Jami at-Tirmidhi, xadiiska 234
Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo at‑Tirmidhi dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Ishaq al‑Ansariwuxuu u sheegay at‑Tirmidhiإِسْحَاقُ الأَنْصَارِيُّ
- 2Ma'nمَعْنٌ
- 3Malik ibn Anasمَالِكُ بْنُ أَنَسٍ
- 4Ishaq ibn Abdullah ibn Abu Talhaإِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ
- 5Anas ibn Malikأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ الأَنْصَارِيُّ، حَدَّثَنَا مَعْنٌ، حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ، عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ جَدَّتَهُ، مُلَيْكَةَ دَعَتْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِطَعَامٍ صَنَعَتْهُ فَأَكَلَ مِنْهُ ثُمَّ قَالَ " قُومُوا فَلْنُصَلِّ بِكُمْ " . قَالَ أَنَسٌ فَقُمْتُ إِلَى حَصِيرٍ لَنَا قَدِ اسْوَدَّ مِنْ طُولِ مَا لُبِسَ فَنَضَحْتُهُ بِالْمَاءِ فَقَامَ عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَصَفَفْتُ عَلَيْهِ أَنَا وَالْيَتِيمُ وَرَاءَهُ وَالْعَجُوزُ مِنْ وَرَائِنَا فَصَلَّى بِنَا رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ انْصَرَفَ " . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا إِذَا كَانَ مَعَ الإِمَامِ رَجُلٌ وَامْرَأَةٌ قَامَ الرَّجُلُ عَنْ يَمِينِ الإِمَامِ وَالْمَرْأَةُ خَلْفَهُمَا . وَقَدِ احْتَجَّ بَعْضُ النَّاسِ بِهَذَا الْحَدِيثِ فِي إِجَازَةِ الصَّلاَةِ إِذَا كَانَ الرَّجُلُ خَلْفَ الصَّفِّ وَحْدَهُ وَقَالُوا إِنَّ الصَّبِيَّ لَمْ تَكُنْ لَهُ صَلاَةٌ وَكَأَنَّ أَنَسًا كَانَ خَلْفَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَحْدَهُ فِي الصَّفِّ . وَلَيْسَ الأَمْرُ عَلَى مَا ذَهَبُوا إِلَيْهِ لأَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَقَامَهُ مَعَ الْيَتِيمِ خَلْفَهُ فَلَوْلاَ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم جَعَلَ لِلْيَتِيمِ صَلاَةً لَمَا أَقَامَ الْيَتِيمَ مَعَهُ وَلأَقَامَهُ عَنْ يَمِينِهِ . وَقَدْ رُوِيَ عَنْ مُوسَى بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَنَسٍ أَنَّهُ صَلَّى مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَأَقَامَهُ عَنْ يَمِينِهِ . وَفِي هَذَا الْحَدِيثِ دَلاَلَةٌ أَنَّهُ إِنَّمَا صَلَّى تَطَوُّعًا أَرَادَ إِدْخَالَ الْبَرَكَةِ عَلَيْهِمْ .
Waxaa nooga warramay Isxaaq Al-Ansaari, waxaa nooga warramay Macn, waxaa nooga warramay Maalik bin Anas, oo ka weriyey Isxaaq bin Cabdullaahi bin Abii Dalxa, oo ka weriyey Anas bin Maalik, in ayeeyadiis, Mulaykah, ay u yeertay Rasuulka Allah ﷺ cunto ay diyaarisay. Wuu ka cunay, dabadeedna wuxuu yiri:
"Istaaga aan idin tujiyee." Anas wuxuu yiri: "Waxaan soo qaaday salli noo yaallay oo madoobaaday dartiis isticmaalka badan, markaasaan biyo ku rushqeeyey. Rasuulka Allah ﷺ ayaa dul istaagay, aniga iyo wiil agoon ahna waxaan saf ka galnay gadaashiisa, islaan duq ahna waxay saf ka gashay gadaasheenna. Laba rakco ayuu na tujiyey, dabadeedna wuu tegey." Abuu Ciise wuxuu yiri: Xadiiska Anas waa xasan saxiix ah. Culimada badankooduna sidaas ayey ku dhaqmaan; waxay yiraahdeen haddii imaamka la joogaan nin iyo naag, ninku wuxuu istaagayaa midigta imaamka, naagtuna gadaashooda. Dad baa xadiiskan u daliishaday inay bannaan tahay in ninku kaligiis safka gadaashiisa ku tukado, waxayna yiraahdeen wiilka yar salaad ma leh, sidii in Anas kaligiis safka kaga dambeeyey Nabiga ﷺ. Laakiin arrintu sidaas ma aha, maxaa yeelay Nabigu ﷺ wuxuu agoonta la joojiyey gadaashiisa; haddaan agoontu salaad lahayn, Nabigu ﷺ lama uu joojiyeen ee midigtiisa buu joojin lahaa. Waxaa kaloo laga weriyey Muusa bin Anas, oo ka weriyey Anas, inuu la tukaday Nabiga ﷺ uuna midigtiisa joojiyey. Xadiiskanna waxaa ku cad in salaaddaasi ahayd sunne (tatawwuc) oo uu ugu talagalay inuu barako geliyo gurigooda.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu guriga ku tukaday salaad sunne ah isaga iyo koox yar, wuxuuna safafkooda u habeeyey si habboon.
Waa jamaca rakcad: hal qayb oo dhammaystiran oo salaadda ka mid ah.
Wiil aabbihii geeriyooday.
Salaad aan waajib ahayn, balse loo tukado cibaado ahaan.
At-Tirmidhi wuxuu sheegay in culimada badankoodu arrintan ka fahmeen in marka imaamku la tukado hal nin iyo hal haweeney, ninku istaago midigta imaamka, haweeneyduna ay ka dambayso labadooda. Nabigu ﷺ wuxuu Anas iyo wiilka agoonta ah gadaashiisa isugu safay; sida uu At-Tirmidhi sheegay, tani waxay burinaysaa fahamka ah in Anas keligiis safka gadaashiisa taagnaa. Werintu sidoo kale waxay tilmaamaysaa salaad sunne ah oo Nabigu ﷺ u tukaday isagoo qoyska u rajaynaya barako.
- Salaadaha sunnaha ah ku tukada guriga, qoyskana si taxaddar leh uga qayb geliya cibaadada.
- Marka nin iyo haweeney ay imaam la tukadaan, ninku ha istaago midigta imaamka, haweeneyduna gadaashooda.
- Carruurta iyo agoonta u muujiya daryeel, una qoondeeya meel ku habboon cibaadada jamaacada.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.