Sahih al-Bukhari, hadisi na 2581
An rawaito daga Aisha. Rubutun Larabci tare da fassararmu da bayani.
Daga al‑Bukhari har zuwa ga Annabi ﷺ
- 1Isma'ilya ruwaito wa al‑Bukhariإِسْمَاعِيلُ
- 2Ɗan’uwansaأَخِي
- 3Sulaymanسُلَيْمَانَ
- 4Hisham ibn Urwaهِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ
- 5Mahaifinsa, Urwaأَبِيهِ
- 6Aishaعَائِشَةَ
- 7Manzon Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Jerin yana yadda ya zo a rubutun Larabci na wannan riwayar. An sauya sunayen daga Larabci zuwa rubutun Latin. Ana ɗaukar Sahih al-Bukhari gaba ɗaya a matsayin ingantacce.
Riwayar
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، قَالَ حَدَّثَنِي أَخِي، عَنْ سُلَيْمَانَ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ أَنَّ نِسَاءَ، رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كُنَّ حِزْبَيْنِ فَحِزْبٌ فِيهِ عَائِشَةُ وَحَفْصَةُ وَصَفِيَّةُ وَسَوْدَةُ، وَالْحِزْبُ الآخَرُ أُمُّ سَلَمَةَ وَسَائِرُ نِسَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، وَكَانَ الْمُسْلِمُونَ قَدْ عَلِمُوا حُبَّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَائِشَةَ، فَإِذَا كَانَتْ عِنْدَ أَحَدِهِمْ هَدِيَّةٌ يُرِيدُ أَنْ يُهْدِيَهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَخَّرَهَا، حَتَّى إِذَا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي بَيْتِ عَائِشَةَ بَعَثَ صَاحِبُ الْهَدِيَّةِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي بَيْتِ عَائِشَةَ، فَكَلَّمَ حِزْبُ أُمِّ سَلَمَةَ، فَقُلْنَ لَهَا كَلِّمِي رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُكَلِّمُ النَّاسَ، فَيَقُولُ مَنْ أَرَادَ أَنْ يُهْدِيَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم هَدِيَّةً فَلْيُهْدِهِ إِلَيْهِ حَيْثُ كَانَ مِنْ بُيُوتِ نِسَائِهِ، فَكَلَّمَتْهُ أُمُّ سَلَمَةَ بِمَا قُلْنَ، فَلَمْ يَقُلْ لَهَا شَيْئًا، فَسَأَلْنَهَا. فَقَالَتْ مَا قَالَ لِي شَيْئًا. فَقُلْنَ لَهَا فَكَلِّمِيهِ. قَالَتْ فَكَلَّمَتْهُ حِينَ دَارَ إِلَيْهَا أَيْضًا، فَلَمْ يَقُلْ لَهَا شَيْئًا، فَسَأَلْنَهَا. فَقَالَتْ مَا قَالَ لِي شَيْئًا. فَقُلْنَ لَهَا كَلِّمِيهِ حَتَّى يُكَلِّمَكِ. فَدَارَ إِلَيْهَا فَكَلَّمَتْهُ. فَقَالَ لَهَا " لاَ تُؤْذِينِي فِي عَائِشَةَ، فَإِنَّ الْوَحْىَ لَمْ يَأْتِنِي، وَأَنَا فِي ثَوْبِ امْرَأَةٍ إِلاَّ عَائِشَةَ ". قَالَتْ فَقَالَتْ أَتُوبُ إِلَى اللَّهِ مِنْ أَذَاكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ. ثُمَّ إِنَّهُنَّ دَعَوْنَ فَاطِمَةَ بِنْتَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَرْسَلْنَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم تَقُولُ إِنَّ نِسَاءَكَ يَنْشُدْنَكَ اللَّهَ الْعَدْلَ فِي بِنْتِ أَبِي بَكْرٍ. فَكَلَّمَتْهُ. فَقَالَ " يَا بُنَيَّةُ، أَلاَ تُحِبِّينَ مَا أُحِبُّ ". قَالَتْ بَلَى. فَرَجَعَتْ إِلَيْهِنَّ، فَأَخْبَرَتْهُنَّ. فَقُلْنَ ارْجِعِي إِلَيْهِ. فَأَبَتْ أَنْ تَرْجِعَ، فَأَرْسَلْنَ زَيْنَبَ بِنْتَ جَحْشٍ، فَأَتَتْهُ فَأَغْلَظَتْ، وَقَالَتْ إِنَّ نِسَاءَكَ يَنْشُدْنَكَ اللَّهَ الْعَدْلَ فِي بِنْتِ ابْنِ أَبِي قُحَافَةَ. فَرَفَعَتْ صَوْتَهَا، حَتَّى تَنَاوَلَتْ عَائِشَةَ. وَهْىَ قَاعِدَةٌ، فَسَبَّتْهَا حَتَّى إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَيَنْظُرُ إِلَى عَائِشَةَ هَلْ تَكَلَّمُ قَالَ فَتَكَلَّمَتْ عَائِشَةُ تَرُدُّ عَلَى زَيْنَبَ، حَتَّى أَسْكَتَتْهَا. قَالَتْ فَنَظَرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِلَى عَائِشَةَ، وَقَالَ " إِنَّهَا بِنْتُ أَبِي بَكْرٍ ". قَالَ الْبُخَارِيُّ الْكَلاَمُ الأَخِيرُ قِصَّةُ فَاطِمَةَ يُذْكَرُ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ رَجُلٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ. وَقَالَ أَبُو مَرْوَانَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ عُرْوَةَ كَانَ النَّاسُ يَتَحَرَّوْنَ بِهَدَايَاهُمْ يَوْمَ عَائِشَةَ. وَعَنْ هِشَامٍ عَنْ رَجُلٍ مِنْ قُرَيْشٍ، وَرَجُلٍ مِنَ الْمَوَالِي، عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ قَالَتْ عَائِشَةُ كُنْتُ عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَاسْتَأْذَنَتْ فَاطِمَةُ.
Ismail ya ba mu labari, ya ce: Dan uwana ya ba ni labari, daga Sulaiman, daga Hisham bn Urwa, daga mahaifinsa, daga Aisha - Allah ya yarda da ita - cewa matan Manzon Allah ﷺ sun kasance gida biyu. Gida daya ya kunshi Aisha da Hafsa da Safiyya da Sauda, dayan gidan kuma ya kunshi Umm Salama da sauran matan Manzon Allah ﷺ. Musulmai sun san son da Manzon Allah ﷺ ke yi wa Aisha, don haka idan daya daga cikinsu yana da kyauta da yake so ya bai wa Manzon Allah ﷺ, sai ya jinkirta har sai Manzon Allah ﷺ ya shiga gidan Aisha, sannan mai kyautar ya aika da ita zuwa ga Manzon Allah ﷺ a gidan Aisha. Sai kungiyar Umm Salama suka tattauna, suka ce mata:
"Yi magana da Manzon Allah ﷺ ya gaya wa mutane cewa: 'Duk wanda yake so ya bai wa Manzon Allah ﷺ kyauta, to ya ba shi a duk gidan da yake ciki daga cikin gidajen matansa.'" Umm Salama ta yi masa magana da abin da suka ce, amma bai amsa mata komai ba. Sai suka tambaye ta, ta ce: "Bai faɗa min komai ba." Suka ce mata: "Sake yi masa magana." Ta sake yi masa magana lokacin da juyawa ta zo gare ta, amma bai amsa mata komai ba. Suka tambaye ta, ta ce: "Bai faɗa min komai ba." Suka ce mata: "Yi masa magana har sai ya amsa maka." Lokacin da juyawa ta zo gare ta, ta yi masa magana. Sai ya ce mata: "Kar ku cutar da ni game da Aisha, domin wahayi baya zuwa gare ni ina cikin suturar wata mace sai Aisha kadai." Ta ce: "Na tuba zuwa ga Allah daga cutar da ka, Ya Manzon Allah." Bayan haka, suka kira Fatima 'yar Manzon Allah ﷺ, suka aika ta zuwa ga Manzon Allah ﷺ tana cewa: "Matanka suna rokon ka da Allah adalci game da 'yar Abu Bakr." Ta yi masa magana, sai ya ce: "Ya 'yata, ko ba ka son abin da nake so?" Ta ce: "Ee." Ta dawo wajensu ta ba su labari. Suka ce mata: "Koma wurinsa." Amma ta ki komawa. Sai suka aika Zainab bint