Ganimetin Beşte Birinin Allah Yolunda Harcanması · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 3152. hadis

Abdullah ibn Umar rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Ganimetin Beşte Birinin Allah Yolunda Harcanması
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Ahmad ibn al‑Miqdamal‑Bukhari'e aktardıأَحْمَدُ بْنُ الْمِقْدَامِ
  2. 2Al‑Fudayl ibn Sulaymanالْفُضَيْلُ بْنُ سُلَيْمَانَ
  3. 3Musa ibn Uqbaمُوسَى بْنُ عُقْبَةَ
  4. 4Nafi'نَافِعٌ
  5. 5Ibn Umarابْنِ عُمَرَ
  6. 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ الْمِقْدَامِ، حَدَّثَنَا الْفُضَيْلُ بْنُ سُلَيْمَانَ، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ، قَالَ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ، أَجْلَى الْيَهُودَ وَالنَّصَارَى مِنْ أَرْضِ الْحِجَازِ، وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَمَّا ظَهَرَ عَلَى أَهْلِ خَيْبَرَ أَرَادَ أَنْ يُخْرِجَ الْيَهُودَ مِنْهَا، وَكَانَتِ الأَرْضُ لَمَّا ظَهَرَ عَلَيْهَا لِلْيَهُودِ وَلِلرَّسُولِ وَلِلْمُسْلِمِينَ، فَسَأَلَ الْيَهُودُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يَتْرُكَهُمْ عَلَى أَنْ يَكْفُوا الْعَمَلَ، وَلَهُمْ نِصْفُ الثَّمَرِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ نُقِرُّكُمْ عَلَى ذَلِكَ مَا شِئْنَا ‏"‏‏.‏ فَأُقِرُّوا حَتَّى أَجْلاَهُمْ عُمَرُ فِي إِمَارَتِهِ إِلَى تَيْمَاءَ وَأَرِيحَا‏.‏

Çeviri

Bana Ahmed b. el-Mikdam anlattı, bize Fudayl b. Süleyman anlattı, bize Musa b. Ukbe anlattı; o dedi ki: Nafi' bana haber verdi, İbn Ömer'den – Allah her ikisinden de razı olsun – rivayetle: Ömer b. el-Hattab, Yahudileri ve Hristiyanları Hicaz topraklarından çıkardı. Resûlullah ﷺ Hayber halkını yendiğinde, Yahudileri oradan çıkarmayı düşünmüştü. Fethedildikten sonra arazi Yahudilere, Resûl'e ve Müslümanlara aitti. Yahudiler, Resûlullah ﷺ'dan kendilerini orada bırakmasını istediler; şart olarak da işçiliği üstlenip ürünün yarısını alacaklardı. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu:

"Dilediğimiz sürece sizi bu şartla tutarız." Böylece, Ömer'in hilafeti döneminde onları Teyma ve Eriha'ya sürünceye kadar orada kaldılar.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Ömer, Yahudilerin Hayber’i ürünün yarısı karşılığında işlediği düzenlemeyi sona erdirdi.

Kavramlar ve açıklamalar
Hums

İslam hukukuna göre belirli yerlere tahsis edilen savaş ganimetinin beşte biri.

Hayber

Medine’nin kuzeyinde bulunan ve Hz. Peygamber ﷺ döneminde Müslümanların yönetimine geçen bir vaha.

Ürünün yarısı

Yahudi sakinlerin toprağı işlemeye devam etmesi ve mahsulün yarısını alması öngörülmüştü.

Âlimlerin çıkarımları

Klasik âlimler bu rivayeti, ortakçılığın caizliği bağlamında ele alırlar: Toprak, üzerinde çalışanlar tarafından, mahsulün önceden kararlaştırılmış bir payı karşılığında işlenebilir. Hz. Peygamber’in ﷺ düzenlemenin dilediği sürece devam edeceğini belirtmesi, bunun sona erdirilebilecek idari bir anlaşma olduğunu gösterir. Âlimler ayrıca Ömer’in politikasını Hicaz sakinlerine nasıl uyguladığını tartışırlar; bu rivayet tek başına bütün hukuki şartları veya mezhepler arasındaki farklılıkları açıklamaz.

Günümüz için dersler
  1. Toprak ve ürün ortaklığı kurarken kimin çalışacağını ve ürünün nasıl paylaşılacağını önceden açıkça belirleyin.
  2. İdari anlaşmaları, şartlarını ve bunları yapmaya yetkili makamları dikkate alarak özenle ele alın.
  3. Tarihî idari kararları günümüz durumlarına genel kural olarak uygulamadan önce kendi bağlamlarında inceleyin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.