Sahih al-Bukhari, hadith 4986
Isinalaysay ni Zaid ibn Thabit. Tekstong Arabic na may sariling salin at paliwanag.
Isinalaysay ni Zaid ibn Thabit
Itinuturing na mapagkakatiwalaan sa kabuuan ang Sahih al-Bukhari.
Ang salaysay
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ شِهَابٍ، عَنْ عُبَيْدِ بْنِ السَّبَّاقِ، أَنَّ زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ أَرْسَلَ إِلَىَّ أَبُو بَكْرٍ مَقْتَلَ أَهْلِ الْيَمَامَةِ فَإِذَا عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ عِنْدَهُ قَالَ أَبُو بَكْرٍ ـ رضى الله عنه ـ إِنَّ عُمَرَ أَتَانِي فَقَالَ إِنَّ الْقَتْلَ قَدِ اسْتَحَرَّ يَوْمَ الْيَمَامَةِ بِقُرَّاءِ الْقُرْآنِ وَإِنِّي أَخْشَى أَنْ يَسْتَحِرَّ الْقَتْلُ بِالْقُرَّاءِ بِالْمَوَاطِنِ، فَيَذْهَبَ كَثِيرٌ مِنَ الْقُرْآنِ وَإِنِّي أَرَى أَنْ تَأْمُرَ بِجَمْعِ الْقُرْآنِ. قُلْتُ لِعُمَرَ كَيْفَ تَفْعَلُ شَيْئًا لَمْ يَفْعَلْهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ عُمَرُ هَذَا وَاللَّهِ خَيْرٌ. فَلَمْ يَزَلْ عُمَرُ يُرَاجِعُنِي حَتَّى شَرَحَ اللَّهُ صَدْرِي لِذَلِكَ، وَرَأَيْتُ فِي ذَلِكَ الَّذِي رَأَى عُمَرُ. قَالَ زَيْدٌ قَالَ أَبُو بَكْرٍ إِنَّكَ رَجُلٌ شَابٌّ عَاقِلٌ لاَ نَتَّهِمُكَ، وَقَدْ كُنْتَ تَكْتُبُ الْوَحْىَ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَتَتَبَّعِ الْقُرْآنَ فَاجْمَعْهُ فَوَاللَّهِ لَوْ كَلَّفُونِي نَقْلَ جَبَلٍ مِنَ الْجِبَالِ مَا كَانَ أَثْقَلَ عَلَىَّ مِمَّا أَمَرَنِي مِنْ جَمْعِ الْقُرْآنِ قُلْتُ كَيْفَ تَفْعَلُونَ شَيْئًا لَمْ يَفْعَلْهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ هُوَ وَاللَّهِ خَيْرٌ فَلَمْ يَزَلْ أَبُو بَكْرٍ يُرَاجِعُنِي حَتَّى شَرَحَ اللَّهُ صَدْرِي لِلَّذِي شَرَحَ لَهُ صَدْرَ أَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ فَتَتَبَّعْتُ الْقُرْآنَ أَجْمَعُهُ مِنَ الْعُسُبِ وَاللِّخَافِ وَصُدُورِ الرِّجَالِ حَتَّى وَجَدْتُ آخِرَ سُورَةِ التَّوْبَةِ مَعَ أَبِي خُزَيْمَةَ الأَنْصَارِيِّ لَمْ أَجِدْهَا مَعَ أَحَدٍ غَيْرَهُ {لَقَدْ جَاءَكُمْ رَسُولٌ مِنْ أَنْفُسِكُمْ عَزِيزٌ عَلَيْهِ مَا عَنِتُّمْ} حَتَّى خَاتِمَةِ بَرَاءَةَ، فَكَانَتِ الصُّحُفُ عِنْدَ أَبِي بَكْرٍ حَتَّى تَوَفَّاهُ اللَّهُ ثُمَّ عِنْدَ عُمَرَ حَيَاتَهُ ثُمَّ عِنْدَ حَفْصَةَ بِنْتِ عُمَرَ ـ رضى الله عنه ـ.
