Veldtochten van de Profeet ﷺ · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadith 4337

Overgeleverd door Anas ibn Malik. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Veldtochten van de Profeet ﷺ
صحيح البخاري
Wie vertelde het?

Overgeleverd door Anas ibn Malik

Sahih (betrouwbaar)

Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.

De overlevering

Arabische tekst

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ مُعَاذٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ عَوْنٍ، عَنْ هِشَامِ بْنِ زَيْدِ بْنِ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ حُنَيْنٍ أَقْبَلَتْ هَوَازِنُ وَغَطَفَانُ وَغَيْرُهُمْ بِنَعَمِهِمْ وَذَرَارِيِّهِمْ، وَمَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم عَشَرَةُ آلاَفٍ وَمِنَ الطُّلَقَاءِ، فَأَدْبَرُوا عَنْهُ حَتَّى بَقِيَ وَحْدَهُ، فَنَادَى يَوْمَئِذٍ نِدَاءَيْنِ لَمْ يَخْلِطْ بَيْنَهُمَا، الْتَفَتَ عَنْ يَمِينِهِ، فَقَالَ ‏"‏ يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ ‏"‏‏.‏ قَالُوا لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَبْشِرْ نَحْنُ مَعَكَ‏.‏ ثُمَّ الْتَفَتَ عَنْ يَسَارِهِ، فَقَالَ ‏"‏ يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ ‏"‏‏.‏ قَالُوا لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَبْشِرْ نَحْنُ مَعَكَ‏.‏ وَهْوَ عَلَى بَغْلَةٍ بَيْضَاءَ، فَنَزَلَ فَقَالَ ‏"‏ أَنَا عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ ‏"‏، فَانْهَزَمَ الْمُشْرِكُونَ، فَأَصَابَ يَوْمَئِذٍ غَنَائِمَ كَثِيرَةً، فَقَسَمَ فِي الْمُهَاجِرِينَ وَالطُّلَقَاءِ وَلَمْ يُعْطِ الأَنْصَارَ شَيْئًا، فَقَالَتِ الأَنْصَارُ إِذَا كَانَتْ شَدِيدَةٌ فَنَحْنُ نُدْعَى، وَيُعْطَى الْغَنِيمَةَ غَيْرُنَا‏.‏ فَبَلَغَهُ ذَلِكَ، فَجَمَعَهُمْ فِي قُبَّةٍ، فَقَالَ ‏"‏ يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ مَا حَدِيثٌ بَلَغَنِي عَنْكُمْ ‏"‏‏.‏ فَسَكَتُوا فَقَالَ ‏"‏ يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ أَلاَ تَرْضَوْنَ أَنْ يَذْهَبَ النَّاسُ بِالدُّنْيَا، وَتَذْهَبُونَ بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم تَحُوزُونَهُ إِلَى بُيُوتِكُمْ ‏"‏‏.‏ قَالُوا بَلَى‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لَوْ سَلَكَ النَّاسُ وَادِيًا، وَسَلَكَتِ الأَنْصَارُ شِعْبًا لأَخَذْتُ شِعْبَ الأَنْصَارِ ‏"‏‏.‏ فَقَالَ هِشَامٌ يَا أَبَا حَمْزَةَ، وَأَنْتَ شَاهِدٌ ذَاكَ قَالَ وَأَيْنَ أَغِيبُ عَنْهُ

