Kitêba Îmanê · Sahih Muslim

Sahih Muslim, hedîsa 415

Anas ibn Malik rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.

Sahih (pêbawer)Pirtûk: Kitêba Îmanê
صحيح مسلم
Kê ew vegot?

Ji Muslim heta Pêxember ﷺ

Sahih (pêbawer)
  1. 1Harmala ibn Yahya at‑Tujibiji Muslim re vegotحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ
  2. 2Ibn Wahbابْنُ وَهْبٍ
  3. 3Yunusيُونُسُ
  4. 4Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
  5. 5Anas ibn Malikأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ
  6. 6Resûlê Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih Muslim bi tevahî pêbawer tê hesibandin.

Rîwayet

Nivîsa erebî

وَحَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ، أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ كَانَ أَبُو ذَرٍّ يُحَدِّثُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ فُرِجَ سَقْفُ بَيْتِي وَأَنَا بِمَكَّةَ فَنَزَلَ جِبْرِيلُ صلى الله عليه وسلم فَفَرَجَ صَدْرِي ثُمَّ غَسَلَهُ مِنْ مَاءِ زَمْزَمَ ثُمَّ جَاءَ بِطَسْتٍ مِنْ ذَهَبٍ مُمْتَلِئٍ حِكْمَةً وَإِيمَانًا فَأَفْرَغَهَا فِي صَدْرِي ثُمَّ أَطْبَقَهُ ثُمَّ أَخَذَ بِيَدِي فَعَرَجَ بِي إِلَى السَّمَاءِ فَلَمَّا جِئْنَا السَّمَاءَ الدُّنْيَا قَالَ جِبْرِيلُ - عَلَيْهِ السَّلاَمُ - لِخَازِنِ السَّمَاءِ الدُّنْيَا افْتَحْ ‏.‏ قَالَ مَنْ هَذَا قَالَ هَذَا جِبْرِيلُ ‏.‏ قَالَ هَلْ مَعَكَ أَحَدٌ قَالَ نَعَمْ مَعِيَ مُحَمَّدٌ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ قَالَ فَأُرْسِلَ إِلَيْهِ قَالَ نَعَمْ فَفَتَحَ - قَالَ - فَلَمَّا عَلَوْنَا السَّمَاءَ الدُّنْيَا فَإِذَا رَجُلٌ عَنْ يَمِينِهِ أَسْوِدَةٌ وَعَنْ يَسَارِهِ أَسْوِدَةٌ - قَالَ - فَإِذَا نَظَرَ قِبَلَ يَمِينِهِ ضَحِكَ وَإِذَا نَظَرَ قِبَلَ شِمَالِهِ بَكَى - قَالَ - فَقَالَ مَرْحَبًا بِالنَّبِيِّ الصَّالِحِ وَالاِبْنِ الصَّالِحِ - قَالَ - قُلْتُ يَا جِبْرِيلُ مَنْ هَذَا قَالَ هَذَا آدَمُ صلى الله عليه وسلم وَهَذِهِ الأَسْوِدَةُ عَنْ يَمِينِهِ وَعَنْ شِمَالِهِ نَسَمُ بَنِيهِ فَأَهْلُ الْيَمِينِ أَهْلُ الْجَنَّةِ وَالأَسْوِدَةُ الَّتِي عَنْ شِمَالِهِ أَهْلُ النَّارِ فَإِذَا نَظَرَ قِبَلَ يَمِينِهِ ضَحِكَ وَإِذَا نَظَرَ قِبَلَ شِمَالِهِ بَكَى - قَالَ - ثُمَّ عَرَجَ بِي جِبْرِيلُ حَتَّى أَتَى السَّمَاءَ الثَّانِيَةَ ‏.