Kitaabka Cilmi · Sahih Muslim

Sahih Muslim, xadiiska 6799

Waxaa weriyey Abdullah ibn Amr ibn al-As. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Kitaabka Cilmi
صحيح مسلم
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Abdullah ibn Amr ibn al-As

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ، حَدَّثَنِي أَبُو شُرَيْحٍ، أَنَّ أَبَا الأَسْوَدِ، حَدَّثَهُ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، قَالَ قَالَتْ لِي عَائِشَةُ يَا ابْنَ أُخْتِي بَلَغَنِي أَنَّحَمَلَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم عِلْمًا كَثِيرًا - قَالَ - فَلَقِيتُهُ فَسَاءَلْتُهُ عَنْ أَشْيَاءَ يَذْكُرُهَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ قَالَ عُرْوَةُ فَكَانَ فِيمَا ذَكَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ إِنَّ اللَّهَ لاَ يَنْتَزِعُ الْعِلْمَ مِنَ النَّاسِ انْتِزَاعًا وَلَكِنْ يَقْبِضُ الْعُلَمَاءَ فَيَرْفَعُ الْعِلْمَ مَعَهُمْ وَيُبْقِي فِي النَّاسِ رُءُوسًا جُهَّالاً يُفْتُونَهُمْ بِغَيْرِ عِلْمٍ فَيَضِلُّونَ وَيُضِلُّونَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ عُرْوَةُ فَلَمَّا حَدَّثْتُ عَائِشَةَ بِذَلِكَ أَعْظَمَتْ ذَلِكَ وَأَنْكَرَتْهُ قَالَتْ أَحَدَّثَكَ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ هَذَا قَالَ عُرْوَةُ حَتَّى إِذَا كَانَ قَابِلٌ قَالَتْ لَهُ إِنَّ ابْنَ عَمْرٍو قَدْ قَدِمَ فَالْقَهُ ثُمَّ فَاتِحْهُ حَتَّى تَسْأَلَهُ عَنِ الْحَدِيثِ الَّذِي ذَكَرَهُ لَكَ فِي الْعِلْمِ - قَالَ - فَلَقِيتُهُ فَسَاءَلْتُهُ فَذَكَرَهُ لِي نَحْوَ مَا حَدَّثَنِي بِهِ فِي مَرَّتِهِ الأُولَى ‏.‏ قَالَ عُرْوَةُ فَلَمَّا أَخْبَرْتُهَا بِذَلِكَ قَالَتْ مَا أَحْسِبُهُ إِلاَّ قَدْ صَدَقَ أَرَاهُ لَمْ يَزِدْ فِيهِ شَيْئًا وَلَمْ يَنْقُصْ ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Xarmala bin Yaxya Al-Tujibi, waxaa noo sheegay Cabdullaahi bin Wahb, waxaa ii sheegay Abuu Shureyx, in Abuu Al-Aswad uu ka wariyey Curwa bin Az-Zubeyr, oo yiri: Ca’isha waxay igu tiri: 'Wiilka walaashayow, waxaa i soo gaaray war ah in Cabdullaahi bin Camr uu xilliga Xajka nagu soo maro, ee la kulmo oo weydii arrimaha diinta, maxaa yeelay wuxuu Rasuulka Allah ﷺ ka bartay cilmi badan.' Curwa wuxuu yiri: Waan la kulmay oo waxaan weydiiyey waxyaabo uu Rasuulka Allah ﷺ ka wariyey. Wuxuu sheegay in Nabigu ﷺ yiri: 'Allah cilmiga dadka kama qaado si toos ah, laakiin wuxuu oofsadaa culimada, markaas ayuu cilmiga iyaga la qaadaa, wuxuuna dadka uga tagaa madax jaahiliin ah oo aan cilmi lahayn, kuwaas oo fatwooyin bixiya, iyagoo lumaya oo dadkana luminaya.' Curwa wuxuu yiri: Markaan Ca’isha u sheegay, way la yaabtay oo way diiday, waxayna tiri: 'Ma wuxuu kuu sheegay inuu maqlay Nabiga ﷺ oo leh sidaas?' Curwa wuxuu yiri: Sanadkii xigay, waxay igu tiri: 'Ibn Camr waa yimid, ee la kulmo oo weydii xadiiskaas uu sanadkii hore kuu sheegay ee ku saabsanaa cilmiga.' Wuxuu yiri: Waan la kulmay oo waan weydiiyey, wuxuuna ii sheegay sidii markii hore oo kale. Markaan u sheegay, waxay tiri: 'Uma maleynayo inaan run sheegin, mana uusan waxba ku darin mana uusan waxba ka dhimin.'

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Aqoontu way luntaa marka culimadu dhintaan, dad aan aqoon lahaynina ay hanuunin bixiyaan.

Asalka iyo sababta

Xilligii xajka, Curwa ibn az-Zubayr ayaa Cabdullaahi ibn Camr ibn al-Caas wax ka weydiiyey axaadiis uu Nabigu ﷺ yiri. Caa’isha ayaa Curwa ka codsatay inuu sannadka xigay mar kale wax ka weydiiyo hadalkan. Markii Cabdullaahi ibn Camr uu isla nuxurkaas u sheegay, way aqbashay warkiisa.

Erayada adag oo la sharxay
Alle ayaa aqoonta qaada

Aqoontu si kedis ah ugama dabar go’do quluubta; waxay luntaa marka culimadu geeriyoodaan.

Fatwo

Jawaab uu khabiir ka bixiyo arrin diini ah.

In la dhumo oo dadka la dhumiyo

In qofku jid khaldan raaco, dabadeedna dadka kale ku jiheeyo hadallo aan sal lahayn.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadii hore waxay xadiiskan ka fahmeen in geerida culimadu tahay sabab weyn oo keenta jaahilnimada diinta. Digniintu waxay khusaysaa qof kasta oo aan aqoon ku filan u lahayn arrimaha diinta haddana xukunno ka bixiya: hadalladaasi waxay marin habaabin karaan qofka ku hadlaya iyo kuwa dhegaysanaya labadaba. Tusaalaha Caa’isha iyo Curwa wuxuu kaloo muujinayaa in si taxaddar leh loo hubiyo xadiiska loona weydiiyo isha saxda ahi ay ka mid yihiin maaraynta mas’uuliyadda leh ee aqoonta.

Casharrada maanta
  1. Marka xukun diini ah laguu sheego, weydii halka laga soo xigtay oo la tasho culimo lagu kalsoon yahay oo aqoon u leh.
  2. Ha faafin fatwo ama sheegasho diini ah ilaa aad si taxaddar leh u hubiso nuxurkeeda iyo halka ay ka timid.
  3. Taageer waxbarashada iyo gudbinta aqoonta, si aqoonta qiimaha leh aanay u lumin marka culimadu geeriyoodaan.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.