Sahih al-Bukhari, hedîsa 1641
Aisha rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji al‑Bukhari heta Pêxember ﷺ
- 1Ahmad ibn Isaji al‑Bukhari re vegotأَحْمَدُ بْنُ عِيسَى
- 2Ibn Wahbابْنُ وَهْبٍ
- 3Amr ibn al‑Harithعَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ
- 4Muhammad ibn Abd ar‑Rahman ibn Nawfal al‑Qurashiمُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ نَوْفَلٍ الْقُرَشِيِّ
- 5Resûlê Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عِيسَى، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ نَوْفَلٍ الْقُرَشِيِّ، أَنَّهُ سَأَلَ عُرْوَةَ بْنَ الزُّبَيْرِ فَقَالَ قَدْ حَجَّ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرَتْنِي عَائِشَةُ ـ رضى الله عنها ـ أَنَّهُ أَوَّلُ شَىْءٍ بَدَأَ بِهِ حِينَ قَدِمَ أَنَّهُ تَوَضَّأَ ثُمَّ طَافَ بِالْبَيْتِ ثُمَّ لَمْ تَكُنْ عُمْرَةً، ثُمَّ حَجَّ أَبُو بَكْرٍ ـ رضى الله عنه ـ فَكَانَ أَوَّلَ شَىْءٍ بَدَأَ بِهِ الطَّوَافُ بِالْبَيْتِ ثُمَّ لَمْ تَكُنْ عُمْرَةً. ثُمَّ عُمَرُ ـ رضى الله عنه ـ مِثْلُ ذَلِكَ. ثُمَّ حَجَّ عُثْمَانُ ـ رضى الله عنه ـ فَرَأَيْتُهُ أَوَّلُ شَىْءٍ بَدَأَ بِهِ الطَّوَافُ بِالْبَيْتِ ثُمَّ لَمْ تَكُنْ عُمْرَةٌ، ثُمَّ مُعَاوِيَةُ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ، ثُمَّ حَجَجْتُ مَعَ أَبِي الزُّبَيْرِ بْنِ الْعَوَّامِ، فَكَانَ أَوَّلَ شَىْءٍ بَدَأَ بِهِ الطَّوَافُ بِالْبَيْتِ، ثُمَّ لَمْ تَكُنْ عُمْرَةٌ، ثُمَّ رَأَيْتُ الْمُهَاجِرِينَ وَالأَنْصَارَ يَفْعَلُونَ ذَلِكَ، ثُمَّ لَمْ تَكُنْ عُمْرَةٌ، ثُمَّ آخِرُ مَنْ رَأَيْتُ فَعَلَ ذَلِكَ ابْنُ عُمَرَ ثُمَّ لَمْ يَنْقُضْهَا عُمْرَةً، وَهَذَا ابْنُ عُمَرَ عِنْدَهُمْ فَلاَ يَسْأَلُونَهُ، وَلاَ أَحَدٌ مِمَّنْ مَضَى، مَا كَانُوا يَبْدَءُونَ بِشَىْءٍ حَتَّى يَضَعُوا أَقْدَامَهُمْ مِنَ الطَّوَافِ بِالْبَيْتِ، ثُمَّ لاَ يَحِلُّونَ، وَقَدْ رَأَيْتُ أُمِّي وَخَالَتِي، حِينَ تَقْدَمَانِ لاَ تَبْتَدِئَانِ بِشَىْءٍ أَوَّلَ مِنَ الْبَيْتِ، تَطُوفَانِ بِهِ، ثُمَّ لاَ تَحِلاَّنِ. وَقَدْ أَخْبَرَتْنِي أُمِّي، أَنَّهَا أَهَلَّتْ هِيَ وَأُخْتُهَا وَالزُّبَيْرُ وَفُلاَنٌ وَفُلاَنٌ بِعُمْرَةٍ، فَلَمَّا مَسَحُوا الرُّكْنَ حَلُّوا.