‏ فَقَالَ لِخَازِنِهَا افْتَحْ - قَالَ - فَقَالَ لَهُ خَازِنُهَا مِثْلَ مَا قَالَ خَازِنُ السَّمَاءِ الدُّنْيَا فَفَتَحَ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ فَذَكَرَ أَنَّهُ وَجَدَ فِي السَّمَوَاتِ آدَمَ وَإِدْرِيسَ وَعِيسَى وَمُوسَى وَإِبْرَاهِيمَ - صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهِمْ أَجْمَعِينَ - وَلَمْ يُثْبِتْ كَيْفَ مَنَازِلُهُمْ غَيْرَ أَنَّهُ ذَكَرَ أَنَّهُ قَدْ وَجَدَ آدَمَ - عَلَيْهِ السَّلاَمُ - فِي السَّمَاءِ الدُّنْيَا وَإِبْرَاهِيمَ فِي السَّمَاءِ السَّادِسَةِ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَلَمَّا مَرَّ جِبْرِيلُ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِإِدْرِيسَ - صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهِ - قَالَ مَرْحَبًا بِالنَّبِيِّ الصَّالِحِ وَالأَخِ الصَّالِحِ - قَالَ - ثُمَّ مَرَّ فَقُلْتُ مَنْ هَذَا فَقَالَ هَذَا إِدْرِيسُ - قَالَ - ثُمَّ مَرَرْتُ بِمُوسَى - عَلَيْهِ السَّلاَمُ - فَقَالَ مَرْحَبًا بِالنَّبِيِّ الصَّالِحِ وَالأَخِ الصَّالِحِ - قَالَ - قُلْتُ مَنْ هَذَا قَالَ هَذَا مُوسَى - قَالَ - ثُمَّ مَرَرْتُ بِعِيسَى فَقَالَ مَرْحَبًا بِالنَّبِيِّ الصَّالِحِ وَالأَخِ الصَّالِحِ ‏.‏ قُلْتُ مَنْ هَذَا قَالَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ - قَالَ - ثُمَّ مَرَرْتُ بِإِبْرَاهِيمَ - عَلَيْهِ السَّلاَمُ - فَقَالَ مَرْحَبًا بِالنَّبِيِّ الصَّالِحِ وَالاِبْنِ الصَّالِحِ - قَالَ - قُلْتُ مَنْ هَذَا قَالَ هَذَا إِبْرَاهِيمُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ وَأَخْبَرَنِي ابْنُ حَزْمٍ أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ وَأَبَا حَبَّةَ الأَنْصَارِيَّ كَانَا يَقُولاَنِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ ثُمَّ عَرَجَ بِي حَتَّى ظَهَرْتُ لِمُسْتَوًى أَسْمَعُ فِيهِ صَرِيفَ الأَقْلاَمِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ابْنُ حَزْمٍ وَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ فَفَرَضَ اللَّهُ عَلَى أُمَّتِي خَمْسِينَ صَلاَةً - قَالَ - فَرَجَعْتُ بِذَلِكَ حَتَّى أَمُرَّ بِمُوسَى فَقَالَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ مَاذَا فَرَضَ رَبُّكَ عَلَى أُمَّتِكَ - قَالَ - قُلْتُ فَرَضَ عَلَيْهِمْ خَمْسِينَ صَلاَةً ‏.‏ قَالَ لِي مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَرَاجِعْ رَبَّكَ فَإِنَّ أُمَّتَكَ لاَ تُطِيقُ ذَلِكَ - قَالَ - فَرَاجَعْتُ رَبِّي فَوَضَعَ شَطْرَهَا - قَالَ - فَرَجَعْتُ إِلَى مُوسَى - عَلَيْهِ السَّلاَمُ - فَأَخْبَرْتُهُ قَالَ رَاجِعْ رَبَّكَ فَإِنَّ أُمَّتَكَ لاَ تُطِيقُ ذَلِكَ - قَالَ - فَرَاجَعْتُ رَبِّي فَقَالَ هِيَ خَمْسٌ وَهْىَ خَمْسُونَ لاَ يُبَدَّلُ الْقَوْلُ لَدَىَّ - قَالَ - فَرَجَعْتُ إِلَى مُوسَى فَقَالَ رَاجِعْ رَبَّكَ ‏.‏ فَقُلْتُ قَدِ اسْتَحْيَيْتُ مِنْ رَبِّي - قَالَ - ثُمَّ انْطَلَقَ بِي جِبْرِيلُ حَتَّى نَأْتِيَ سِدْرَةَ الْمُنْتَهَى فَغَشِيَهَا أَلْوَانٌ لاَ أَدْرِي مَا هِيَ - قَالَ - ثُمَّ أُدْخِلْتُ الْجَنَّةَ فَإِذَا فِيهَا جَنَابِذُ اللُّؤْلُؤِ وَإِذَا تُرَابُهَا الْمِسْكُ ‏"‏ ‏.‏