Jahsh, ta zo ta yi magana da tsauri, ta ce: "Matanka suna rokon ka da Allah adalci game da 'yar Ibn Abi Quhafa." Ta ɗaga muryarta har ta zageta Aisha da mugun zagi tana zaune, ta zage ta sosai har Manzon Allah ﷺ ya dubi Aisha don ganin ko za ta amsa. Sai Aisha ta amsa ta mayar wa Zainab martani har ta shirye ta. Sai Annabi ﷺ ya dubi Aisha ya ce: "Lallai ita 'yar Abu Bakr ce." Al-Bukhari ya ce: Maganar karshe game da labarin Fatima ana riwayarta daga Hisham bn Urwa daga wani mutum, daga Az-Zuhri, daga Muhammad bn Abdur-Rahman. Kuma Abu Marwan ya ce daga Hisham daga Urwa: Mutane suna zabar ranar Aisha ne don kyaututtukansu. Kuma daga Hisham daga wani mutumi na Quraish da wani na Mawali, daga Az-Zuhri daga Muhammad bn Abdur-Rahman bn Al-Harith bn Hisham: Aisha ta ce: Ina wurin Annabi ﷺ sai Fatima ta nemi izinin shiga.
Khutba World ce ta fassara da bayyana shi, daga Larabci.
Annabi ﷺ ya kare alaƙarsa ta musamman da Aisha da kuma mutuncinta.
Matan Annabi ﷺ sun tattauna cewa mutane sukan aika da kyaututtuka a lokacin da yake gidan Aisha. Umm Salama ta roƙe shi a madadinsu da ya umurci mutane su aika da kyaututtuka zuwa masaukinsa, ko a wane gida yake.
Saƙon da Allah Ya saukar wa Annabinsa ﷺ.
Roƙon kada a matsa masa a kan wani al’amari da ya shafi ƙaunarsa ga Aisha da wahayi.
Aisha; wannan suna yana nuni ga mahaifinta, Abu Bakr.
Malamai sun fahimci daga wannan cewa ba lallai ne ƙauna da fifikon zuciya su zama daidai gaba ɗaya ba, amma dole ne a yi adalci wajen hakkoki da mu’amalar yau da kullum. Hadisin kuma ya nuna cewa bayar da kyauta ya halatta, kuma mutane sun kula da abin da Annabi ﷺ ya fi so. Mazhabobin Ahlus-Sunna guda huɗu suna bambanta tsakanin kaunar zuciya da haƙƙoƙin mata: adalci wajen haƙƙoƙin da ake iya nema wajibi ne har yanzu. Kalmomin da suka shafi wahayi kuma suna nuna falalar Aisha ta musamman, ba tare da nufin cewa an keɓe ta daga ƙa’idar adalci ta gaba ɗaya ba.
- Ka bayar da kyauta da gaskiya, kada ka danganta darajarta da wanda zai karɓa.
- Ka tattauna abin da kake ganin rashin daidaito ne cikin natsuwa da girmamawa, ba tare da ɓata mutuncin kowa ba.
- A wajen adalci, ka bambanta tsakanin ji da ba za a iya sarrafa shi gaba ɗaya ba da haƙƙoƙin da dole ne a cika su a hankali.
Wannan ruwaya daga babi ɗaya kuma ta yi magana kan yadda mutane suke tsara kyaututtukansu bisa ranar da Annabi ﷺ yake tare da Aisha.
Sahih al-Bukhari · #2566 (Sahih)Wannan hadisin yana ƙarfafa kada a raina kyautar maƙwabciya, kuma yana ƙara bayani kan batun karamci.
Sahih al-Bukhari · #2567 (Sahih)Wannan ruwayar da aka ruwaito daga Aisha tana ƙara bayani game da yadda ake mu’amala da kyaututtuka a gidan Annabi ﷺ.
Hadisi kowace rana, a harshenka
Manhajar tana ba ka hadisi tare da bayani kowace rana, har ma a matsayin widget a wayarka. Ana amfani da ita kyauta.