Sahih al-Bukhari, hedîsa 1481
Abu Humaid al-Sa'idi rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Abu Humaid al-Sa'idi hatiye rîwayetkirin
Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ بَكَّارٍ، حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ، عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى، عَنْ عَبَّاسٍ السَّاعِدِيِّ، عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ السَّاعِدِيِّ، قَالَ غَزَوْنَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم غَزْوَةَ تَبُوكَ فَلَمَّا جَاءَ وَادِيَ الْقُرَى إِذَا امْرَأَةٌ فِي حَدِيقَةٍ لَهَا فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم لأَصْحَابِهِ " اخْرُصُوا ". وَخَرَصَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَشَرَةَ أَوْسُقٍ فَقَالَ لَهَا " أَحْصِي مَا يَخْرُجُ مِنْهَا ". فَلَمَّا أَتَيْنَا تَبُوكَ قَالَ " أَمَا إِنَّهَا سَتَهُبُّ اللَّيْلَةَ رِيحٌ شَدِيدَةٌ فَلاَ يَقُومَنَّ أَحَدٌ، وَمَنْ كَانَ مَعَهُ بَعِيرٌ فَلْيَعْقِلْهُ ". فَعَقَلْنَاهَا وَهَبَّتْ رِيحٌ شَدِيدَةٌ فَقَامَ رَجُلٌ فَأَلْقَتْهُ بِجَبَلِ طَيِّئٍ ـ وَأَهْدَى مَلِكُ أَيْلَةَ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بَغْلَةً بَيْضَاءَ، وَكَسَاهُ بُرْدًا وَكَتَبَ لَهُ بِبَحْرِهِمْ ـ فَلَمَّا أَتَى وَادِيَ الْقُرَى قَالَ لِلْمَرْأَةِ " كَمْ جَاءَ حَدِيقَتُكِ ". قَالَتْ عَشَرَةَ أَوْسُقٍ خَرْصَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " إِنِّي مُتَعَجِّلٌ إِلَى الْمَدِينَةِ، فَمَنْ أَرَادَ مِنْكُمْ أَنْ يَتَعَجَّلَ مَعِي فَلْيَتَعَجَّلْ ". فَلَمَّا ـ قَالَ ابْنُ بَكَّارٍ كَلِمَةً مَعْنَاهَا ـ أَشْرَفَ عَلَى الْمَدِينَةِ قَالَ " هَذِهِ طَابَةُ ". فَلَمَّا رَأَى أُحُدًا قَالَ " هَذَا جُبَيْلٌ يُحِبُّنَا وَنُحِبُّهُ، أَلاَ أُخْبِرُكُمْ بِخَيْرِ دُورِ الأَنْصَارِ ". قَالُوا بَلَى. قَالَ " دُورُ بَنِي النَّجَّارِ، ثُمَّ دُورُ بَنِي عَبْدِ الأَشْهَلِ، ثُمَّ دُورُ بَنِي سَاعِدَةَ، أَوْ دُورُ بَنِي الْحَارِثِ بْنِ الْخَزْرَجِ، وَفِي كُلِّ دُورِ الأَنْصَارِ ـ يَعْنِي ـ خَيْرًا ". وَقَالَ سُلَيْمَانُ بْنُ بِلاَلٍ حَدَّثَنِي عَمْرٌو، " ثُمَّ دَارُ بَنِي الْحَارِثِ، ثُمَّ بَنِي سَاعِدَةَ ". وَقَالَ سُلَيْمَانُ عَنْ سَعْدِ بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ عُمَارَةَ بْنِ غَزِيَّةَ، عَنْ عَبَّاسٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " أُحُدٌ جَبَلٌ يُحِبُّنَا وَنُحِبُّهُ ". قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ كُلُّ بُسْتَانٍ عَلَيْهِ حَائِطٌ فَهْوَ حَدِيقَةٌ، وَمَا لَمْ يَكُنْ عَلَيْهِ حَائِطٌ لَمْ يَقُلْ حَدِيقَةٌ.