Vertaling

Mohammed ibn Basjjaar heeft ons overgeleverd, Moe'aadh ibn Moe'aadh heeft ons overgeleverd, Ibn Awn heeft ons overgeleverd, van Hisjaam ibn Zaid ibn Anas ibn Maalik, van Anas ibn Maalik (moge Allah tevreden met hem zijn), die zei: Op de dag van Hoenain kwamen Hawazin, Ghatafan en anderen met hun vee en gezinnen. Bij de Profeet ﷺ waren tienduizend man en enkele vrijgelatenen (Tulaqa). Zij keerden hem de rug toe totdat hij alleen achterbleef. Die dag riep hij twee keer, zonder de oproepen door elkaar te halen. Hij draaide zich naar rechts en zei: 'O schare der Ansar!' Zij antwoordden: 'Hier zijn wij, o Boodschapper van Allah! Verheug u, wij zijn bij u!' Vervolgens draaide hij zich naar links en zei: 'O schare der Ansar!' Zij antwoordden: 'Hier zijn wij, o Boodschapper van Allah! Verheug u, wij zijn bij u!' Hij bevond zich op een witte muilezel; hij steeg af en zei: 'Ik ben de dienaar van Allah en Zijn Boodschapper.' Daarop werden de veelgodenaanbidders verslagen. Die dag werd veel oorlogsbuit behaald. Hij verdeelde deze onder de Muhajirun en de Tulaqa, maar gaf de Ansar niets. De Ansar zeiden toen: 'Als het moeilijk is, worden wij geroepen, maar de buit gaat naar anderen dan ons.' Dit bereikte de Profeet ﷺ. Hij verzamelde hen in een tent en zei: 'O schare der Ansar, wat is dit bericht dat mij over jullie heeft bereikt?' Zij zwegen. Hij vervolgde: 'O schare der Ansar, zijn jullie er niet tevreden mee dat de mensen met de wereldse bezittingen heengaan, terwijl jullie met de Boodschapper van Allah ﷺ heengaan en hem naar jullie huizen brengen?' Zij zeiden: 'Jawel.' De Boodschapper van Allah ﷺ zei vervolgens: 'Als de mensen een vallei zouden kiezen en de Ansar een bergpas, dan zou ik zeker de bergpas van de Ansar kiezen.' Hisjaam vroeg: 'O Abu Hamza (Anas), was jij daarbij aanwezig?' Hij antwoordde: 'Hoe zou ik daar afwezig kunnen zijn?'

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

De Ansar bleven trouw en kregen de nabijheid van de Profeet ﷺ als beloning.

Achtergrond & aanleiding

De hadith beschrijft gebeurtenissen tijdens de Slag bij Hunayn: de Ansar bleven de Profeet ﷺ bijstaan, terwijl de buit later onder anderen werd verdeeld. Nadat hij hoorde van hun teleurstelling, sprak hij hen toe en benadrukte hij hun bijzondere band met hem.

Moeilijke woorden uitgelegd
Ansar

De inwoners van Medina die de Profeet ﷺ en de moslims uit Mekka hielpen.

Muhajirun

De moslims die vanuit Mekka naar Medina emigreerden.

Tulaqa

De inwoners van Mekka die na de verovering van de stad werden vrijgelaten.

Wat geleerden eruit halen

Klassieke geleerden wijzen erop dat de verdeling van oorlogsbuit door de leider rekening kan houden met het welzijn en de belangen van de gemeenschap; de Ansar werden hier niet vergeten, maar ontvingen een bijzondere geestelijke beloning en de verzekering van de Profeet ﷺ dat hij hen trouw zou blijven. De woorden prijzen hun oprechte steun en tonen dat een leider zorgen van zijn mensen zorgvuldig aanhoort en met waardering beantwoordt. De vier wetscholen leiden uit deze specifieke passage geen algemene vaste verdeelsleutel af; regels voor oorlogsbuit worden behandeld binnen de bredere teksten en juridische voorwaarden.

Lessen voor vandaag
  1. Blijf standvastig wanneer een situatie plotseling moeilijk wordt en steun elkaar in plaats van uiteen te lopen.
  2. Spreek teleurstelling respectvol uit en luister aandachtig wanneer anderen hun zorgen delen.
  3. Waardeer trouw en dienstbaarheid; erkenning en nabijheid kunnen meer betekenen dan materiële beloning.
De 6 kringen

Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.

الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.