Inleiding · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadith 3159

Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Inleiding
صحيح البخاري

De overlevering

Arabische tekst

حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ يَعْقُوبَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ الرَّقِّيُّ، حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ، حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيُّ، حَدَّثَنَا بَكْرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيُّ، وَزِيَادُ بْنُ جُبَيْرٍ، عَنْ جُبَيْرِ بْنِ حَيَّةَ، قَالَ بَعَثَ عُمَرُ النَّاسَ فِي أَفْنَاءِ الأَمْصَارِ يُقَاتِلُونَ الْمُشْرِكِينَ، فَأَسْلَمَ الْهُرْمُزَانُ فَقَالَ إِنِّي مُسْتَشِيرُكَ فِي مَغَازِيَّ هَذِهِ‏.‏ قَالَ نَعَمْ، مَثَلُهَا وَمَثَلُ مَنْ فِيهَا مِنَ النَّاسِ مِنْ عَدُوِّ الْمُسْلِمِينَ مَثَلُ طَائِرٍ لَهُ رَأْسٌ وَلَهُ جَنَاحَانِ وَلَهُ رِجْلاَنِ، فَإِنْ كُسِرَ أَحَدُ الْجَنَاحَيْنِ نَهَضَتِ الرِّجْلاَنِ بِجَنَاحٍ وَالرَّأْسُ، فَإِنْ كُسِرَ الْجَنَاحُ الآخَرُ نَهَضَتِ الرِّجْلاَنِ وَالرَّأْسُ، وَإِنْ شُدِخَ الرَّأْسُ ذَهَبَتِ الرِّجْلاَنِ وَالْجَنَاحَانِ وَالرَّأْسُ، فَالرَّأْسُ كِسْرَى، وَالْجَنَاحُ قَيْصَرُ، وَالْجَنَاحُ الآخَرُ فَارِسُ، فَمُرِ الْمُسْلِمِينَ فَلْيَنْفِرُوا إِلَى كِسْرَى‏.‏ وَقَالَ بَكْرٌ وَزِيَادٌ جَمِيعًا عَنْ جُبَيْرِ بْنِ حَيَّةَ قَالَ فَنَدَبَنَا عُمَرُ وَاسْتَعْمَلَ عَلَيْنَا النُّعْمَانَ بْنَ مُقَرِّنٍ، حَتَّى إِذَا كُنَّا بِأَرْضِ الْعَدُوِّ، وَخَرَجَ عَلَيْنَا عَامِلُ كِسْرَى فِي أَرْبَعِينَ أَلْفًا، فَقَامَ تُرْجُمَانٌ فَقَالَ لِيُكَلِّمْنِي رَجُلٌ مِنْكُمْ‏.‏ فَقَالَ الْمُغِيرَةُ سَلْ عَمَّا شِئْتَ‏.‏ قَالَ مَا أَنْتُمْ قَالَ نَحْنُ أُنَاسٌ مِنَ الْعَرَبِ كُنَّا فِي شَقَاءٍ شَدِيدٍ وَبَلاَءٍ شَدِيدٍ، نَمَصُّ الْجِلْدَ وَالنَّوَى مِنَ الْجُوعِ، وَنَلْبَسُ الْوَبَرَ وَالشَّعَرَ، وَنَعْبُدُ الشَّجَرَ وَالْحَجَرَ، فَبَيْنَا نَحْنُ كَذَلِكَ، إِذْ بَعَثَ رَبُّ السَّمَوَاتِ وَرَبُّ الأَرَضِينَ تَعَالَى ذِكْرُهُ وَجَلَّتْ عَظَمَتُهُ إِلَيْنَا نَبِيًّا مِنْ أَنْفُسِنَا، نَعْرِفُ أَبَاهُ وَأُمَّهُ، فَأَمَرَنَا نَبِيُّنَا رَسُولُ رَبِّنَا صلى الله عليه وسلم أَنْ نَقَاتِلَكُمْ حَتَّى تَعْبُدُوا اللَّهَ وَحْدَهُ أَوْ تُؤَدُّوا الْجِزْيَةَ، وَأَخْبَرَنَا نَبِيُّنَا صلى الله عليه وسلم عَنْ رِسَالَةِ رَبِّنَا أَنَّهُ مَنْ قُتِلَ مِنَّا صَارَ إِلَى الْجَنَّةِ فِي نَعِيمٍ لَمْ يَرَ مِثْلَهَا قَطُّ، وَمَنْ بَقِيَ مِنَّا مَلَكَ رِقَابَكُمْ‏.‏ فَقَالَ النُّعْمَانُ رُبَّمَا أَشْهَدَكَ اللَّهُ مِثْلَهَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَلَمْ يُنَدِّمْكَ وَلَمْ يُخْزِكَ، وَلَكِنِّي شَهِدْتُ الْقِتَالَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا لَمْ يُقَاتِلْ فِي أَوَّلِ النَّهَارِ انْتَظَرَ حَتَّى تَهُبَّ الأَرْوَاحُ وَتَحْضُرَ الصَّلَوَاتُ‏.‏

