کتاب زکات · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 617

روایت‌شده توسط Abu Dharr. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب زکات
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Dharr

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ التَّمِيمِيُّ الْكُوفِيُّ، حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنِ الْمَعْرُورِ بْنِ سُوَيْدٍ، عَنْ أَبِي ذَرٍّ، قَالَ جِئْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ جَالِسٌ فِي ظِلِّ الْكَعْبَةِ ‏.‏ قَالَ فَرَآنِي مُقْبِلاً فَقَالَ ‏"‏ هُمُ الأَخْسَرُونَ وَرَبِّ الْكَعْبَةِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَقُلْتُ مَا لِي لَعَلَّهُ أُنْزِلَ فِيَّ شَيْءٌ ‏.‏ قَالَ قُلْتُ مَنْ هُمْ فِدَاكَ أَبِي وَأُمِّي ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ هُمُ الأَكْثَرُونَ إِلاَّ مَنْ قَالَ هَكَذَا وَهَكَذَا وَهَكَذَا ‏"‏ ‏.‏ فَحَثَا بَيْنَ يَدَيْهِ وَعَنْ يَمِينِهِ وَعَنْ شِمَالِهِ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لاَ يَمُوتُ رَجُلٌ فَيَدَعُ إِبِلاً أَوْ بَقَرًا لَمْ يُؤَدِّ زَكَاتَهَا إِلاَّ جَاءَتْهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ أَعْظَمَ مَا كَانَتْ وَأَسْمَنَهُ تَطَؤُهُ بِأَخْفَافِهَا وَتَنْطَحُهُ بِقُرُونِهَا كُلَّمَا نَفِدَتْ أُخْرَاهَا عَادَتْ عَلَيْهِ أُولاَهَا حَتَّى يُقْضَى بَيْنَ النَّاسِ ‏"‏ ‏.‏ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ مِثْلُهُ ‏.‏ وَعَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رضى الله عنه قَالَ لُعِنَ مَانِعُ الصَّدَقَةِ ‏.‏ وَعَنْ قَبِيصَةَ بْنِ هُلْبٍ عَنْ أَبِيهِ وَجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي ذَرٍّ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ وَاسْمُ أَبِي ذَرٍّ جُنْدُبُ بْنُ السَّكَنِ وَيُقَالُ ابْنُ جُنَادَةَ ‏.‏ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُنِيرٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ مُوسَى عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ حَكِيمِ بْنِ الدَّيْلَمِ عَنِ الضَّحَّاكِ بْنِ مُزَاحِمٍ قَالَ الأَكْثَرُونَ أَصْحَابُ عَشَرَةِ آلاَفٍ ‏.‏ قَالَ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُنِيرٍ مَرْوَزِيٌّ رَجُلٌ صَالِحٌ ‏.‏

ترجمه

به ما حدیث کرد هناد بن سری تمیمی کوفی، به ما حدیث کرد ابومعاویه، از اعمش، از معرور بن سوید، از ابوذر که گفت:

«نزد رسول خدا ﷺ آمدم در حالی که ایشان در سایه کعبه نشسته بودند.» گفت: «مرا دید که نزدیک می‌شوم، پس فرمودند: 'به پروردگار کعبه سوگند! آنان در روز قیامت زیانکارترین مردم هستند!'» گفت: «با خود گفتم: وای بر من! شاید درباره من چیزی نازل شده باشد!» گفت: «عرض کردم: 'آنان چه کسانی هستند؟ پدر و مادرم فدایت باد.' پس رسول خدا ﷺ فرمودند: 'آنان کسانی هستند که مال فراوان دارند، مگر کسی که این‌گونه، این‌گونه و این‌گونه انفاق کند،' و با دست خویش به پیش رو، راست و چپ اشاره کردند. سپس فرمودند: 'سوگند به آنکه جانم در دست اوست! هیچ مردی نمی‌میرد در حالی که شتر یا گاوی داشته باشد که زکات آن را نپرداخته است، مگر اینکه آن حیوانات در روز قیامت بزرگ‌تر و فربه‌تر از قبل نزد او آیند؛ او را با سم‌هایشان لگدمال کنند و با شاخ‌هایشان به او ضربه زنند. هرگاه آخرین آن‌ها گذشت، اولین آن‌ها باز می‌گردد تا زمانی که میان مردم داوری شود.'» در این باب از ابوهیره نیز حدیثی مشابه وارد شده است. و از علی بن ابی‌طالب رضی الله عنه روایت است که فرمود: «مانع زکات لعنت شده است.» همچنین از قبیشه بن هلب از پدرش، جابر بن عبدالله و عبدالله بن مسعود نیز روایاتی نقل شده است. ابوعیسی گوید: حدیث ابوذر حسن صحیح است. نام ابوذر جندب بن سکن است و گفته شده ابن جناده. به ما حدیث کرد عبدالله بن منیر، از عبیدالله بن موسی، از سفیان ثوری، از حکیم بن دیلمی، از ضحاک بن مزاحم که گفت: «بیشترین مردم صاحبان ده هزار درهم هستند.» و گفت: «عبدالله بن منیر مردی صالح اهل مرو بود.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

هرکس دارایی فراوان دارد، باید حق خدا را از آن بپردازد و بخشنده باشد.

توضیح واژه‌های دشوار
زکات

صدقهٔ واجبی که پرداخت آن شرایط و دریافت‌کنندگان مشخصی دارد.

صدقه

بخشش و کار خیر؛ این واژه در متون گاهی به زکات واجب نیز اشاره دارد.

بزرگ‌ترین زیان‌دیدگان

کسانی که از دارایی خود در راه خیر استفاده نمی‌کنند و در نتیجه در آخرت با پیامدهای سختی روبه‌رو می‌شوند.

برداشت‌های عالمان

عالمان توضیح می‌دهند که خودِ دارایی نکوهیده نیست؛ هشدار متوجه کسی است که حق واجب خدا را از آن نمی‌پردازد. حرکات پیامبر ﷺ به بخشیدن مال از جهات گوناگون اشاره دارد. متن، شتر و گاو را نمونه‌هایی از دام‌هایی می‌داند که ممکن است زکات به آن‌ها تعلق بگیرد؛ وجوب دقیق آن به احکام و شرایط زکات بستگی دارد. چهار مذهب فقهی اهل‌سنت زکات را هنگامی واجب می‌دانند که شرایط مقرر آن فراهم باشد.

درس‌هایی برای امروز
  1. زکات خود را با دقت محاسبه و هرگاه دارایی‌ات شرایط لازم را داشت، به‌موقع پرداخت کن.
  2. دارایی‌ات را فقط برای خودت مصرف نکن؛ به نیازمندان نیز صدقهٔ مستحبی بده.
  3. اگر دربارهٔ زکات دام یا دیگر دارایی‌ها تردید داری، برای آگاهی از احکام مربوط از عالمی مورد اعتماد بپرس.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.