Zewac · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hedîsa 5191

Abdullah ibn Abbas rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.

Sahih (pêbawer)Pirtûk: Zewac
صحيح البخاري
Kê ew vegot?

Ji Abdullah ibn Abbas hatiye rîwayetkirin

Sahih (pêbawer)

Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.

Rîwayet

Nivîsa erebî

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي ثَوْرٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمْ أَزَلْ حَرِيصًا أَنْ أَسْأَلَ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ عَنِ الْمَرْأَتَيْنِ مِنْ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم اللَّتَيْنِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى ‏{‏إِنْ تَتُوبَا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا‏}‏ حَتَّى حَجَّ وَحَجَجْتُ مَعَهُ، وَعَدَلَ وَعَدَلْتُ مَعَهُ بِإِدَاوَةٍ، فَتَبَرَّزَ، ثُمَّ جَاءَ فَسَكَبْتُ عَلَى يَدَيْهِ مِنْهَا فَتَوَضَّأَ فَقُلْتُ لَهُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ مَنِ الْمَرْأَتَانِ مِنْ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم اللَّتَانِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى ‏{‏إِنْ تَتُوبَا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا‏}‏ قَالَ وَاعَجَبًا لَكَ يَا ابْنَ عَبَّاسٍ، هُمَا عَائِشَةُ وَحَفْصَةُ‏.‏ ثُمَّ اسْتَقْبَلَ عُمَرُ الْحَدِيثَ يَسُوقُهُ قَالَ كُنْتُ أَنَا وَجَارٌ لِي مِنَ الأَنْصَارِ فِي بَنِي أُمَيَّةَ بْنِ زَيْدٍ، وَهُمْ مِنْ عَوَالِي الْمَدِينَةِ، وَكُنَّا نَتَنَاوَبُ النُّزُولَ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَيَنْزِلُ يَوْمًا وَأَنْزِلُ يَوْمًا، فَإِذَا نَزَلْتُ جِئْتُهُ بِمَا حَدَثَ مِنْ خَبَرِ ذَلِكَ الْيَوْمِ مِنَ الْوَحْىِ أَوْ غَيْرِهِ، وَإِذَا نَزَلَ فَعَلَ مِثْلَ ذَلِكَ، وَكُنَّا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ نَغْلِبُ النِّسَاءَ، فَلَمَّا قَدِمْنَا عَلَى الأَنْصَارِ إِذَا قَوْمٌ تَغْلِبُهُمْ نِسَاؤُهُمْ، فَطَفِقَ نِسَاؤُنَا يَأْخُذْنَ مِنْ أَدَبِ نِسَاءِ الأَنْصَارِ، فَصَخِبْتُ عَلَى امْرَأَتِي فَرَاجَعَتْنِي فَأَنْكَرْتُ أَنْ تُرَاجِعَنِي قَالَتْ وَلِمَ تُنْكِرُ أَنْ أُرَاجِعَكَ فَوَاللَّهِ إِنَّ أَزْوَاجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم لَيُرَاجِعْنَهُ، وَإِنَّ إِحْدَاهُنَّ لَتَهْجُرُهُ الْيَوْمَ حَتَّى اللَّيْلِ‏.‏ فَأَفْزَعَنِي ذَلِكَ وَقُلْتُ لَهَا وَقَدْ خَابَ مَنْ فَعَلَ ذَلِكَ مِنْهُنَّ‏.‏ ثُمَّ جَمَعْتُ عَلَىَّ ثِيَابِي فَنَزَلْتُ فَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ فَقُلْتُ لَهَا أَىْ حَفْصَةُ أَتُغَاضِبُ إِحْدَاكُنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم الْيَوْمَ حَتَّى اللَّيْلِ قَالَتْ نَعَمْ‏.