Sahih al-Bukhari, hedîsa 6903
Abu Juhaifa rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Abu Juhaifa hatiye rîwayetkirin
Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا صَدَقَةُ بْنُ الْفَضْلِ، أَخْبَرَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ، حَدَّثَنَا مُطَرِّفٌ، قَالَ سَمِعْتُ الشَّعْبِيَّ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جُحَيْفَةَ، قَالَ سَأَلْتُ عَلِيًّا ـ رضى الله عنه ـ هَلْ عِنْدَكُمْ شَىْءٌ مَا لَيْسَ فِي الْقُرْآنِ وَقَالَ مَرَّةً مَا لَيْسَ عِنْدَ النَّاسِ فَقَالَ وَالَّذِي فَلَقَ الْحَبَّ وَبَرَأَ النَّسَمَةَ مَا عِنْدَنَا إِلاَّ مَا فِي الْقُرْآنِ، إِلاَّ فَهْمًا يُعْطَى رَجُلٌ فِي كِتَابِهِ، وَمَا فِي الصَّحِيفَةِ. قُلْتُ وَمَا فِي الصَّحِيفَةِ قَالَ الْعَقْلُ، وَفِكَاكُ الأَسِيرِ، وَأَنْ لاَ يُقْتَلَ مُسْلِمٌ بِكَافِرٍ.
Eş-Şe'bî ragihand: Min ji Ebû Cuheyfe bihîst ku digot:
"Min ji Elî (r.a.) pirsî: 'Gelo li cem we tiştek heye ku ne di Qur'anê de ye?' (Carêk jî got: 'Tiştek ku ne li cem xelkê ye?') Wî bersiv da: 'Bi wî yê ku tov şikandiye û can afirandiye sond dixwim, li cem me tiştek nîne ji bilî ya ku di Qur'anê de ye, lê belê têgihiştinek e ku ji mêrekî re di pirtûka wî de tê dayîn û ya ku di vê pelgeyê de ye.' Min pirsî: 'Di vê pelgeyê de çi heye?' Wî got: 'El-Eql (rêzikên xwînbermayî), azadkirina dîlan û ku misilmanek ji ber kuştina kafirekî nayê kuştin.'"
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Elî Quranê, têgihiştina wê û belgeyek bi rêzikên hiqûqî vedibêje.
Pereyên telafîkirinê yên ku bi qanûnê ji bo kesekî ku hatiye kuştin an birîndarkirin têne destnîşankirin, li gorî rêzikên hiqûqa Îslamî.
Nivîsek ku tê de rêzikên ku Elî behs dike derbarê diyeyê, berdana girtiyan bi fidye û qisasê hene.
Berteka cezayî di çarçoveya rêzikên hiqûqî yên diyarkirî de; werger ev têgeh ji bo rêzika derbarê kuştina misilmanekî li hemberî kesekî bêbawer bikar tîne.
Zanistvanên klasîk ji bersiva Elî derdixin ku Quran bingehê wehiyê ye û Allah têgihiştina wateya wê dide mirovan. Belgeya ku tê behskirin nîşan dide ku rêzikên hiqûqî yên hatine vegotin jî xwedî desthilat in. Gotina derbarê qisasê ji bo kuştina kesekî bêbawer mijara şirovekirina hiqûqî ye; hiqûqzan, ji nav wan, kategoriyên kesên têkildar û rewşan nîqaş dikin. Hadîs bi xwe bingeha tundûtûjiyê bi destê xwe nîne: biryarên cezayên sûcî di desthilata saziyek dadwerî ya rewa de ne.
- Ji bo rêzikên olî yên tevlihev, şiroveyan ji zanistvanên pêbawer bixwaze û nivîsê di çarçoveya hiqûqî ya xwe de bixwîne.
- Tu carî xwe tolhildan neke û ceza bi destê xwe pêk neyne; tundûtûjiyê ragihîne saziyên berpirsiyar.
- Telafiya pereyan û mafên girtiyan wek berpirsiyariyên giran bibîne ku divê li gorî rêzikên derbasdar bên bicihanîn.
Ev vegotin giraniya mijarên derbarê jiyana mirovan de destnîşan dike û diyar dike ku çima rêzikên derbarê kuştin û qisasê divê bi hişyarî bên nirxandinê hiqûqî.
Sahih al-Bukhari · #6905 (Sahih)Ev vegotin ji heman pirtûkê mijarekê derbarê parastina jiyanê û nirxandina dadwerî de vedibêje û bi vî awayî çarçoveya hiqûqî temam dike.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.