Vertaling

Al-Fadl ibn Yaqoeb heeft ons overgeleverd, Abdallah ibn Dja'far ar-Raqqi heeft ons overgeleverd, al-Mo'tamir ibn Soelayman heeft ons overgeleverd, Sa'id ibn Oebaydallah ath-Thaqafi heeft ons overgeleverd, Bakr ibn Abdallah al-Moezani en Ziyad ibn Djubair hebben ons overgeleverd, van Djubair ibn Hayya, die zei:

"Omar stuurde de mensen naar de verschillende regio's om de veelgodenaanbidders te bestrijden. Toen Hormozan de Islam aannam, zei Omar tegen hem: 'Ik wil je raadplegen over deze veldtochten.' Hij antwoordde: 'Ja, het voorbeeld van deze landen en hun inwoners die vijanden zijn van de moslims, is als dat van een vogel met een kop, twee vleugels en twee poten. Als één van zijn vleugels gebroken wordt, kan hij nog overeind komen op zijn twee poten, met één vleugel en de kop. Als ook de andere vleugel gebroken wordt, kan hij nog steeds overeind komen op zijn poten en kop. Maar als de kop verbrijzeld wordt, zijn de poten, de vleugels en de kop allemaal nutteloos geworden. De kop is Kisra, de ene vleugel is Qaysar en de andere vleugel is Fars. Beveel de moslims dus om op te trekken naar Kisra.'" Bakr en Ziyad zeiden beiden, overleverend van Djubair ibn Hayya: "Omar riep ons op en stelde an-Noe'man ibn Moeqarrin aan als onze bevelhebber. Toen we in het land van de vijand aankwamen, kwam de gouverneur van Kisra naar buiten met veertigduizend man. Een tolk stond op en zei: 'Laat iemand van jullie met mij spreken!' Al-Mughira antwoordde: 'Vraag wat je wilt.' De tolk vroeg: 'Wie zijn jullie?' Hij antwoordde: 'Wij zijn een volk van de Arabieren; wij leefden in grote ellende en zware beproeving. Van honger kauwden we op leer en dadelpitten, we droegen kleding van kamelenhaar en geitenwol, en we aanbaden bomen en stenen. Terwijl we in die toestand verkeerden, zond de Heer van de hemelen en de aarde – verheven is Zijn gedachtenis en majestueus is Zijn grootheid – een Profeet uit ons midden naar ons, wiens vader en moeder wij kennen. Onze Profeet, de Boodschapper van onze Heer ﷺ, beval ons om jullie te bestrijden totdat jullie Allah alleen aanbidden of de djizja betalen. En onze Profeet ﷺ informeerde ons namens onze Heer dat wie van ons gedood wordt, naar het Paradijs gaat, naar een genot waarvan hij nooit eerder het gelijke heeft gezien, en wie van ons in leven blijft, meester zal worden over jullie nekken.' An-Noe'man zei toen: 'Misschien laat Allah jou getuige zijn van iets soortgelijks in gezelschap van de Profeet ﷺ, zonder dat Hij je vernedert of te schande maakt. Maar ik heb gevochten met de Boodschapper van Allah ﷺ, en als hij niet vroeg op de dag vocht, wachtte hij tot de wind opstak en de tijd voor het gebed aanbrak.'"

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

Omar raadpleegde Hormozan en volgde de zorgvuldige krijgstactiek van de Profeet ﷺ.

Achtergrond & aanleiding

Tijdens het kalifaat van Omar nam Hormozan de islam aan en adviseerde hij over de veldtochten. Later trok een leger onder bevel van an-Noe'man ibn Moeqarrin op tegen een Perzische strijdmacht.

Moeilijke woorden uitgelegd
Kisra

De titel van de Perzische koning.

djizja

Een belasting die in de historische context door bepaalde niet-moslimonderdanen werd betaald.

Fars

Perzië, hier aangeduid als een van de machten in Hormozans vergelijking.

Wat geleerden eruit halen

Geleerden halen hieruit dat een leider raad kan vragen aan iemand met relevante kennis, ook wanneer die persoon pas onlangs moslim is geworden. De vogelvergelijking onderstreept het strategische belang van inzicht in de samenhang tussen machten. De overlevering noemt daarnaast een profetische praktijk bij de timing van een veldslag: als er niet vroeg op de dag werd gevochten, werd gewacht op wind en het aanbreken van de gebedstijden. Dit is een contextgebonden aanwijzing, geen algemene aansporing tot oorlog.

Lessen voor vandaag
  1. Vraag bij belangrijke beslissingen advies aan mensen met kennis van de situatie en weeg hun argumenten zorgvuldig.
  2. Laat leiderschap samengaan met planning, geduld en aandacht voor de gebedstijden.
  3. Bestudeer historische uitspraken over oorlog in hun context en gebruik ze niet als rechtvaardiging voor eigen geweld.
De 6 kringen

Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.

الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.