‏ فَقُلْتُ قَدْ خِبْتِ وَخَسِرْتِ، أَفَتَأْمَنِينَ أَنْ يَغْضَبَ اللَّهُ لِغَضَبِ رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم فَتَهْلِكِي لاَ تَسْتَكْثِرِي النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَلاَ تُرَاجِعِيهِ فِي شَىْءٍ، وَلاَ تَهْجُرِيهِ، وَسَلِينِي مَا بَدَا لَكِ، وَلاَ يَغُرَّنَّكِ أَنْ كَانَتْ جَارَتُكِ أَوْضَأَ مِنْكِ، وَأَحَبَّ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ـ يُرِيدُ عَائِشَةَ ـ قَالَ عُمَرُ وَكُنَّا قَدْ تَحَدَّثْنَا أَنَّ غَسَّانَ تُنْعِلُ الْخَيْلَ لِغَزْوِنَا، فَنَزَلَ صَاحِبِي الأَنْصَارِيُّ يَوْمَ نَوْبَتِهِ، فَرَجَعَ إِلَيْنَا عِشَاءً فَضَرَبَ بَابِي ضَرْبًا شَدِيدًا وَقَالَ أَثَمَّ هُوَ فَفَزِعْتُ فَخَرَجْتُ إِلَيْهِ، فَقَالَ قَدْ حَدَثَ الْيَوْمَ أَمْرٌ عَظِيمٌ‏.‏ قُلْتُ مَا هُوَ، أَجَاءَ غَسَّانُ قَالَ لاَ بَلْ أَعْظَمُ مِنْ ذَلِكَ وَأَهْوَلُ، طَلَّقَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم نِسَاءَهُ‏.‏ فَقُلْتُ خَابَتْ حَفْصَةُ وَخَسِرَتْ، قَدْ كُنْتُ أَظُنُّ هَذَا يُوشِكُ أَنْ يَكُونَ، فَجَمَعْتُ عَلَىَّ ثِيَابِي فَصَلَّيْتُ صَلاَةَ الْفَجْرِ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَدَخَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مَشْرُبَةً لَهُ، فَاعْتَزَلَ فِيهَا، وَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ فَإِذَا هِيَ تَبْكِي فَقُلْتُ مَا يُبْكِيكِ أَلَمْ أَكُنْ حَذَّرْتُكِ هَذَا أَطَلَّقَكُنَّ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قَالَتْ لاَ أَدْرِي هَا هُوَ ذَا مُعْتَزِلٌ فِي الْمَشْرُبَةِ‏.‏ فَخَرَجْتُ فَجِئْتُ إِلَى الْمِنْبَرِ فَإِذَا حَوْلَهُ رَهْطٌ يَبْكِي بَعْضُهُمْ، فَجَلَسْتُ مَعَهُمْ قَلِيلاً ثُمَّ غَلَبَنِي مَا أَجِدُ، فَجِئْتُ الْمَشْرُبَةَ الَّتِي فِيهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ لِغُلاَمٍ لَهُ أَسْوَدَ اسْتَأْذِنْ لِعُمَرَ‏.‏ فَدَخَلَ الْغُلاَمُ فَكَلَّمَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ رَجَعَ فَقَالَ كَلَّمْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَذَكَرْتُكَ لَهُ، فَصَمَتَ‏.‏ فَانْصَرَفْتُ حَتَّى جَلَسْتُ مَعَ الرَّهْطِ الَّذِينَ عِنْدَ الْمِنْبَرِ، ثُمَّ غَلَبَنِي مَا أَجِدُ فَجِئْتُ فَقُلْتُ لِلْغُلاَمِ اسْتَأْذِنْ لِعُمَرَ‏.‏ فَدَخَلَ ثُمَّ رَجَعَ فَقَالَ قَدْ ذَكَرْتُكَ لَهُ فَصَمَتَ‏.‏ فَرَجَعْتُ فَجَلَسْتُ مَعَ الرَّهْطِ الَّذِينَ عِنْدَ الْمِنْبَرِ، ثُمَّ غَلَبَنِي مَا أَجِدُ فَجِئْتُ الْغُلاَمَ فَقُلْتُ اسْتَأْذِنْ لِعُمَرَ‏.‏ فَدَخَلَ ثُمَّ رَجَعَ إِلَىَّ فَقَالَ قَدْ ذَكَرْتُكَ لَهُ فَصَمَتَ‏.‏ فَلَمَّا وَلَّيْتُ مُنْصَرِفًا ـ قَالَ ـ إِذَا الْغُلاَمُ يَدْعُونِي فَقَالَ قَدْ أَذِنَ لَكَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَدَخَلْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَإِذَا هُوَ مُضْطَجِعٌ عَلَى رِمَالِ حَصِيرٍ، لَيْسَ بَيْنَهُ وَبَيْنَهُ فِرَاشٌ، قَدْ أَثَّرَ الرِّمَالُ بِجَنْبِهِ مُتَّكِئًا عَلَى وِسَادَةٍ مِنْ أَدَمٍ حَشْوُهَا لِيفٌ، فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ ثُمَّ قُلْتُ وَأَنَا قَائِمٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَطَلَّقْتَ نِسَاءَكَ‏.