Sahih al-Bukhari, hadith 1366
Overgeleverd door Umar ibn al-Khattab. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.
Overgeleverd door Umar ibn al-Khattab
Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.
De overlevering
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنِي اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ ـ رضى الله عنهم ـ أَنَّهُ قَالَ لَمَّا مَاتَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىٍّ ابْنُ سَلُولَ دُعِيَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِيُصَلِّيَ عَلَيْهِ، فَلَمَّا قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَثَبْتُ إِلَيْهِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَتُصَلِّي عَلَى ابْنِ أُبَىٍّ وَقَدْ قَالَ يَوْمَ كَذَا وَكَذَا كَذَا وَكَذَا ـ أُعَدِّدُ عَلَيْهِ قَوْلَهُ ـ فَتَبَسَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَقَالَ " أَخِّرْ عَنِّي يَا عُمَرُ ". فَلَمَّا أَكْثَرْتُ عَلَيْهِ قَالَ " إِنِّي خُيِّرْتُ فَاخْتَرْتُ، لَوْ أَعْلَمُ أَنِّي إِنْ زِدْتُ عَلَى السَّبْعِينَ فَغُفِرَ لَهُ لَزِدْتُ عَلَيْهَا ". قَالَ فَصَلَّى عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ انْصَرَفَ، فَلَمْ يَمْكُثْ إِلاَّ يَسِيرًا حَتَّى نَزَلَتِ الآيَتَانِ مِنْ {بَرَاءَةٌ} {وَلاَ تُصَلِّ عَلَى أَحَدٍ مِنْهُمْ مَاتَ أَبَدًا} إِلَى {وَهُمْ فَاسِقُونَ} قَالَ فَعَجِبْتُ بَعْدُ مِنْ جُرْأَتِي عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمَئِذٍ، وَاللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ.
Yahya ibn Bukair heeft ons overgeleverd, Al-Layth heeft mij overgeleverd, van 'Uqail, van Ibn Shihab, van 'Ubaidullah ibn Abdullah, van Ibn Abbas, van Umar ibn Al-Khattab – moge Allah tevreden met hen zijn – dat hij zei: Toen Abdullah ibn Ubai ibn Salul stierf, werd de Boodschapper van Allah ﷺ geroepen om het dodengebed voor hem te verrichten. Toen de Boodschapper van Allah ﷺ opstond om te bidden, sprong ik naar voren en zei:
"O Boodschapper van Allah, bidt u voor Ibn Ubai, terwijl hij op die-en-die dag dit-en-dat heeft gezegd?" – waarbij ik zijn woorden opsomde. De Boodschapper van Allah ﷺ glimlachte en zei: "Ga bij me vandaan, o Umar." Toen ik bleef aandringen, zei hij: "Ik heb een keuze gekregen en ik heb gekozen. Als ik wist dat hij vergeven zou worden als ik meer dan zeventig keer om vergeving vroeg, zou ik dat zeker doen." Hij zei: De Boodschapper van Allah ﷺ verrichtte vervolgens het gebed voor hem en ging weg. Het duurde niet lang of er werden twee verzen uit Soera At-Tawbah neergezonden: {En bid nooit voor iemand van hen die sterft} tot {en zij zijn verdorven}. Hij zei: Daarna was ik verbaasd over mijn vrijpostigheid tegenover de Boodschapper van Allah ﷺ op die dag, en Allah en Zijn Boodschapper weten het best.
Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.
De Profeet ﷺ bad voor Ibn Ubayy voordat openbaring dit verbood.
Toen Abdullah ibn Ubayy ibn Salul stierf, vroeg men de Profeet ﷺ het dodengebed voor hem te verrichten. Umar wees op diens eerdere uitspraken en gedrag. De Profeet ﷺ zei dat hij de keuze had gekregen, verrichtte het gebed en kort daarna werden de verzen 9:84 geopenbaard, die het bidden voor overleden hypocrieten verbieden.
Een gezamenlijk gebed voor een overleden moslim, zonder buigingen of neerknielingen.
Iemand die uiterlijk geloof toont, maar innerlijk het geloof afwijst.
De negende soera van de Koran; de aangehaalde verzen zijn 9:84.
Klassieke uitleggers, waaronder Ibn Hajar, plaatsen het gebed van de Profeet ﷺ vóór de openbaring van het verbod. De verzen 9:84 maken duidelijk dat men niet om vergeving bidt voor iemand wiens hardnekkige ongeloof en hypocrisie vaststaan. De geleerden onderscheiden dit van het beoordelen van mensen op basis van vermoedens: het innerlijke oordeel behoort aan Allah, en de regel wordt toegepast op grond van betrouwbare kennis.
- Volg bij religieuze oordelen de geopenbaarde richtlijn, ook wanneer die na een eerdere gebeurtenis wordt verduidelijkt.
- Bespreek ernstige zaken met respect: Umar sprak krachtig, maar erkende later zijn vrijpostigheid tegenover de Profeet ﷺ.
- Vermijd stellige uitspraken over iemands innerlijke staat wanneer Allah daarover geen duidelijke kennis heeft gegeven.
Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.
Deze overlevering behandelt eveneens een kwestie rond overlijden en helpt de bredere regels voor de omgang met overledenen in het boek Funerals te plaatsen.
Sahih al-Bukhari · #1368 (Sahih)Deze overlevering sluit aan bij de gebeurtenissen rond de vroege moslimgemeenschap en biedt context bij de verhoudingen tussen de Profeet ﷺ en zijn metgezellen.
Elke dag een hadith, in jouw taal
De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.