Sahih al-Bukhari، حدیث 2091
روایتشده توسط Khabbab ibn al-Aratt. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Khabbab ibn al-Aratt
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ سُلَيْمَانَ، عَنْ أَبِي الضُّحَى، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ خَبَّابٍ، قَالَ كُنْتُ قَيْنًا فِي الْجَاهِلِيَّةِ، وَكَانَ لِي عَلَى الْعَاصِ بْنِ وَائِلٍ دَيْنٌ، فَأَتَيْتُهُ أَتَقَاضَاهُ قَالَ لاَ أُعْطِيكَ حَتَّى تَكْفُرَ بِمُحَمَّدٍ صلى الله عليه وسلم. فَقُلْتُ لاَ أَكْفُرُ حَتَّى يُمِيتَكَ اللَّهُ، ثُمَّ تُبْعَثَ. قَالَ دَعْنِي حَتَّى أَمُوتَ وَأُبْعَثَ، فَسَأُوتَى مَالاً وَوَلَدًا فَأَقْضِيَكَ فَنَزَلَتْ {أَفَرَأَيْتَ الَّذِي كَفَرَ بِآيَاتِنَا وَقَالَ لأُوتَيَنَّ مَالاً وَوَلَدًا * أَطَّلَعَ الْغَيْبَ أَمِ اتَّخَذَ عِنْدَ الرَّحْمَنِ عَهْدًا }
محمد بن بشار برای ما حدیث کرد، ابن ابی عدی برای ما حدیث کرد، از شعبه، از سلیمان، از ابوالضحی، از مسروق، از خباب که گفت:
«در دوران جاهلیت آهنگر بودم و عاص بن وائل به من بدهکار بود. نزد او رفتم تا طلبم را بگیرم. گفت: ‘به تو نمیپردازم مگر آنکه به محمد ﷺ کافر شوی.’ گفتم: ‘هرگز کافر نخواهم شد تا اینکه خدا تو را بمیراند و سپس دوباره زندهات گرداند.’ گفت: ‘مرا رها کن تا بمیرم و دوباره زنده شوم؛ آنگاه مال و فرزندان به من داده خواهد شد و بدهیات را خواهم پرداخت.’ پس این آیه نازل شد: {آیا کسی را دیدی که به آیات ما کافر شد و گفت: ‘حتماً به من مال و فرزندان داده خواهد شد’؟ آیا از غیب آگاه شده است یا نزد رحمان عهدی گرفته است؟}»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
خباب در ایمان خود پایدار ماند، هنگامی که بدهکارش بازپرداخت بدهی را به دست کشیدن از ایمان مشروط کرد.
خباب بن اَرَت روایت کرد که عاص بن وائل به او بدهکار بود و بازپرداخت را به انکار پیامبر محمد ﷺ مشروط کرد. عاص ادعا میکرد که پس از مرگ و رستاخیز، ثروت و فرزندانی خواهد داشت. در پی این ماجرا، آیاتی از سوره مریم (۱۹:۷۷–۷۸) نازل شد.
پیشهوری که فلز را شکل میدهد؛ خباب از این راه درآمد کسب میکرد.
کسی که در روز قیامت پس از مرگ دوباره زنده میشود.
آنچه مردم بدون دانشی که الله به آنان عطا کند نمیتوانند بدانند، مانند رویدادهای آینده.
عالمان اشاره میکنند که خباب پایداری ورزید و برای گرفتن حق مالی خود از ایمانش دست نکشید. آیات، اطمینان بیپایه عاص درباره ثروت و فرزندان آینده را نکوهش میکنند: هیچکس بدون دانشی از جانب الله غیب را نمیداند. این روایت همچنین از فشار ناعادلانه بدهکار سخن میگوید؛ بدهی همچنان بر عهده اوست و بنا بر نظر فقیهان مسلمان باید بازپرداخت شود.
- برای منفعت مالی یا دریافت پول، از ایمان یا وجدان خود دست نکشید.
- بدهیهایتان را بهموقع بپردازید و هرگز از موقعیت آسیبپذیر کسی برای اعمال فشار سوءاستفاده نکنید.
- درباره پاداشهای آیندهای که از آنها آگاهی ندارید، با قطعیت سخن نگویید.
این روایت از سختیهایی که مؤمنان با آن روبهرو بودند حکایت میکند و زمینه گستردهتری برای درک فشاری فراهم میآورد که خباب زیر آن وفادار ماند.
Sahih al-Bukhari · #2089 (Sahih)این روایت با این مضمون پیوند دارد که ستم به دیگران کاری سنگین است و نمیتوان حقوق آنان را بیکیفر پایمال کرد.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.