‏ فَرَفَعَ إِلَىَّ بَصَرَهُ فَقَالَ ‏"‏ لاَ ‏"‏‏.‏ فَقُلْتُ اللَّهُ أَكْبَرُ‏.‏ ثُمَّ قُلْتُ وَأَنَا قَائِمٌ أَسْتَأْنِسُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ رَأَيْتَنِي، وَكُنَّا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ نَغْلِبُ النِّسَاءَ فَلَمَّا قَدِمْنَا الْمَدِينَةَ إِذَا قَوْمٌ تَغْلِبُهُمْ نِسَاؤُهُمْ، فَتَبَسَّمَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ رَأَيْتَنِي وَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ فَقُلْتُ لَهَا لاَ يَغُرَّنَّكِ أَنْ كَانَتْ جَارَتُكِ أَوْضَأَ مِنْكِ وَأَحَبَّ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم يُرِيدُ عَائِشَةَ فَتَبَسَّمَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم تَبَسُّمَةً أُخْرَى، فَجَلَسْتُ حِينَ رَأَيْتُهُ تَبَسَّمَ، فَرَفَعْتُ بَصَرِي فِي بَيْتِهِ، فَوَاللَّهِ مَا رَأَيْتُ فِي بَيْتِهِ شَيْئًا يَرُدُّ الْبَصَرَ غَيْرَ أَهَبَةٍ ثَلاَثَةٍ، فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ ادْعُ اللَّهَ فَلْيُوَسِّعْ عَلَى أُمَّتِكَ، فَإِنَّ فَارِسًا وَالرُّومَ قَدْ وُسِّعَ عَلَيْهِمْ، وَأُعْطُوا الدُّنْيَا وَهُمْ لاَ يَعْبُدُونَ اللَّهَ‏.‏ فَجَلَسَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَكَانَ مُتَّكِئًا‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ أَوَفِي هَذَا أَنْتَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ، إِنَّ أُولَئِكَ قَوْمٌ عُجِّلُوا طَيِّبَاتِهِمْ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا ‏"‏‏.‏ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ اسْتَغْفِرْ لِي‏.‏ فَاعْتَزَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم نِسَاءَهُ مِنْ أَجْلِ ذَلِكَ الْحَدِيثِ حِينَ أَفْشَتْهُ حَفْصَةُ إِلَى عَائِشَةَ تِسْعًا وَعِشْرِينَ لَيْلَةً وَكَانَ قَالَ ‏"‏ مَا أَنَا بِدَاخِلٍ عَلَيْهِنَّ شَهْرًا ‏"‏‏.‏ مِنْ شِدَّةِ مَوْجِدَتِهِ عَلَيْهِنَّ حِينَ عَاتَبَهُ اللَّهُ، فَلَمَّا مَضَتْ تِسْعٌ وَعِشْرُونَ لَيْلَةً دَخَلَ عَلَى عَائِشَةَ فَبَدَأَ بِهَا فَقَالَتْ لَهُ عَائِشَةُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّكَ كُنْتَ قَدْ أَقْسَمْتَ أَنْ لاَ تَدْخُلَ عَلَيْنَا شَهْرًا، وَإِنَّمَا أَصْبَحْتَ مِنْ تِسْعٍ وَعِشْرِينَ لَيْلَةً أَعُدُّهَا عَدًّا‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ الشَّهْرُ تِسْعٌ وَعِشْرُونَ ‏"‏‏.‏ فَكَانَ ذَلِكَ الشَّهْرُ تِسْعًا وَعِشْرِينَ لَيْلَةً‏.‏ قَالَتْ عَائِشَةُ ثُمَّ أَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى آيَةَ التَّخَيُّرِ فَبَدَأَ بِي أَوَّلَ امْرَأَةٍ مِنْ نِسَائِهِ فَاخْتَرْتُهُ، ثُمَّ خَيَّرَ نِسَاءَهُ كُلَّهُنَّ فَقُلْنَ مِثْلَ مَا قَالَتْ عَائِشَةُ‏.‏

