهد؛ بلکه اگر آن کار زیان‌بار باشد، دورشدن از آن و خشنودی از خیرِ مقدرِ الله را نیز درخواست می‌کند. شرح‌های کلاسیک تأکید می‌کنند که استخاره به معنای توکل بر الله است؛ جای مشورت سنجیده را نمی‌گیرد و برای پاسخ، دیدن خواب یا نشانه‌ای ویژه را لازم نمی‌داند.

درس‌هایی برای امروز
  1. هنگام سنجیدن یک انتخاب مهم، دو رکعت نماز مستحبی بخوان و از الله هدایت بخواه.
  2. نیازت را در دعا بیان کن و اگر آن کار برایت خیر است، آسان‌شدن و برکت آن را بخواه.
  3. پس از استخاره، عاقلانه اقدام کن و به خیری که الله برایت مقدر می‌کند خشنود باش.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.