اصحاب پیامبر ﷺ · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 3728

روایت‌شده توسط Sa'd ibn Abi Waqqas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: اصحاب پیامبر ﷺ
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Sa'd ibn Abi Waqqas

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَوْنٍ، حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ قَيْسٍ، قَالَ سَمِعْتُ سَعْدًا ـ رضى الله عنه ـ يَقُولُ إِنِّي لأَوَّلُ الْعَرَبِ رَمَى بِسَهْمٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، وَكُنَّا نَغْزُو مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَمَا لَنَا طَعَامٌ إِلاَّ وَرَقُ الشَّجَرِ، حَتَّى إِنَّ أَحَدَنَا لَيَضَعُ كَمَا يَضَعُ الْبَعِيرُ أَوِ الشَّاةُ، مَا لَهُ خِلْطٌ، ثُمَّ أَصْبَحَتْ بَنُو أَسَدٍ تُعَزِّرُنِي عَلَى الإِسْلاَمِ، لَقَدْ خِبْتُ إِذًا وَضَلَّ عَمَلِي‏.‏ وَكَانُوا وَشَوْا بِهِ إِلَى عُمَرَ، قَالُوا لاَ يُحْسِنُ يُصَلِّي‏.‏

ترجمه

عمرو بن عون برای ما حدیث کرد، خالد بن عبدالله برای ما حدیث کرد، از اسماعیل، از قیس که گفت: شنیدم سعد ـ رضی الله عنه ـ می‌فرمود:

«به یقین من نخستین عربی هستم که در راه الله تیر انداختم. ما همراه پیامبر ﷺ جهاد می‌کردیم و غذایی جز برگ درختان نداشتیم، تا جایی که مدفوع یکی از ما مانند مدفوع شتر یا گوسفند خشک و بدون هیچ مخلوطی خارج می‌شد. آن‌گاه اکنون بنی‌اسد می‌خواهند اسلام را به من بیاموزند! اگر چنین باشد، پس من زیانکار شده‌ام و عملم تباه گشته است.» آنان نزد عمر از سعد شکایت کردند و گفتند: «او نماز را درست نمی‌خواند.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

سعد از فداکاری‌هایش یاد کرد و انتقاد از ایمانش را رد کرد.

پیشینه و سبب بیان

افرادی از قبیلهٔ بنی‌اسد نزد عمر شکایت کردند که سعد نمازش را درست نمی‌خواند. سعد در پاسخ، از تلاش‌های آغازین و سختی‌هایی که در کنار پیامبر ﷺ تحمل کرده بود یاد کرد.

توضیح واژه‌های دشوار
در راه خدا

با نیت خدمت به دین خدا؛ سعد نقل می‌کند که در نبرد تیری رها کرد.

بدون هیچ قوامی

به‌سبب کمبود غذا، مدفوع رقیق بود و شکل جامدی نداشت.

سرزنش‌ها

سعد به کاستی در فهم یا عمل به اسلام متهم شده بود.

برداشت‌های عالمان

شارحان کلاسیک، از جمله ابن حجر، یادکرد سعد از حضور زودهنگامش در نبرد را یادآوری خدمتگزاری او می‌دانند، نه خودستایی. این روایت همچنین نشان می‌دهد که اتهام دربارهٔ نماز کسی باید با دقت بررسی شود و نباید بی‌دلیل آن را داوری دربارهٔ ایمان او دانست. یادآوری گرسنگی و سختی‌ها از سوی سعد، فداکاری‌های مسلمانان نخستین را برجسته می‌کند.

درس‌هایی برای امروز
  1. پیش از داوری، شکایت دربارهٔ نماز کسی را با دقت بررسی کنید.
  2. فداکاری کسانی را که سال‌ها برای ایمان و جامعهٔ خود تلاش کرده‌اند ارج بنهید.
  3. هنگامی که ایمان شما به‌ناحق زیر سؤال می‌رود، استوار بمانید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.