Muhammed bîn Ebdur-Rehman bîn Nevfel el-Qureyşî (reh) wiha got: Min ji Urwe bîn ez-Zubeyr (reh) li ser Heca Pêxember ﷺ pirsî. Wî bersiv da û got:
"Aişe (rz) ji min re ragihand ku dema Pêxember ﷺ gihîşt Mekkeyê, yekem tiştê ku pê dest pê kir destavêj (wuzu) bû, paşê wî Tawafa Kabe kir û niyeta wî ne tenê Umre bû (lê Hec û Umre bi hev re bûn)." Paşê Ebû Bekir (rz) Hec kir û yekem tiştê ku pê dest pê kir Tawafa Kabe bû û ew ne tenê Umre bû (lê Hec û Umre bi hev re bûn). Paşê Umer (rz) jî mîna wî kir. Paşê Usman (rz) Hec kir û min dît ku yekem tiştê ku pê dest pê kir Tawafa Kabe bû û ew ne tenê Umre bû. Paşê Muawiye û Ebdullah bîn Umer jî wisa kirin. Min ligel Zubeyr bîn Ewwam Hec kir û yekem tiştê ku pê dest pê kir Tawafa Kabe bû û ew ne tenê Umre bû (lê Hec û Umre bi hev re bûn). Paşê min dît ku Muhacîr û Ensar jî wisa dikirin û ew ne tenê Umre bû. Û dawîn kesê ku min dît wisa dike Îbn Umer bû, û piştî wê yekem carê wî careke din Umre nekir. Va ye Îbn Umer di nav xelkê de ye! Lê ne jê dipirsin û ne jî ji kesên berê dipirsin. Hemû ev kes dema diketin Mekkeyê, heta ku lingên xwe nedanîn erdê û Tawafa Kabe nekirin, bi tiştekî din dest pê nedikirin û ji îhrama xwe dernediketin. Bêguman, min dît ku diya min û xaltîka min dema dihatin Mekkeyê, berî Tawafa Kabe bi tiştekî din dest pê nedikirin û ji îhrama xwe dernediketin. Diya min ji min re got ku ew, xwişka wê, Zubeyr û filan û filan ji bo Umreyê ketibûn îhramê, lê dema ku dest dan Ruknê (Kevirê Reş), wan ji îhrama xwe derketin.
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Heciyên destpêkê bi tewafê dest pê kirin û ji bo hecê di îhramê de man.
Yedi caran li dora Ka‘beyê gerîn wekî beşek ji hecê.
Rewşa pîroz a ku hacî bi niyeta hecê dikeve wê û tê de rêzikên taybet derbas dibin.
Heca biçûk a Mekkeyê ye ku dikare ji hecê cuda were kirin.
Zanyar vê rîwayetê wekî delîlê vê yekê bikar tînin ku Pêxember ﷺ û çend sahabî piştî gihîştinê tewaf kirin û paşê ji îhramê derneketin: heca wan tenê umre nebû. Rîwayet kiryarên wan vedibêje, lê destnîşan nake ku her hacî heman awayê hecê hilbijêre; rêzik ji forma hilbijartî û delîlên têkildar ve girêdayî ne. Çar mezhebên hiqûqî yên sunî formên cuda yên hecê qebûl dikin, di nav wan de ifrad, qiran û temettu‘, ku her yek ji bo derketina ji îhramê rêzikên xwe hene.
- Berî rêketinê fêr bibin ka hûn kîjan forma hecê hilbijêrin û kîjan rêzik li ser wê derbas dibin.
- Heke hûn di dudiliyê de ne, xwe dispêrin zanîna pêbawer a derbarê tewafê û derketina ji îhramê de, ne ku bê kontekst kiryarên kesên din dubare bikin.
- Berî ku rêwîtiyê dest pê bikin, demê xwe bidin fêrbûna ayînên hecê gav bi gav.
Ev rîwayet rasterast bi vê nivîsê ve girêdayî ye û vegotinên li ser tewafê û forma hecê zelal dike.
Sahih al-Bukhari · #1643 (Sahih)Aîşe di wê de behsa heca Pêxember ﷺ dike, ku alîkarî dike konteksta van vegotinan were fêmkirin.
Sahih al-Bukhari · #1639 (Sahih)Ev rîwayet bi behskirina Îbn Omer û şêwaza wî ya têkildarî hecê ve girêdayî ye.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.