Sahih al-Bukhari, hadith 7439
Overgeleverd door Abu Sa'id al-Khudri. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.
Overgeleverd door Abu Sa'id al-Khudri
Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.
De overlevering
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ خَالِدِ بْنِ يَزِيدَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي هِلاَلٍ، عَنْ زَيْدٍ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، قَالَ قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَرَى رَبَّنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ " هَلْ تُضَارُونَ فِي رُؤْيَةِ الشَّمْسِ وَالْقَمَرِ إِذَا كَانَتْ صَحْوًا ". قُلْنَا لاَ. قَالَ " فَإِنَّكُمْ لاَ تُضَارُونَ فِي رُؤْيَةِ رَبِّكُمْ يَوْمَئِذٍ، إِلاَّ كَمَا تُضَارُونَ فِي رُؤْيَتِهِمَا ـ ثُمَّ قَالَ ـ يُنَادِي مُنَادٍ لِيَذْهَبْ كُلُّ قَوْمٍ إِلَى مَا كَانُوا يَعْبُدُونَ. فَيَذْهَبُ أَصْحَابُ الصَّلِيبِ مَعَ صَلِيبِهِمْ، وَأَصْحَابُ الأَوْثَانِ مَعَ أَوْثَانِهِمْ، وَأَصْحَابُ كُلِّ آلِهَةٍ مَعَ آلِهَتِهِمْ حَتَّى يَبْقَى مَنْ كَانَ يَعْبُدُ اللَّهَ مِنْ بَرٍّ أَوْ فَاجِرٍ، وَغُبَّرَاتٌ مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ، ثُمَّ يُؤْتَى بِجَهَنَّمَ تُعْرَضُ كَأَنَّهَا سَرَابٌ فَيُقَالُ لِلْيَهُودِ مَا كُنْتُمْ تَعْبُدُونَ قَالُوا كُنَّا نَعْبُدُ عُزَيْرَ ابْنَ اللَّهِ. فَيُقَالُ كَذَبْتُمْ لَمْ يَكُنْ لِلَّهِ صَاحِبَةٌ وَلاَ وَلَدٌ فَمَا تُرِيدُونَ قَالُوا نُرِيدُ أَنْ تَسْقِيَنَا، فَيُقَالُ اشْرَبُوا فَيَتَسَاقَطُونَ فِي جَهَنَّمَ ثُمَّ يُقَالُ لِلنَّصَارَى مَا كُنْتُمْ تَعْبُدُونَ فَيَقُولُونَ كُنَّا نَعْبُدُ الْمَسِيحَ ابْنَ اللَّهِ. فَيُقَالُ كَذَبْتُمْ لَمْ يَكُنْ لِلَّهِ صَاحِبَةٌ وَلاَ وَلَدٌ، فَمَا تُرِيدُونَ فَيَقُولُونَ نُرِيدُ أَنْ تَسْقِيَنَا. فَيُقَالُ اشْرَبُوا. فَيَتَسَاقَطُونَ حَتَّى يَبْقَى مَنْ كَانَ يَعْبُدُ اللَّهَ مِنْ بَرٍّ أَوْ فَاجِرٍ فَيُقَالُ لَهُمْ مَا يَحْبِسُكُمْ وَقَدْ ذَهَبَ النَّاسُ فَيَقُولُونَ فَارَقْنَاهُمْ وَنَحْنُ أَحْوَجُ مِنَّا إِلَيْهِ الْيَوْمَ وَإِنَّا سَمِعْنَا مُنَادِيًا يُنَادِي لِيَلْحَقْ كُلُّ قَوْمٍ بِمَا كَانُوا يَعْبُدُونَ. وَإِنَّمَا نَنْتَظِرُ رَبَّنَا ـ قَالَ ـ فَيَأْتِيهِمُ الْجَبَّارُ. فَيَقُولُ أَنَا رَبُّكُمْ. فَيَقُولُونَ أَنْتَ رَبُّنَا. فَلاَ يُكَلِّمُهُ إِلاَّ الأَنْبِيَاءُ فَيَقُولُ هَلْ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُ آيَةٌ تَعْرِفُونَهُ فَيَقُولُونَ السَّاقُ. فَيَكْشِفُ عَنْ سَاقِهِ فَيَسْجُدُ لَهُ كُلُّ مُؤْمِنٍ، وَيَبْقَى مَنْ كَانَ يَسْجُدُ لِلَّهِ رِيَاءً وَسُمْعَةً، فَيَذْهَبُ كَيْمَا يَسْجُدَ فَيَعُودُ ظَهْرُهُ طَبَقًا وَاحِدًا، ثُمَّ يُؤْتَى بِالْجَسْرِ فَيُجْعَلُ بَيْنَ ظَهْرَىْ جَهَنَّمَ ". قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا الْجَسْرُ قَالَ " مَدْحَضَةٌ مَزِلَّةٌ، عَلَيْهِ خَطَاطِيفُ وَكَلاَلِيبُ وَحَسَكَةٌ مُفَلْطَحَةٌ، لَهَا شَوْكَةٌ عُقَيْفَاءُ تَكُونُ بِنَجْدٍ يُقَالُ لَهَا السَّعْدَانُ، الْمُؤْمِنُ عَلَيْهَا كَالطَّرْفِ وَكَالْبَرْقِ وَكَالرِّيحِ وَكَأَجَاوِيدِ الْخَيْلِ وَالرِّكَابِ، فَنَاجٍ مُسَلَّمٌ وَنَاجٍ مَخْدُوشٌ وَمَكْدُوسٌ فِي نَارِ جَهَنَّمَ، حَتَّى يَمُرَّ آخِرُهُمْ يُسْحَبُ سَحْبًا، فَمَا أَنْتُمْ بِأَشَدَّ لِي مُنَاشَدَةً فِي الْحَقِّ، قَدْ تَبَيَّنَ لَكُمْ مِنَ الْمُؤْمِنِ يَوْمَئِذٍ لِلْجَبَّارِ، وَإِذَا رَأَوْا أَنَّهُمْ قَدْ نَجَوْا فِي إِخْوَانِهِمْ يَقُولُونَ رَبَّنَا إِخْوَانُنَا كَانُوا يُصَلُّونَ مَعَنَا وَيَصُومُونَ مَعَنَا وَيَعْمَلُونَ مَعَنَا. فَيَقُولُ اللَّهُ تَعَالَى اذْهَبُوا فَمَنْ وَجَدْتُمْ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ دِينَارٍ مِنْ إِيمَانٍ فَأَخْرِجُوهُ. وَيُحَرِّمُ اللَّهُ صُوَرَهُمْ عَلَى النَّارِ، فَيَأْتُونَهُمْ وَبَعْضُهُمْ قَدْ غَابَ فِي النَّارِ إِلَى قَدَمِهِ وَإِلَى أَنْصَافِ سَاقَيْهِ، فَيُخْرِجُونَ مَنْ عَرَفُوا، ثُمَّ يَعُودُونَ فَيَقُولُ اذْهَبُوا فَمَنْ وَجَدْتُمْ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ نِصْفِ دِينَارٍ فَأَخْرِجُوهُ. فَيُخْرِجُونَ مَنْ عَرَفُوا، ثُمَّ يَعُودُونَ فَيَقُولُ اذْهَبُوا فَمَنْ وَجَدْتُمْ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ مِنْ إِيمَانٍ فَأَخْرِجُوهُ. فَيُخْرِجُونَ مَنْ عَرَفُوا ". قَالَ أَبُو سَعِيدٍ فَإِنْ لَمْ تُصَدِّقُونِي فَاقْرَءُوا {إِنَّ اللَّهَ لاَ يَظْلِمُ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ وَإِنْ تَكُ حَسَنَةً يُضَاعِفْهَا} " فَيَشْفَعُ النَّبِيُّونَ وَالْمَلاَئِكَةُ وَالْمُؤْمِنُونَ فَيَقُولُ الْجَبَّارُ بَقِيَتْ شَفَاعَتِي. فَيَقْبِضُ قَبْضَةً مِنَ النَّارِ فَيُخْرِجُ أَقْوَامًا قَدِ امْتُحِشُوا، فَيُلْقَوْنَ فِي نَهَرٍ بِأَفْوَاهِ الْجَنَّةِ يُقَالُ لَهُ مَاءُ الْحَيَاةِ، فَيَنْبُتُونَ فِي حَافَتَيْهِ كَمَا تَنْبُتُ الْحِبَّةُ فِي حَمِيلِ السَّيْلِ، قَدْ رَأَيْتُمُوهَا إِلَى جَانِبِ الصَّخْرَةِ إِلَى جَانِبِ الشَّجَرَةِ، فَمَا كَانَ إِلَى الشَّمْسِ مِنْهَا كَانَ أَخْضَرَ، وَمَا كَانَ مِنْهَا إِلَى الظِّلِّ كَانَ أَبْيَضَ، فَيَخْرُجُونَ كَأَنَّهُمُ اللُّؤْلُؤُ، فَيُجْعَلُ فِي رِقَابِهِمُ الْخَوَاتِيمُ فَيَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ فَيَقُولُ أَهْلُ الْجَنَّةِ هَؤُلاَءِ عُتَقَاءُ الرَّحْمَنِ أَدْخَلَهُمُ الْجَنَّةَ بِغَيْرِ عَمَلٍ عَمِلُوهُ وَلاَ خَيْرٍ قَدَّمُوهُ. فَيُقَالُ لَهُمْ لَكُمْ مَا رَأَيْتُمْ وَمِثْلُهُ مَعَهُ ".