Werger

Ebdullah kurê Ebbas (r.a.) ragihand: Ez her tim dilxwaz bûm ku ji Omer kurê Xettab (r.a.) bipirsim ka ew du jinên ji hevserên Pêxember ﷺ kî ne ku Xwedê Teala der barê wan de gotiye:

«Heke hûn her du ber bi Xwedê ve tobe bikin, bêguman dilên we meyl kirine.» Heta ku Omer çû hecê û ez jî bi wî re çûm. Di rê de Omer ji bo qezaya xwe ya siruştî vekişiya û ez jî bi tasek av bi wî re çûm. Dema ku Omer qezaya xwe qedand, min av rijand ser destên wî û wî destnimêj girt. Paşê min jê re got: «Ey Emîrê Mu'minan! Ew du jinên ji hevserên Pêxember ﷺ kî ne ku Xwedê Teala der barê wan de gotiye: 'Heke hûn her du ber bi Xwedê ve tobe bikin, bêguman dilên we meyl kirine'?» Wî got: «Ey kurê Ebbas! Ez ji pirsa te şaş dimînim. Ew Aişe û Hefse ne.» Paşê Omer hadîsê wiha berdewam kir: «Ez û cîranekî min ê Ensarî ji Benî Umeyye kurê Zeyd, ku li bilindahiyên Medînê dijiyan, em bi dorê diçûn cem Pêxember ﷺ. Rojekê ew diçû û rojekê ez diçûm. Dema ez diçûm, min nûçeyên wê rojê yên der barê wehyê an tiştên din de dianîn cem wî, û dema ew diçû jî wisa dikir. Em Qureyşî bûn, em li ser jinên xwe serdest bûn, lê dema em hatin cem Ensaran, me dît ku jinên wan li ser mêrên wan serdest in. Loma jinên me jî dest bi fêrbûna edetên jinên Ensaran kirin. Min li ser jina xwe qîriya û wê bersiva min da; min nexwest ku ew bersivê bide min. Wê got: 'Çima tu ji bersivdana min ecêb dimînî? Bi Xwedê sond, hevserên Pêxember ﷺ jî bersivê didin wî û yek ji wan rojê heta şevê bi wî re napeyive.' Ev yek ez tirsendam û min jê re got: 'Kî ji wan wiha bike dê ziyankar be!' Paşê min cilên xwe li xwe kirin û çûm cem Hefseyê û got: 'Ma yek ji we Pêxember ﷺ rojê heta şevê aciz dike?' Wê got: 'Erê.' Min got: 'Tu ziyankar û winda bûyî! Ma natirsî ku Xwedê ji ber hêrsa Resûlê Xwe ﷺ hêrs bibe û tu helak bibî? Zêde ji Pêxember ﷺ nexwaze, bersivê nede wî û dev ji axaftina bi wî re bernede. Her çi hewcedariya te hebe ji min bixwaze û bila cîrana te (Aişe) te nexapîne, çimkî ew ji te xweşiktir e û ji Pêxember ﷺ re ezîztir e.'» Omer zêde kir: «Di wê demê de di nav me de dihat gotin ku eşîra Xessan hespên xwe ji bo êrîşa ser me amade dikin. Hevalê min ê Ensarî di roja nobeda xwe de çû û şevê vegeriya; li deriyê min bi tundî da û pirsî ka ez li wir im. Ez tirsîyam û derketim cem wî. Wî got: 'Îro tiştekî mezin qewimiye.' Min pirsî: 'Çi ye? Ma Xessan hatine?' Wî got: 'Na, lê tiştekî mezintir û tirsnaktir qewimiye: Pêxember ﷺ hevserên xwe berdaye.' Min got: 'Hefse ziyankar û winda bû. Min digot qey ev yek dê nêzîk de pêk were.' Min cilên xwe li xwe kirin û nimêja sibehê bi Pêxember ﷺ re kir. Paşê Pêxember ﷺ ket odeyekê û xwe tenê hişt. Ez çûm cem Hefseyê û dît ku digirî. Min pirsî: 'Çima digirî? Ma min hişyarî neda te? Ma Pêxember ﷺ we berda?' Wê got: 'Ez nizanim. Ew