Inleiding · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadith 1286

Overgeleverd door Aisha. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Inleiding
صحيح البخاري
Wie vertelde het?

Overgeleverd door Aisha

Sahih (betrouwbaar)

Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.

De overlevering

Arabische tekst

حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، قَالَ تُوُفِّيَتِ ابْنَةٌ لِعُثْمَانَ ـ رضى الله عنه ـ بِمَكَّةَ وَجِئْنَا لِنَشْهَدَهَا، وَحَضَرَهَا ابْنُ عُمَرَ وَابْنُ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهم ـ وَإِنِّي لَجَالِسٌ بَيْنَهُمَا ـ أَوْ قَالَ جَلَسْتُ إِلَى أَحَدِهِمَا‏.‏ ثُمَّ جَاءَ الآخَرُ، فَجَلَسَ إِلَى جَنْبِي فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ لِعَمْرِو بْنِ عُثْمَانَ أَلاَ تَنْهَى عَنِ الْبُكَاءِ، فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِنَّ الْمَيِّتَ لَيُعَذَّبُ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ عَلَيْهِ ‏"‏‏.‏ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَدْ كَانَ عُمَرُ ـ رضى الله عنه ـ يَقُولُ بَعْضَ ذَلِكَ، ثُمَّ حَدَّثَ قَالَ صَدَرْتُ مَعَ عُمَرَ ـ رضى الله عنه ـ مِنْ مَكَّةَ حَتَّى إِذَا كُنَّا بِالْبَيْدَاءِ، إِذَا هُوَ بِرَكْبٍ تَحْتَ ظِلِّ سَمُرَةٍ فَقَالَ اذْهَبْ، فَانْظُرْ مَنْ هَؤُلاَءِ الرَّكْبُ قَالَ فَنَظَرْتُ فَإِذَا صُهَيْبٌ، فَأَخْبَرْتُهُ فَقَالَ ادْعُهُ لِي‏.‏ فَرَجَعْتُ إِلَى صُهَيْبٍ فَقُلْتُ ارْتَحِلْ فَالْحَقْ أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ‏.‏ فَلَمَّا أُصِيبَ عُمَرُ دَخَلَ صُهَيْبٌ يَبْكِي يَقُولُ وَاأَخَاهُ، وَاصَاحِبَاهُ‏.‏ فَقَالَ عُمَرُ ـ رضى الله عنه ـ يَا صُهَيْبُ أَتَبْكِي عَلَىَّ وَقَدْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّ الْمَيِّتَ يُعَذَّبُ بِبَعْضِ بُكَاءِ أَهْلِهِ عَلَيْهِ ‏"‏‏.‏ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما فَلَمَّا مَاتَ عُمَرُ ـ رضى الله عنه ـ ذَكَرْتُ ذَلِكَ لِعَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ فَقَالَتْ رَحِمَ اللَّهُ عُمَرَ، وَاللَّهِ مَا حَدَّثَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِنَّ اللَّهَ لَيُعَذِّبُ الْمُؤْمِنَ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ عَلَيْهِ‏.‏ وَلَكِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِنَّ اللَّهَ لَيَزِيدُ الْكَافِرَ عَذَابًا بِبُكَاءِ أَهْلِهِ عَلَيْهِ ‏"‏‏.‏ وَقَالَتْ حَسْبُكُمُ الْقُرْآنُ ‏{‏وَلاَ تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى‏}‏‏.‏ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ عِنْدَ ذَلِكَ وَاللَّهُ هُوَ أَضْحَكَ وَأَبْكَى‏.‏ قَالَ ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ وَاللَّهِ مَا قَالَ ابْنُ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ شَيْئًا‏.‏

Vertaling

Abdān heeft ons overgeleverd, Abdallāh heeft ons overgeleverd, Ibn Djoeraidj heeft ons bericht en zei: Abdallāh ibn Oebaidallāh ibn Abī Moelaika heeft mij bericht en zei: Een dochter van Oethmān – moge Allah tevreden met hem zijn – stierf in Mekka en wij kwamen om haar begrafenis bij te wonen. Ibn Oemar en Ibn Abbās – moge Allah tevreden met hen zijn – waren daarbij aanwezig, en ik zat tussen hen beiden – of hij zei: ik zat naast een van hen. Toen kwam de ander en ging naast mij zitten. Abdallāh ibn Oemar – moge Allah tevreden met hen beiden zijn – zei tegen Amr ibn Oethmān:

"Zal jij het wenen niet verbieden? Want de Boodschapper van Allah ﷺ heeft gezegd: 'De overledene wordt zeker gestraft door het wenen van zijn familie over hem.'" Ibn Abbās – moge Allah tevreden met hen beiden zijn – zei: "Oemar placht inderdaad zoiets te zeggen." Vervolgens vertelde hij: "Ik reisde met Oemar – moge Allah tevreden met hem zijn – vanuit Mekka, totdat wij bij Al-Baidā waren. Daar zag hij een groep reizigers in de schaduw van een samoera-boom. Hij zei: 'Ga eens kijken wie die reizigers zijn.' Ik ging kijken en zag dat Soehaib erbij was. Ik lichtte hem in, waarop hij zei: 'Roep hem voor mij.' Ik keerde terug naar Soehaib en zei: 'Vertrek en voeg u bij de Leider der Gelovigen.' Toen Oemar later werd neergestoken, kwam Soehaib binnen terwijl hij weende en riep: 'O mijn broeder! O mijn metgezel!' Oemar – moge Allah tevreden met hem zijn – zei toen: 'O Soehaib, huil je om mij, terwijl de Boodschapper van Allah ﷺ heeft gezegd: "De overledene wordt gestraft door enig wenen van zijn familie over hem"?'" Ibn Abbās – moge Allah tevreden met hen beiden zijn – vervolgde: "Toen Oemar – moge Allah tevreden met hem zijn – stierf, noemde ik dit tegenover Aïsja – moge Allah tevreden met haar zijn. Zij zei: 'Moge Allah barmhartig zijn met Oemar. Bij Allah, de Boodschapper van Allah ﷺ heeft nooit gezegd dat Allah de gelovige straft door het wenen van zijn familie over hem. Maar de Boodschapper van Allah ﷺ heeft gezegd: "Allah verhoogt zeker de bestraffing van de ongelovige door het wenen van zijn familie over hem."' Zij voegde eraan toe: 'De Koran is voor jullie voldoende: {En geen lastdrager zal de last van een ander dragen.}'" Ibn Abbās – moge Allah tevreden met hen beiden zijn – zei daarop: "Het is Allah Die doet lachen en doet wenen." Ibn Abī Moelaika zei: "Bij Allah, Ibn Oemar – moge Allah tevreden met hen beiden zijn – zei daarna niets meer."

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

Rouwtranen zijn toegestaan; de tekst onderscheidt het lot van gelovige en ongelovige.

Achtergrond & aanleiding

De overlevering noemt het overlijden van een dochter van Oethmān in Mekka en beschrijft het gesprek tijdens haar begrafenis. Ook vertelt Ibn Abbās over Oemars terechtwijzing van Soehaib toen die om hem rouwde.

Moeilijke woorden uitgelegd
Baidā

Een plaats waar Oemar en Ibn Abbās tijdens hun reis reizigers aantroffen.

Samoera-boom

Een boom waaronder de reizigers rustten.

Geen lastdrager draagt de last van een ander

Een Koranische regel: ieder mens is verantwoordelijk voor zijn eigen daden.

Wat geleerden eruit halen

Aïsja’s uitleg wordt door geleerden betrokken bij het begrijpen van de overlevering: gewoon verdriet en tranen maken een gelovige niet schuldig aan andermans daden. Verboden rouwklachten, zoals jammeren en protest tegen Allah’s beschikking, zijn iets anders en worden door geleerden afgekeurd. De wetscholen onderscheiden eveneens stille tranen en verdriet van zulke verboden klaagrituelen; de precieze juridische uitwerking verschilt.

Lessen voor vandaag
  1. Troost iemand die rouwt en veroordeel gewone tranen niet.
  2. Vermijd jammeren of uitspraken die Allah’s beschikking afwijzen.
  3. Lees overleveringen zorgvuldig en betrek de uitleg van deskundige metgezellen bij elkaar.
De 6 kringen

Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.

الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.