Sahih al-Bukhari, hedîsa 2742
Sa'd ibn Abi Waqqas rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji al‑Bukhari heta Pêxember ﷺ
- 1Abu Nu'aymji al‑Bukhari re vegotأَبُو نُعَيْمٍ
- 2Sufyanسُفْيَانُ
- 3Sa'd ibn Ibrahimسَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ
- 4Amir ibn Sa'dعَامِرِ بْنِ سَعْدٍ
- 5Sa'd ibn Abu Waqqasسَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ
- 6Resûlê Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ، عَنْ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ جَاءَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَعُودُنِي وَأَنَا بِمَكَّةَ، وَهْوَ يَكْرَهُ أَنْ يَمُوتَ بِالأَرْضِ الَّتِي هَاجَرَ مِنْهَا قَالَ " يَرْحَمُ اللَّهُ ابْنَ عَفْرَاءَ ". قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أُوصِي بِمَالِي كُلِّهِ قَالَ " لاَ ". قُلْتُ فَالشَّطْرُ قَالَ " لاَ ". قُلْتُ الثُّلُثُ. قَالَ " فَالثُّلُثُ، وَالثُّلُثُ كَثِيرٌ، إِنَّكَ أَنْ تَدَعَ وَرَثَتَكَ أَغْنِيَاءَ خَيْرٌ مِنْ أَنْ تَدَعَهُمْ عَالَةً يَتَكَفَّفُونَ النَّاسَ فِي أَيْدِيهِمْ، وَإِنَّكَ مَهْمَا أَنْفَقْتَ مِنْ نَفَقَةٍ فَإِنَّهَا صَدَقَةٌ، حَتَّى اللُّقْمَةُ الَّتِي تَرْفَعُهَا إِلَى فِي امْرَأَتِكَ، وَعَسَى اللَّهُ أَنْ يَرْفَعَكَ فَيَنْتَفِعَ بِكَ نَاسٌ وَيُضَرَّ بِكَ آخَرُونَ ". وَلَمْ يَكُنْ لَهُ يَوْمَئِذٍ إِلاَّ ابْنَةٌ.
Se'd bin Ebû Weqqas (r.a.) wiha gotiye: Dema ez li Mekeyê nexweş bûm, Pêxember ﷺ hat serdana min. (Wî ji mirina li wê axa ku jê koç kiribû hez nedikir). Wî ferman kir:
"Xwedê rehma xwe li Ibn Efra (Se'd bin Xewle) bike." Min got: "Ey Resûlê Allah ﷺ! Gelo ez dikarim hemû malê xwe wekî wesiyetê bidim?" Wî got: "Na." Min got: "Nivê wê?" Wî got: "Na." Min got: "Sêyeka wê?" Wî got: "Erê, sêyek; lê sêyek jî gelek e. Ji bo te çêtir e ku tu mîrasgirên xwe dewlemend bihêlî, ne ku tu wan feqîr bihêlî da ku destê xwe dirêjî xelkê bikin. Tu çi mesrefekê ji bo raziya Allah bikî, ew sadqe ye; hetta ew pariyê xwarinê yê ku tu dide devê jina xwe jî. Dibe ku Allah temenê te dirêj bike, da ku hinek mirov ji te sûd werbigirin û hinekên din jî zirarê bibînin." Di wê rojê de tenê keçeke wî hebû.
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Weṣiyet dikare herî zêde sêyeka malê bigire; li mîrasgirên xwe xwedî derkeve.
Sa‘d ibn Abi Waqqas li Mekkeyê nexweş bû û ji Pêxember ﷺ pirsî ka ew dikare çiqas ji malê xwe bi weṣiyetê ji bo xêrxwaziyê bihêle. Wê demê wî tenê keçek hebû.
Rêbernameyek derbarê dabeşkirin an bikaranîna malê de ku piştî mirina kesekê dikeve meriyetê.
Beşek ji sê beşan a malê; Pêxember ﷺ vê wekî sînorê herî zêde yê weṣiyetê destnîşan dike.
Endamên malbatê an kesên din ên ku li gorî rêgezên îslamî yên mîrasê mafê wan heye ji milkê mirî beşek bistînin.
Zanyarên klasîk ji vê rîwayetê derdixin ku weṣiyet ji bo kesên ne mîrasgir dikare herî zêde sêyeka milkê mirî be; kêmtir hiştin dikare çêtir be, nemaze dema ku mîrasgir hewcedariya wan bi piştgiriya aborî hebe. Li gorî fuqehayan, razîbûna mîrasgiran piştî mirinê dikare bandorê li weṣiyeta ku ji vê sînorê derbas dibe bike. Hadîs herwiha hîn dike ku lêçûnên asayî yên ji bo malbatê, dema bi niyeta baş bên kirin, dikarin xelata sedeyê bînin. Çar mezhebên hiqûqî yên Sunnî van rêgezan di çarçoveya hiqûqa mîrasê de vedikolin û sînorê sêyekê bi mafên mîrasgiran ve girêdidin.
- Weṣiyeta xwe di wextê xwe de nîqaş bike û mafên mîrasgiran biparêze.
- Dema tu xêrxwaziyê piştî mirinê plan dikî, sînorê sêyekê wekî bingehê xwe bigire.
- Bi lênêrîn û niyeta baş ji malbata xwe re lêçûn bike: lêçûnên rojane jî dikarin sedeyê bin.
Ev rîwayet jî behsa sînorê sêyekê û girîngiya wê dike ku mîrasgir di hewcedariyê de neyên hiştin.
Sahih al-Bukhari · #2738 (Sahih)Pêxember ﷺ li vir destnîşan dike ku divê misilmanekî ku malê dihêle weṣiyeta xwe bê rêkûpêk nehêle.
Sahih al-Bukhari · #2743 (Sahih)Ibn Abbas li vir rave dike ka çima dikare baş be ku ji sêyekê kêmtir wekî weṣiyet were hiştin.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.