li wir di odeyê de tenê maye.' Ez derketim û çûm cem mînberê; komek kes li dora wê rûniştibûn û hinek ji wan digiriyan. Ez hinekî bi wan re rûniştim lê nikaribûm xwe bigirim, çûm cem oda ku Pêxember ﷺ tê de bû û ji xulamê wî yê reş re got: 'Ji bo Omer îznê bixwaze.' Xulam ket hundir, bi Pêxember ﷺ re axivî û vegeriya û got: 'Min bi Pêxember ﷺ re axivî û behsa te kir, lê ew bêdeng ma.' Ez vegeriyam û bi koma li cem mînberê re rûniştim. Dîsa nikaribûm xwe bigirim, çûm cem xulam û got: 'Ji bo Omer îznê bixwaze.' Ew ket hundir û vegeriya û got: 'Min behsa te kir lê ew bêdeng ma.' Ez dîsa vegeriyam û bi komê re rûniştim. Lê nikaribûm xwe bigirim, çûm cem xulam û got: 'Ji bo Omer îznê bixwaze.' Ew ket hundir û vegeriya cem min û got: 'Min behsa te kir lê ew bêdeng ma.' Dema ez vedigeriyam, xulam bangî min kir û got: 'Pêxember ﷺ îzn da te.' Ez çûm cem Resûlê Xwedê ﷺ û dît ku ew li ser hasîrekê dirêj bûye û di navbera wî û hasîrê de tiştek tunebû. Tîskên hasîrê bandor li kêleka wî kiribûn û ew pişta xwe dabû balîfek çermîn a ku bi lîfên xurmeyê tijekirî bû. Min silav da wî û dema ez li ser piyan bûm got: 'Ey Resûlê Xwedê! Te hevserên xwe berdan?' Wî çavê xwe li min gerand û got: 'Na.' Min got: 'Ellahu Ekber!' Paşê dema ez li ser piyan bûm, min got: 'Ey Resûlê Xwedê! Guh bide min. Em Qureyşî li ser jinên xwe serdest bûn, lê dema em hatin Medîneyê, me dît ku jin li ser mêran serdest in.' Pêxember ﷺ bişirî. Paşê min got: 'Ey Resûlê Xwedê! Guh bide min. Ez çûm cem Hefseyê û min jê re got: Bila cîrana te (Aişe) te nexapîne, çimkî ew ji te xweşiktir e û ji Pêxember ﷺ re ezîztir e.' Pêxember ﷺ careke din bişirî. Dema min dît ku ew bişiriya, ez rûniştim. Min li mala wî nihêrî û bi Xwedê sond, min tiştekî girîng li mala wî nedît ji bilî sê postan. Min got: 'Ey Resûlê Xwedê! Ji Xwedê bixwaze ku ummeta te fireh bike, çimkî Faris û Romî fireh bûne û dunya daye wan, her çend ew Xwedê naparêzin.' Pêxember ﷺ ku pişta xwe dabû, rûnişt û got: 'Ey kurê Xettab! Tu jî wiha difikirî? Ew qewmek in ku xêrên wan di jiyana dunyayê de lez hatine dayîn.' Min got: 'Ey Resûlê Xwedê! Ji bo min efûyê bixwaze.' Piştre Pêxember ﷺ ji ber wê bûyerê ku Hefseyê ji Aişeyê re vegotibû, 29 şevan ji hevserên xwe dûr ma. Pêxember ﷺ gotibû: 'Ez ê mehekê neçim cem wan', ji ber hêrsa xwe ya li ser wan dema Xwedê ew şermezar kir. Dema 29 şev derbas bûn, Pêxember ﷺ pêşî çû cem Aişeyê. Aişeyê jê re got: 'Ey Resûlê Xwedê! Te sond xwaribû ku tu ê mehekê neyê cem me, lê tenê 29 şev derbas bûne û min ew jimartin.' Pêxember ﷺ got: '(Ev) meh 29 roj e.' Aişe zêde kir: 'Paşê Xwedê Teala ayeta hilbijartinê nazil kir. Pêxember ﷺ pêşî ji hemû hevserên xwe min hilbijart û min ew hilbijart. Paşê wî hemû hevserên xwe dan hilbijartin û wan jî wekî Aişeyê gotin.'

Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.

Peyama bingehîn

Umer li ser jiyana malbatî ya Pêxember ﷺ û hilbijartina wî ya jiyana sade vedibêje.

Paşxane û sedem

Umer vedibêje ku Pêxember ﷺ piştî ku Hafsa agahiyeke veşartî ji Aişe re got, bîst û neh şevan ji hevjînên xwe dûr ket. Paşê Pêxember ﷺ mafê hilbijartinê da hevjînên xwe, wekî ku di Quranê de hatiye gotin.

Wateya peyvên dijwar
wudu

Şûştina ayînî ya ku misilman, ji bo nimûne, berî nimêjê dikin.

ayetên hilbijartinê

Ayetên ku tê de hevjînên Pêxember ﷺ di navbera jiyana dinyayê û kêfên wê û Allah û Peyxemberê Wî ﷺ de mafê hilbijartinê girtin.

xwe vekişand

Ew demkî ji hevjînên xwe dûr ket; ev yek bi xwe re wateya ku ew ji wan veqetiyaye nedida.

Zanyar ji vê çi derdixin

Zanyar dibêjin ku ayetên li ser tobe û hilbijartinê girîngiya parastina tiştên veşartî û rêzgirtina ji Peyxember ﷺ re nîşan didin. Dûrketina bîst û neh şevan bû sedema veqetînê nebû; Pêxember ﷺ jiyana zewacê ji nû ve domand û hişt ku hevjînên wî hilbijêrin. Fêqîhên klasîk li ser vê bingehê nîqaş dikin ku sondxwarina ku kesek ji bo demekê bi hevjînên xwe re nêzîkî nebe, bixwe re nayê wateya veqetînê; encamên hiqûqî yên rast bi peyvên hatine bikaranîn û rewşan ve girêdayî ne. Beşa li ser Faris û Romiyan hîn dike ku serkeftina dinyayî bi xwe nîşana dilovanî û qebûlkirina Xwedê nîne.

Dersên ji bo îro
  1. Agahiyên veşartî biparêze û bê destûr wan parve neke, nemaze dema ku ew dikarin zirarê bidin têkiliyan.
  2. Li ser aloziyên zewacê bi aramî biaxivin û şêwirmendiyê bixwazin, bêyî ku kesê din biçûk bikin.
  3. Rehetiyê tenê bi mal û milkê venebijêre; spasdarî, bawerî û jiyaneke sade nirxeke mezin hene.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her roj hedîsek, bi zimanê te

Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.