Abu Sa'id al-Khudri verhaalde: Wij zeiden:
"O Boodschapper van Allah ﷺ, zullen wij onze Heer zien op de Dag der Opstanding?" Hij antwoordde: "Hebben jullie enige moeite om de zon en de maan te zien wanneer de hemel helder is?" Wij zeiden: "Nee." Hij zei: "Zo zullen jullie ook geen moeite hebben om jullie Heer te zien op die dag, net zoals jullie geen moeite hebben om de zon en de maan te zien." Vervolgens zei hij: "Dan zal een oproeper roepen: 'Laat elk volk volgen wat zij plachten te aanbidden.' De mensen van het kruis zullen met hun kruis gaan, de afgodenaanbidders met hun afgoden, en de aanbidders van elke godheid met hun godheden, totdat alleen zij overblijven die Allah aanbaden, zowel de vromen als de zondaars, en enkele achterblijvers van de Mensen van het Boek. Dan zal Jahannam worden gebracht, zich tonend als een luchtspiegeling. Er wordt tegen de Joden gezegd: 'Wat plachten jullie te aanbidden?' Zij antwoorden: 'Wij aanbaden Uzair, de zoon van Allah.' Er wordt gezegd: 'Jullie liegen; Allah heeft geen partner noch kind. Wat willen jullie nu?' Zij zeggen: 'Wij willen dat U ons water geeft.' Er wordt gezegd: 'Drinkt,' en zij vallen in Jahannam. Vervolgens wordt tegen de christenen gezegd: 'Wat plachten jullie te aanbidden?' Zij zeggen: 'Wij aanbaden de Masieh, de zoon van Allah.' Er wordt gezegd: 'Jullie liegen; Allah heeft geen partner noch kind. Wat willen jullie nu?' Zij zeggen: 'Wij willen dat U ons water geeft.' Er wordt gezegd: 'Drinkt,' en zij vallen in Jahannam. Wanneer alleen zij overblijven die Allah aanbaden, zowel vroom als zondig, wordt hun gevraagd: 'Wat houdt jullie hier terwijl de mensen zijn vertrokken?' Zij antwoorden: 'Wij hebben hen verlaten toen wij hen meer nodig hadden dan vandaag, en wij hoorden een oproeper roepen: Laat elk volk volgen wat zij plachten te aanbidden. En nu wachten wij op onze Heer.' Dan komt de Almachtige tot hen in een andere gedaante dan waarin zij Hem eerst zagen, en zegt: 'Ik ben jullie Heer.' Zij zeggen: 'U bent niet onze Heer.' Niemand spreekt dan tot Hem behalve de profeten. Er wordt gezegd: 'Is er een teken tussen jullie en Hem waaraan jullie Hem herkennen?' Zij zeggen: 'Het scheenbeen.' Dan onthult Hij Zijn scheenbeen, waarop elke gelovige voor Hem neerknielt in sujud. Maar zij die slechts uit pronkzucht en reputatie voor Allah neerknielden, proberen dit ook, maar hun ruggen verstijven tot één stuk en zij kunnen niet buigen. Vervolgens wordt de brug over Jahannam gelegd." Wij vroegen: "O Boodschapper van Allah ﷺ, wat is de brug?" Hij antwoordde: "Een gladde, glibberige brug met haken, klauwen en platte doornen met gebogen punten, zoals de Sa'dan-doorn in Najd. Sommige gelovigen passeren zo snel als een oogwenk, anderen als bliksem, wind, snelle paarden of kamelen. Sommigen zijn veilig en ongedeerd, sommigen veilig maar bekrast, en anderen vallen in het vuur van Jahannam. De laatste persoon wordt eroverheen gesleept. Jullie kunnen niet sterker aandringen op een recht dat duidelijk voor jullie bewezen is, dan de gelovigen die