Ebû Humeyd es-Sa'idî (r.a) wiha rivayet dike: Em ligel Pêxember ﷺ di Gazweya Tebûkê de beşdar bûn. Gava em gihîştin Wadiyê Qura, me jinek dît ku di baxçê xwe de bû. Pêxember ﷺ ji hevalên xwe re got:
"Texmîn bikin (berhem çiqas e)." Resûlullah ﷺ berhemê baxçê wekî deh 'Ewsuq' texmîn kir û ji wê jinê re got: "Tu jî hesab bike ka dê çiqas jê derkeve." Gava em gihîştin Tebûkê, Pêxember ﷺ got: "Îşev bayekî tund dê rabibe; kesek li ser piyan nemîne û yê ku deveşa wî hebe bila wê girê bide." Me deveşên xwe girê dan. Bayekî tund rabû û mêrekî ku rabûbû ser piyan, ba ew avêt çiyayê Tayy. Padîşahê Eyleyê qantireke spî û çakek ji Pêxember ﷺ re wekî diyarî şandin û nameyek nivîsî ku gelê wî dê li cihê xwe bimînin (û cizyeyê bidin). Gava em vegeriyan Wadiyê Qura, Pêxember ﷺ ji wê jinê pirsî: "Baxçê te çiqas da?" Wê got: "Deh Ewsuq, tam wekî texmîna Resûlullah ﷺ." Paşê Pêxember ﷺ got: "Ez dixwazim zû bigihîjim Medîneyê; kî ji we bixwaze bi min re zû biçe, bila bilezîne." (Rivayetker Îbn Bekkar dibêje:) Gava Pêxember ﷺ nêzîkî Medîneyê bû, got: "Ev Tabe ye (Bajarê Pak)." Gava wî Çiyayê Uhudê dît, got: "Ev çiyayekî biçûk e ku me hez dike û em jî jê hez dikin. Ma ez ji we re nebêjim ka malbatên Ensaran yên herî baş kîjan in?" Wan got: "Belê." Wî got: "Malbata Benî Neccar, paşê malbata Benî Ebdul-Eşhel, paşê malbata Benî Sa'ide an jî malbata Benî Haris bin Xezrec. Lê di hemû malbatên Ensaran de xêr hene." Silêman bin Bilal dibêje: Amr got: "Paşê mala Benî Haris, paşê Benî Sa'ide." Her wiha Silêman ji Se'd bin Se'îd, ji Umare bin Xezye, ji Ebbas, ji bavê wî, ji Pêxember ﷺ rivayet dike ku wî got: "Uhud çiyayek e ku me hez dike û em jî jê hez dikin." Ebû Ebdillah (Buxarî) dibêje: Her baxçekî ku dîwar li dora wî hebe jê re 'Hedîqe' tê gotin; eger dîwar tune be, jê re nayê gotin Hedîqe.
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Pêxember ﷺ bûyer pêşbînî kir û Medîne, Uhud û Ensaran pesin da.
Vegêrer behsa vegera ji sefera Tebûkê dike: texmîna hilberîna baxçeyekî li Wadi al-Qura, bahoza li Tebûkê û gihîştina Medîneyê.
Pîvaneke kevneşopî ya hilberîna çandiniyê ye; li gorî şiroveya vê vegotinê, yek wasaq wekî şêst sa' e.
Navêkî din ê Medîneyê ye ku paqijî û taybetmendiyên wê yên baş nîşan dide.
Şêniyên Medîneyê yên ku piştgiriya Pêxember ﷺ û misilmanên ji Mekkeyê kirin.
Zanyar ji vê yekê derdixin ku Allah nîşanên xwe da Pêxemberê xwe ﷺ, wekî texmîna rast a hilberê û ragihandina bahozê. Hişyariya girêdana dewan nîşan dide ku baweriya bi Allah re digel girtina tedbîrên pêşîgir tê. Gotinên derbarê Uhudê de girêdana taybet a Pêxember ﷺ bi Medîneyê re piştrast dikin; pesindana çend malbatên Ensaran jî qedirê xizmetên wan nas dike, bêyî ku başiya Ensarên din înkar bike.
- Gava ji xetereyekê tê hişyarkirin, tedbîrên maqûl bigire û di heman demê de xwe bispêre Allah.
- Kesên ku ji civaka te re xizmetê dikin qedir bigire û ked û hewldana wan bi dadperwerî nas bike.
- Li pey peymanên xwe be û tomarên xwe bi baldarî biparêze, wekî ku ji jinikê hat xwestin hilberîna baxçeyê xwe bihesibîne.
Ev vegotin çîroka Ebû Humeýd ya derbarê sefera Tebûkê û vegera Medîneyê de temam dike.
Sahih al-Bukhari · #1483 (Sahih)Ev hedîs bi girêdana taybet bi Medîneyê û nirxandina şêniyên wê re têkildar e.
Sahih al-Bukhari · #1479 (Sahih)Ev hedîs dersa zêdeyekê derbarê danûstandina bi rûmeta bi milk û lêgerîna rizqê de dide.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.