Ibinigay sa amin ni Musa bin Isma'il, mula kay Ibrahim bin Sa'd, na nagsabi: Ibinigay sa amin ni Ibn Shihab, mula kay Ubaid bin As-Sabbaq, na si Zaid bin Thabit — radiyallahu anhu — ay nagsabi:
"Pinatawag ako ni Abu Bakr noong panahon ng pagkamatay ng mga tao sa Yamama, at naroon si Umar bin Al-Khattab kasama niya. Sinabi ni Abu Bakr — radiyallahu anhu —: 'Dumating sa akin si Umar at nagsabi: "Naging malubha ang pagkamatay ng mga tagapag-alala ng Qur'an noong araw ng labanan sa Yamama, at natatakot ako na maulit ang matinding pagkamatay ng mga tagapag-alala sa iba pang mga lugar ng labanan, kaya't maraming bahagi ng Qur'an ang maaaring mawala. Kaya't ipinapayo ko na mag-utos ka upang tipunin ang Qur'an." Sinabi ko kay Umar: "Paano mo gagawin ang isang bagay na hindi ginawa ng Rasûlullah ﷺ?" Sumagot si Umar: "Demi Allah, ito ay mabuti." Hindi tumigil si Umar sa pakikipag-usap sa akin hanggang sa buksan ni Allah ang aking dibdib para rito, at nakita ko ang kabutihan ng kanyang panukala.' Pagkatapos ay sinabi ni Abu Bakr sa akin: 'Ikaw ay isang binatang may karunungan at pinagkakatiwalaan namin, at ikaw ang sumusulat ng pahayag mula sa langit para sa Rasûlullah ﷺ. Kaya't hanapin mo ang Qur'an at tipunin ito.' Demi Allah, kung inutusan nila akong ilipat ang isang bundok, hindi iyon magiging mas mabigat sa akin kaysa sa utos na tipunin ang Qur'an. Sinabi ko: 'Paano kayo gagawa ng isang bagay na hindi ginawa ng Rasûlullah ﷺ?' Sumagot siya: 'Demi Allah, ito ay mabuti.' Hindi tumigil si Abu Bakr sa pakikipag-usap sa akin hanggang sa buksan ni Allah ang aking dibdib para sa kung ano ang binuksan Niya sa dibdib nina Abu Bakr at Umar — radiyallahu anhuma. Kaya't sinimulan kong hanapin at tipunin ang Qur'an mula sa mga tangkay ng palma, manipis na puting bato, at mula sa mga puso ng mga lalaking nakakabisado ito, hanggang sa makita ko ang huling talata ng Surat At-Taubah kay Abi Khuzaima Al-Ansari, at wala akong nakitang iba pa na mayroon nito maliban sa kanya: {لَقَدْ جَاءَكُمْ رَسُولٌ مِنْ أَنْفُسِكُمْ عَزِيزٌ عَلَيْهِ مَا عَنِتُّمْ} hanggang sa katapusan ng Bara'ah. Ang mga kalatas ay nanatili kay Abu Bakr hanggang sa kamatayan niya, pagkatapos ay kay Umar habang siya'y nabubuhay, at pagkatapos ay kay Hafsa binti Umar — radiyallahu anha."
Salin at paliwanag ng Khutba World, isinalin mula sa Arabic.
Matapos ang maraming nasawi sa Yamama, maingat na ipinakalap ni Abu Bakr ang Qur’an.
Matapos ang matinding pagkamatay ng mga bumibigkas ng Qur’an sa Labanan sa Yamama, iminungkahi ni Umar na tipunin ang Qur’an. Inatasan ni Abu Bakr si Zaid ibn Thabit na gawin ito nang maingat.
Mga bumibigkas o nagsasaulo ng Qur’an; dito, tumutukoy ito sa mga taong maraming bahagi ng Qur’an ang kabisado.
Ang mga nakasulat na pahina ng Qur’an na pinagsama-sama.
Ang ikasiyam na surah ng Qur’an, na tinatawag ding Surah Baraa'a.
Hinuha ng mga iskolar mula sa salaysay na ito na pinahihintulutan at kapuri-puri ang pagtitipon ng Qur’an bilang hakbang upang mapangalagaan ang kapahayagan. Hindi naging di-pinahihintulutan ang sumunod na utos dahil lamang hindi ito ipinagawa ng Propeta ﷺ noon bilang iisang kalipunan. Itinuring ito ng mga kasamahan bilang bagong paraan upang pangalagaan ang kinikilalang layunin. Ipinakikita rin ng salaysay ang kahalagahan ng masusing pagsisiyasat, mga nakasulat na sanggunian, kaalamang isinasaulo, at mga dalubhasa at mapagkakatiwalaang tao sa pangangalaga ng kaalamang panrelihiyon.
- Pangalagaan nang maingat ang mahahalagang kaalaman at tiyakin ito gamit ang mapagkakatiwalaang sanggunian.
- Pakinggan nang seryoso ang payo ng mga dalubhasa, kahit bago pa ang kinakailangang hakbang.
- Makiisa sa pananagutan sa pangangalaga at pagpapasa ng mahalagang kaalaman.
Inilalarawan ng salaysay na ito ang sumunod na yugto ng pangangalaga sa Qur’an: ang pagpapatibay ng iisang pamantayan para sa nakasulat na Qur’an sa panahon ni Uthman.
Sahih al-Bukhari · #4987 (Sahih)Ikinukuwento nito kung paano ipinakopya at ipinamahagi ni Uthman ang mga kopya ng Qur’an upang maiwasan ang pagkakawatak-watak sa pagbigkas.
Sahih al-Bukhari · #4988 (Sahih)Inilalarawan doon ni Zaid ibn Thabit ang masusing paraan ng paghahanap sa isang talata habang kinokopya ang Mushaf.
Isang hadith araw-araw, sa iyong wika
Binibigyan ka ng app ng hadith na may paliwanag araw-araw, pati bilang widget sa iyong telepono. Libreng gamitin.