Sahih al-Bukhari, hadith 4372
Overgeleverd door Abu Huraira. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.
Overgeleverd door Abu Huraira
Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.
De overlevering
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ، أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَعَثَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم خَيْلاً قِبَلَ نَجْدٍ، فَجَاءَتْ بِرَجُلٍ مِنْ بَنِي حَنِيفَةَ يُقَالُ لَهُ ثُمَامَةُ بْنُ أُثَالٍ، فَرَبَطُوهُ بِسَارِيَةٍ مِنْ سَوَارِي الْمَسْجِدِ، فَخَرَجَ إِلَيْهِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " مَا عِنْدَكَ يَا ثُمَامَةُ ". فَقَالَ عِنْدِي خَيْرٌ يَا مُحَمَّدُ، إِنْ تَقْتُلْنِي تَقْتُلْ ذَا دَمٍ، وَإِنْ تُنْعِمْ تُنْعِمْ عَلَى شَاكِرٍ، وَإِنْ كُنْتَ تُرِيدُ الْمَالَ فَسَلْ مِنْهُ مَا شِئْتَ. حَتَّى كَانَ الْغَدُ ثُمَّ قَالَ لَهُ " مَا عِنْدَكَ يَا ثُمَامَةُ ". قَالَ مَا قُلْتُ لَكَ إِنْ تُنْعِمْ تُنْعِمْ عَلَى شَاكِرٍ. فَتَرَكَهُ حَتَّى كَانَ بَعْدَ الْغَدِ، فَقَالَ " مَا عِنْدَكَ يَا ثُمَامَةُ ". فَقَالَ عِنْدِي مَا قُلْتُ لَكَ. فَقَالَ " أَطْلِقُوا ثُمَامَةَ "، فَانْطَلَقَ إِلَى نَخْلٍ قَرِيبٍ مِنَ الْمَسْجِدِ فَاغْتَسَلَ ثُمَّ دَخَلَ الْمَسْجِدَ فَقَالَ أَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ، يَا مُحَمَّدُ وَاللَّهِ مَا كَانَ عَلَى الأَرْضِ وَجْهٌ أَبْغَضَ إِلَىَّ مِنْ وَجْهِكَ، فَقَدْ أَصْبَحَ وَجْهُكَ أَحَبَّ الْوُجُوهِ إِلَىَّ، وَاللَّهِ مَا كَانَ مِنْ دِينٍ أَبْغَضَ إِلَىَّ مِنْ دِينِكَ، فَأَصْبَحَ دِينُكَ أَحَبَّ الدِّينِ إِلَىَّ، وَاللَّهِ مَا كَانَ مِنْ بَلَدٍ أَبْغَضُ إِلَىَّ مِنْ بَلَدِكَ، فَأَصْبَحَ بَلَدُكَ أَحَبَّ الْبِلاَدِ إِلَىَّ، وَإِنَّ خَيْلَكَ أَخَذَتْنِي وَأَنَا أُرِيدُ الْعُمْرَةَ، فَمَاذَا تَرَى فَبَشَّرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَمَرَهُ أَنْ يَعْتَمِرَ، فَلَمَّا قَدِمَ مَكَّةَ قَالَ لَهُ قَائِلٌ صَبَوْتَ. قَالَ لاَ، وَلَكِنْ أَسْلَمْتُ مَعَ مُحَمَّدٍ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، وَلاَ وَاللَّهِ لاَ يَأْتِيكُمْ مِنَ الْيَمَامَةِ حَبَّةُ حِنْطَةٍ حَتَّى يَأْذَنَ فِيهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم.
Abdullah ibn Yusuf heeft ons overgeleverd, Al-Layth heeft ons overgeleverd en zei: Sa'id ibn Abi Sa'id heeft mij overgeleverd dat hij Abu Huraira - moge Allah tevreden met hem zijn - hoorde zeggen: De Profeet ﷺ stuurde een cavalerie-eenheid richting Najd, en zij kwamen terug met een man van de Banu Hanifa-stam die Thumama ibn Uthal werd genoemd. Zij bonden hem vast aan een van de zuilen van de moskee. De Profeet ﷺ ging naar hem toe en zei:
"Wat heb je te zeggen, o Thumama?" Hij antwoordde: "Ik heb iets goeds bij me, o Muhammad! Als je mij doodt, dood je iemand die bloed vergoten heeft; als je mij begenadigt, begenadig je een dankbare persoon; en als je rijkdom wilt, vraag dan wat je maar wilt." Zo bleef het tot de volgende dag, toen de Profeet ﷺ weer tegen hem zei: "Wat heb je te zeggen, o Thumama?" Hij zei: "Wat ik je al zei: als je mij begenadigt, begenadig je een dankbare persoon." De Profeet ﷺ liet hem nog een dag zitten, en vroeg opnieuw: "Wat heb je te zeggen, o Thumama?" Hij antwoordde: "Ik heb hetzelfde te zeggen als eerder." Daarop zei de Profeet ﷺ: "Laat Thumama vrij." Hij ging vervolgens naar een palmentuin nabij de moskee, verrichtte de grote wassing (ghusl), keerde terug naar de moskee en verklaarde: "Ik getuig dat er geen god is dan Allah, en ik getuig dat Muhammad de Boodschapper van Allah is." Vervolgens zei hij: "O Muhammad, bij Allah, er was geen gezicht op aarde dat ik meer haatte dan jouw gezicht, maar nu is jouw gezicht mij het dierbaarst geworden. Bij Allah, er was geen religie die ik meer haatte dan jouw religie, maar nu is jouw religie mij het meest geliefd. Bij Allah, er was geen stad die ik meer verfoeide dan jouw stad, maar nu is jouw stad mij het liefst. Jouw cavalerie nam mij gevangen terwijl ik juist de 'Umrah wilde verrichten. Wat adviseer je mij nu?" De Boodschapper van Allah ﷺ gaf hem blijde tijdingen en beval hem de 'Umrah te verrichten. Toen hij in Mekka aankwam, zei iemand tegen hem: "Ben je afvallig geworden (een Sabiër)?" Hij antwoordde: "Nee, bij Allah! Ik ben moslim geworden samen met Muhammad, de Boodschapper van Allah ﷺ. En nee, bij Allah, er zal geen enkele graankorrel uit Yamamah bij jullie komen tenzij de Profeet ﷺ daar toestemming voor geeft."
Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.
De Profeet ﷺ liet Thumama vrij, waarna hij uit eigen overtuiging moslim werd.
Een Arabische stam uit de streek Yamamah.
Een volledige rituele wassing van het lichaam.
Een bedevaart naar Mekka die buiten de vaste dagen van de hadj kan worden verricht.
Klassieke geleerden, onder wie Ibn Hajar, wijzen erop dat de Profeet ﷺ Thumama niet dwong, maar hem na herhaalde gesprekken vrijliet; zijn bekering volgde uit overtuiging. De overlevering toont ook dat goed gedrag en geduld harten kunnen veranderen. Geleerden bespreken het vastbinden van een gevangene in de moskee als een specifieke gebeurtenis, niet als algemene toestemming om moskeeën als gevangenis te gebruiken. De rechtsgeleerden aanvaarden de ghusl na bekering als aanbevolen; zij verschillen over de precieze juridische status ervan.
- Behandel mensen in moeilijke omstandigheden met geduld en waardigheid, ook wanneer je met hen van mening verschilt.
- Geef iemand ruimte om zelf na te denken en een overtuiging uit vrije wil te omarmen.
- Beantwoord belediging of vijandigheid met standvastigheid en goed gedrag.
Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.
Elke dag een hadith, in jouw taal
De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.