Het Boek over Bestuur · Sahih Muslim

Sahih Muslim, hadith 4738

Overgeleverd door Abu Humayd al-Sa'idi. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Het Boek over Bestuur
صحيح مسلم
Wie vertelde het?

Overgeleverd door Abu Humayd al-Sa'idi

Sahih (betrouwbaar)

Sahih Muslim geldt als geheel als betrouwbaar.

De overlevering

Arabische tekst

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَعَمْرٌو النَّاقِدُ، وَابْنُ أَبِي عُمَرَ، - وَاللَّفْظُ لأَبِي بَكْرٍ - قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ السَّاعِدِيِّ، قَالَ اسْتَعْمَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَجُلاً مِنَ الأَسْدِ يُقَالُ لَهُ ابْنُ اللُّتْبِيَّةِ - قَالَ عَمْرٌو وَابْنُ أَبِي عُمَرَ عَلَى الصَّدَقَةِ - فَلَمَّا قَدِمَ قَالَ هَذَا لَكُمْ وَهَذَا لِي أُهْدِيَ لِي قَالَ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى الْمِنْبَرِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَقَالَ ‏"‏ مَا بَالُ عَامِلٍ أَبْعَثُهُ فَيَقُولُ هَذَا لَكُمْ وَهَذَا أُهْدِيَ لِي ‏.‏ أَفَلاَ قَعَدَ فِي بَيْتِ أَبِيهِ أَوْ فِي بَيْتِ أُمِّهِ حَتَّى يَنْظُرَ أَيُهْدَى إِلَيْهِ أَمْ لاَ وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ لاَ يَنَالُ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنْهَا شَيْئًا إِلاَّ جَاءَ بِهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يَحْمِلُهُ عَلَى عُنُقِهِ بَعِيرٌ لَهُ رُغَاءٌ أَوْ بَقَرَةٌ لَهَا خُوَارٌ أَوْ شَاةٌ تَيْعِرُ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى رَأَيْنَا عُفْرَتَىْ إِبْطَيْهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ اللَّهُمَّ هَلْ بَلَّغْتُ ‏"‏ ‏.‏ مَرَّتَيْنِ ‏.‏

Vertaling

Aboe Bakr ibn Abi Shayba, Amr an-Naqid en Ibn Abi Oemar hebben ons overgeleverd – en de bewoording is van Aboe Bakr – zij zeiden: Soefyan ibn Oeyayna heeft ons overgeleverd, van az-Zoehri, van Oerwa, van Aboe Hoemayd as-Sa’idi, die zei: De Boodschapper van Allah ﷺ stelde een man van de Asad-stam aan, genaamd Ibn al-Lutbiyya – Amr en Ibn Abi Oemar zeiden: voor de zakat – en toen hij terugkwam, zei hij: ‘Dit is voor jullie en dit is voor mij; het is mij als geschenk gegeven.’ De Boodschapper van Allah ﷺ stond toen op de minbar, prees Allah en sprak lovende woorden over Hem, en zei: ‘Wat bezielt een ambtenaar die ik uitzend en die dan zegt:

“Dit is voor jullie en dit is mij als geschenk gegeven”? Had hij niet in het huis van zijn vader of in het huis van zijn moeder kunnen blijven om te zien of hem iets geschonken zou worden of niet? Bij Degene in Wiens Hand de ziel van Mohammed is, niemand van jullie zal iets daarvan nemen zonder dat hij het op de Dag der Opstanding zal dragen: een kameel die balkt, een koe die loeit of een schaap dat blaat.’ Vervolgens hief hij zijn handen zo hoog dat wij het wit van zijn oksels konden zien, en zei tweemaal: ‘O Allah, heb ik (de boodschap) overgebracht?’

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

Een ambtenaar mag een geschenk door zijn functie niet als privébezit aannemen.

Achtergrond & aanleiding

De aanleiding wordt in de overlevering zelf genoemd: Ibn al-Lutbiyya keerde terug van zijn taak als inzamelaar van zakat en maakte onderscheid tussen wat hij aan de gemeenschap overdroeg en wat hij als persoonlijk geschenk beschouwde.

Moeilijke woorden uitgelegd
zakat

Een verplichte vorm van liefdadigheid die volgens islamitische regels wordt ingezameld en verdeeld.

Ibn al-Lutbiyya

De man die door de Profeet ﷺ werd aangesteld om zakat in te zamelen.

minbar

De verhoging in de moskee vanwaar de imam een toespraak houdt.

Wat geleerden eruit halen

Klassieke geleerden leiden hieruit af dat een functionaris geen geschenk voor zichzelf mag houden wanneer zijn aanstelling de reden is dat hij het ontvangt. De vergelijking met thuis onderstreept dat de gift niet los kan worden gezien van zijn publieke taak. De overlevering leert ook dat publieke middelen zorgvuldig moeten worden verantwoord en dat misbruik ervan rekenschap op de Dag der Opstanding meebrengt. De wetscholen erkennen het belang van het teruggeven of afdragen van zulke functiegebonden giften; de precieze toepassing hangt af van de omstandigheden en de regels van het publieke ambt.

Lessen voor vandaag
  1. Meld een geschenk dat je door je werk of publieke functie ontvangt en volg de regels voor registratie en afdracht.
  2. Beoordeel een voordeel niet alleen op de naam die de gever eraan geeft, maar ook op de functie waardoor je het kreeg.
  3. Leg beslissingen over publieke middelen transparant vast, zodat anderen ze kunnen controleren.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.