Voorwaarden · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadith 2735

Overgeleverd door Aisha. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Voorwaarden
صحيح البخاري
Wie vertelde het?

Overgeleverd door Aisha

Sahih (betrouwbaar)

Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.

De overlevering

Arabische tekst

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ عَمْرَةَ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ أَتَتْهَا بَرِيرَةُ تَسْأَلُهَا فِي كِتَابَتِهَا، فَقَالَتْ إِنْ شِئْتِ أَعْطَيْتُ أَهْلَكِ وَيَكُونُ الْوَلاَءُ لِي‏.‏ فَلَمَّا جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ذَكَّرْتُهُ ذَلِكَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ ابْتَاعِيهَا فَأَعْتِقِيهَا، فَإِنَّمَا الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ ‏"‏‏.‏ ثُمَّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى الْمِنْبَرِ فَقَالَ ‏"‏ مَا بَالُ أَقْوَامٍ يَشْتَرِطُونَ شُرُوطًا لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ مَنِ اشْتَرَطَ شَرْطًا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَلَيْسَ لَهُ، وَإِنِ اشْتَرَطَ مِائَةَ شَرْطٍ ‏"‏‏.‏

Vertaling

Ali ibn Abdallah heeft ons overgeleverd, Soefjan heeft ons overgeleverd, van Jahja, van Amra, van Aïsja – moge Allah tevreden met haar zijn – die zei: Barira kwam naar haar toe om hulp te vragen bij het afkopen van haar vrijheid. Aïsja zei tegen haar:

"Als je wilt, zal ik jouw eigenaars betalen en dan is het recht van clientel (Wala') voor mij." Toen de Boodschapper van Allah ﷺ kwam, vertelde zij hem hierover. De Profeet ﷺ zei tegen haar: "Koop haar en bevrijd haar, want het recht van clientel behoort slechts aan degene die bevrijdt." Vervolgens beklom de Boodschapper van Allah ﷺ de preekstoel en zei: "Wat is er aan de hand met mensen die voorwaarden stellen die niet in het Boek van Allah staan? Wie een voorwaarde stelt die niet in het Boek van Allah staat, heeft daar geen recht op, zelfs als hij honderd voorwaarden stelt."

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

Een contractuele voorwaarde die Allahs wet tegenspreekt, is ongeldig.

Achtergrond & aanleiding

Barira vroeg Aisha om hulp bij haar afkoopcontract. Aisha bood aan haar eigenaars te betalen en het wala’ te verkrijgen; de Profeet ﷺ maakte duidelijk dat dit recht aan de bevrijder toekomt.

Moeilijke woorden uitgelegd
Kitāba

Een overeenkomst waarbij een tot slaaf gemaakte persoon tegen betaling de vrijheid kon verkrijgen.

Wala’

Een juridische band met bepaalde erfrechtelijke gevolgen die ontstond door het bevrijden van een tot slaaf gemaakte persoon.

Voorwaarde

Een afspraak die partijen aan een contract verbinden; zij is niet geldig als zij strijdig is met Allahs wet.

Wat geleerden eruit halen

Klassieke geleerden leiden hieruit af dat een contractuele voorwaarde die een vastgestelde regel van de islamitische wet tegenspreekt, niet afdwingbaar is, ook niet als zij herhaaldelijk is vastgelegd. De koop en de bevrijding blijven daarbij onderscheiden van de ongeldige aanspraak op wala’. De wetscholen bespreken de gevolgen van zulke voorwaarden en maken daarbij onderscheid tussen voorwaarden die het contract aantasten en voorwaarden die alleen zelf vervallen; de hadith onderstreept in elk geval dat wala’ toekomt aan degene die bevrijdt.

Lessen voor vandaag
  1. Controleer vóór het sluiten van een overeenkomst of de voorwaarden rechtvaardig zijn en niet botsen met islamitische regels.
  2. Leg afspraken helder vast, maar beschouw een ongeldige voorwaarde niet als bindend enkel omdat zij in een contract staat.
  3. Zoek deskundig religieus advies wanneer een contractuele voorwaarde gevolgen heeft voor rechten of bezit.
De 6 kringen

Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.

الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.