Werger

Hermela kurê Yehya el-Tucîbî ji min re vegot, Ibn Wehb me agahdar kir û got: Yûnis ji min re vegot, ji Ibn Şihab, ji Enes kurê Malik, ku got: Ebû Zerr wiha rivayet dikir ku Resûlê Allah ﷺ ferman kir:

"Dema ez li Mekeyê bûm, banê mala min hat vekirin û Cibrîl (silav lê bin) daket; sînga min vekir û paşê bi ava Zemzemê şûşt. Paşê teşteke zêrîn a tijî hikmet û îman anî û wê di sînga min de vala kir, dûv re sînga min girt. Piştre destê min girt û bi min re ber bi ezmanan ve hilkişiya. Dema em gihîştin ezmana yekem, Cibrîl (silav lê bin) ji parastvanê ezmana yekem re got: 'Veke.' Wî pirsî: 'Kî ye?' Got: 'Ez Cibrîl im.' Pirsî: 'Kesek bi te re heye?' Got: 'Erê, Mihemed ﷺ bi min re ye.' Pirsî: 'Ma gazî wî hatiye kirin?' Got: 'Erê.' Vêca derî vekir. Dema em derbasî ezmana yekem bûn, min mêrek dît ku li milê wî yê rastê komên mirovan û li milê wî yê çepê jî komên mirovan hebûn. Dema li milê xwe yê rastê dinêrî, dikenîya û dema li milê xwe yê çepê dinêrî, digiriya. Wî got: 'Bi xêr hatî ey Pêxemberê salih û ey Kurê salih!' Min pirsî: 'Ey Cibrîl, ev kî ye?' Got: 'Ev Adem e (silav lê bin) û ev komên li milê wî yê rastê û çepê, ruhên zarokên wî ne; yên li milê rastê xelkê Bihuştê ne û yên li milê çepê jî xelkê Dojehê ne. Loma dema li milê rastê dinêre dikenîye û dema li milê çepê dinêre digirî.' Paşê Cibrîl bi min re hilkişiya heta em gihîştin ezmana duyem. Ji parastvanê wê re got: 'Veke.' Parastvanê wê jî mîna parastvanê ezmana yekem bersiv da û derî vekir." Enes kurê Malik got: Wî behs kir ku di ezmanan de Adem, Îdrîs, Îsa, Mûsa û Îbrahîm (silavên Allah li ser hemûyan bin) dîtine, lê cihên wan bi awayekî diyar nekir, tenê behs kir ku wî Adem (silav lê bin) di ezmana yekem de û Îbrahîm di ezmana şeşem de dîtiye. Wî got: "Dema Cibrîl û Resûlê Allah ﷺ derbasî cem Îdrîs (silav lê bin) bûn, wî got: 'Bi xêr hatî ey Pêxemberê salih û ey Birayê salih!' Min pirsî: 'Ev kî ye?' Got: 'Ev Îdrîs e.' Paşê ez derbasî cem Mûsa (silav lê bin) bûm, wî got: 'Bi xêr hatî ey Pêxemberê salih û ey Birayê salih!' Min pirsî: 'Ev kî ye?' Got: 'Ev Mûsa ye.' Paşê ez derbasî cem Îsa bûm, wî got: 'Bi xêr hatî ey Pêxemberê salih û ey Birayê salih!' Min pirsî: 'Ev kî ye?' Got: 'Îsa kurê Meryemê ye.' Paşê ez derbasî cem Îbrahîm (silav lê bin) bûm, wî got: 'Bi xêr hatî ey Pêxemberê salih û ey Kurê salih!' Min pirsî: 'Ev kî ye?' Got: 'Ev Îbrahîm e.'" Ibn Şihab got: Ibn Hezm ji min re vegot ku Ibn Ebbas û Ebû Hebba el-Ensarî digotin ku Resûlê Allah ﷺ ferman kiriye: "Paşê ew bi min re hilkişiya heta ez gihîştim asteke bilind ku min tê de dengê xişxişa pênûsan bihîst." Ibn Hezm û Enes kurê Malik gotin ku Resûlê Allah ﷺ ferman kiriye: "Allah li ser ummeta min pêncî nimêj ferz kirin. Ez bi vê yekê vegeriyam heta ez derbasî cem Mûsa bûm. Mûsa (silav lê bin) pirsî: 'Rabbê te li ser ummeta te çi ferz kiriye?' Min got: 'Pêncî nimêj li ser wan ferz kirine.' Mûsa (silav lê bin) ji min re got: 'Vegere cem Rabbê xwe, çimkî ummeta te nikare vê yekê hilgire.' Min got: 'Ez vegeriyam cem Rabbê xwe û Wî nîvê wê rakir.' Min got: 'Ez vegeriyam cem Mûsa (silav lê bin) û jê re got.' Wî got: 'Vegere cem Rabbê xwe, çimkî ummeta te nikare vê yekê hilgire.' Min got: 'Ez vegeriyam cem Rabbê xwe û Wî got: Ew pênc in û ew pêncî ne; gotina li cem nayê guhertin.' Min got: 'Ez vegeriyam cem Mûsa û wî got: Vegere cem Rabbê xwe.' Min got: 'Min ji Rabbê xwe şerm kir.' Paşê Cibrîl bi min re çû heta em gihîştin Sidretu'l-Munteha. Gelek rengên ku min nedizanîn çi ne, ew dabûn girtin. Paşê ez ketim Bihuştê û min tê de qubeyên moriyan dîtin û axa wê jî muşk bû."

Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.

Peyama bingehîn

Bi kerema Xwedê, pênc nimêjên rojane wekî pêncî nimêjan xelat hildigirin.

Wateya peyvên dijwar
Mi‘rac

Rêwîtiya ezmanî ya Pêxember ﷺ di dema rêwîtiya şevê de.

Sidrat al-Muntaha

Dareke sînorê li ezmanan e ku di rîwayetê de tê gotin.

Pêncî nimêj, pênc nimêjên ku tên kirin

Xwedê pênc nimêjên rojane ferz kir, bi xelata pêncî nimêjan.

Zanyar ji vê çi derdixin

Zanyar ji vê yekê derdixin ku pênc nimêjên rojane xwedî cihê taybet in: ew di dema Mi‘racê de ferz bûn û xelata wan wekî ya pêncî nimêjan e. Şîreta dubare ya Musa ﷺ nîşana dilsoziya wî ji bo civakê ye, lê Pêxember ﷺ di dawiyê de erkê hatî diyarkirin qebûl kir. Rîwayet herwiha piştrast dike ku bûyerên cîhana nedîtbar li ser bingeha wehya pêbawer tên qebûlkirin, bêyî ku hûrguliyên ku nivîsê behs nakê zêde bên kirin.

Dersên ji bo îro
  1. Pênc nimêjên rojane biparêze û roja xwe wisa plan bike ku wan di wextê xwe de bikî.
  2. Bîr bîne ku kerema Xwedê mezin e: pênc nimêj xelata pêncî nimêjan dide.
  3. Rîwayetên pêbawer ên li ser nedîtbar qebûl bike û hûrguliyên bêdelîl lê zêde neke.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her roj hedîsek, bi zimanê te

Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.