op die dag bij de Almachtige pleiten voor hun broeders wanneer zij zichzelf gered zien. Zij zeggen: 'Onze Heer, onze broeders baden met ons, vastten met ons en deden goede werken met ons.' Allah zegt: 'Gaat en haalt eruit wie in zijn hart geloof heeft ter grootte van een dinar.' Allah verbiedt het vuur hun gezichten te verbranden. Zij vinden sommigen tot hun enkels in het vuur, anderen tot halverwege hun schenen, en halen hen eruit die zij herkennen. Dan keren zij terug en Allah zegt: 'Gaat en haalt eruit wie in zijn hart geloof heeft ter grootte van een halve dinar.' Zij halen hen eruit die zij herkennen, keren terug, en Allah zegt: 'Gaat en haalt eruit wie in zijn hart geloof heeft ter grootte van een atoom.' Zo halen zij allen eruit die zij herkennen." Abu Sa'id zei: "Als jullie mij niet geloven, lees dan het vers: {Voorwaar, Allah doet niemand zelfs maar een atoom onrecht aan, en als er iets goeds is, verdubbelt Hij het.} (4:40)" De Profeet voegde toe: "Dan bemiddelen de profeten, de engelen en de gelovigen, en ten slotte zegt de Almachtige: 'Mijn bemiddeling blijft over.' Hij neemt een handvol uit het vuur en haalt er mensen uit die verkoold zijn. Zij worden geworpen in een rivier bij de poorten van het Paradijs, genaamd het Water des Levens. Zij groeien aan de oevers zoals zaad groeit na een stortvloed. Jullie hebben gezien hoe het naast een rots of boom groeit: de kant naar de zon is groener, de kant in de schaduw witter. Zij komen eruit als parels, met ringen om hun nekken, en betreden het Paradijs. De bewoners van het Paradijs zeggen: 'Dit zijn de vrijgelatenen van de Barmhartige; Hij heeft hen het Paradijs binnengebracht zonder enig werk dat zij verrichtten of goed dat zij vooruitstuurden.' Er wordt tegen hen gezegd: 'Voor jullie is wat jullie gezien hebben, en nog eens zoveel erbij.'"
Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.
Allah schenkt gelovigen Zijn genade en aanvaardt bemiddeling op de Laatste Dag.
De overtuiging dat Allah alleen het recht heeft aanbeden te worden.
De brug die volgens de overlevering over Jahannam wordt gelegd.
Bemiddeling die Allah toestaat, zoals het pleiten voor gelovigen op de Laatste Dag.
Geleerden zoals Ibn Hajar leggen uit dat de overlevering bevestigt dat de gelovigen Allah zullen zien in het Hiernamaals, op een wijze die bij Hem past en zonder Hem met de schepping te vergelijken. Zij benadrukken ook dat de voorspraak alleen met Allahs toestemming plaatsvindt en dat geloof, oprecht aanbidden en Allahs genade samenkomen in de uiteindelijke redding. De passage over neerknielen waarschuwt bovendien tegen aanbidding uit pronkzucht: uiterlijke daden zonder oprechtheid baten niet.
- Zuiver je aanbidding van pronkzucht door goede daden voor Allah alleen te verrichten.
- Blijf bidden en vasten, en toon zorg voor medegelovigen die steun nodig hebben.
- Vraag Allah om standvastig geloof en hoop op Zijn genade, zonder op je daden te vertrouwen.
Elke dag een hadith, in jouw taal
De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.