Sunan an-Nasa'i, hadith 3150
Overgeleverd door Salamah ibn al-Akwa. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.
Overgeleverd door Salamah ibn al-Akwa
De overlevering
أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ سَوَّادٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ، وَعَبْدُ اللَّهِ، ابْنَا كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ سَلَمَةَ بْنَ الأَكْوَعِ، قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ خَيْبَرَ قَاتَلَ أَخِي قِتَالاً شَدِيدًا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَارْتَدَّ عَلَيْهِ سَيْفُهُ فَقَتَلَهُ فَقَالَ أَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي ذَلِكَ وَشَكُّوا فِيهِ رَجُلٌ مَاتَ بِسِلاَحِهِ قَالَ سَلَمَةُ فَقَفَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ خَيْبَرَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَتَأْذَنُ لِي أَنْ أَرْتَجِزَ بِكَ فَأَذِنَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رضى الله عنه اعْلَمْ مَا تَقُولُ فَقُلْتُ وَاللَّهِ لَوْلاَ اللَّهُ مَا اهْتَدَيْنَا وَلاَ تَصَدَّقْنَا وَلاَ صَلَّيْنَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " صَدَقْتَ " . فَأَنْزِلَنْ سَكِينَةً عَلَيْنَا وَثَبِّتِ الأَقْدَامَ إِنْ لاَقَيْنَا وَالْمُشْرِكُونَ قَدْ بَغَوْا عَلَيْنَا فَلَمَّا قَضَيْتُ رَجَزِيَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ قَالَ هَذَا " . قُلْتُ أَخِي . قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يَرْحَمُهُ اللَّهُ " . فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَاللَّهِ إِنَّ نَاسًا لَيَهَابُونَ الصَّلاَةَ عَلَيْهِ يَقُولُونَ رَجُلٌ مَاتَ بِسِلاَحِهِ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَاتَ جَاهِدًا مُجَاهِدًا " . قَالَ ابْنُ شِهَابٍ ثُمَّ سَأَلْتُ ابْنًا لِسَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ فَحَدَّثَنِي عَنْ أَبِيهِ مِثْلَ ذَلِكَ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ حِينَ قُلْتُ إِنَّ نَاسًا لَيَهَابُونَ الصَّلاَةَ عَلَيْهِ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " كَذَبُوا مَاتَ جَاهِدًا مُجَاهِدًا فَلَهُ أَجْرُهُ مَرَّتَيْنِ " . وَأَشَارَ بِأُصْبُعَيْهِ .
Amr ibn Sawwād heeft ons bericht, hij zei: Ibn Wahb heeft ons medegedeeld, hij zei: Yūnus heeft ons bericht, van Ibn Shihāb, hij zei: Abd ar-Rahmān en Abdullāh, de zonen van Ka‘b ibn Mālik, hebben mij bericht dat Salama ibn al-Akwa‘ zei:
"Op de dag van Khaybar vocht mijn broer hevig naast de Boodschapper van Allah ﷺ, maar zijn zwaard sloeg terug op hemzelf en doodde hem. De metgezellen van de Boodschapper van Allah ﷺ spraken hierover en twijfelden over hem; zij zeiden: 'Een man is gestorven door zijn eigen wapen.'" Salama zei: "Toen de Boodschapper van Allah ﷺ terugkeerde uit Khaybar, zei ik: 'O Boodschapper van Allah, staat u mij toe om enkele rajaz-verzen voor u te reciteren?' De Boodschapper van Allah ﷺ gaf hem toestemming. Umar ibn al-Khattab, moge Allah tevreden met hem zijn, zei echter: 'Let op wat je zegt!' Ik zei: 'Bij Allah, als Allah ons niet had geleid, zouden wij niet geleid zijn, noch zouden wij aalmoezen hebben gegeven of gebeden hebben verricht.' De Boodschapper van Allah ﷺ zei: 'Je hebt de waarheid gesproken.' (Ik vervolgde:) 'Zend rust neer over ons en maak onze voeten standvastig wanneer wij de vijand ontmoeten, want de veelgodenaanbidders hebben ons onrecht aangedaan.' Toen ik mijn rajaz had voltooid, vroeg de Boodschapper van Allah ﷺ: 'Wie heeft dit gezegd?' Ik antwoordde: 'Mijn broer.' De Boodschapper van Allah ﷺ zei: 'Moge Allah hem barmhartigheid schenken.' Ik zei: 'O Boodschapper van Allah, bij Allah, sommige mensen aarzelen om het dodengebed voor hem te verrichten en zeggen dat hij een man is die door zijn eigen wapen is gestorven.' De Boodschapper van Allah ﷺ zei: 'Hij is gestorven als een strijdende moedjahid.'" Ibn Shihāb zei: "Vervolgens vroeg ik een zoon van Salama ibn al-Akwa‘, en hij vertelde mij hetzelfde van zijn vader, behalve dat hij zei: Toen ik zei dat sommige mensen aarzelden om het dodengebed voor hem te verrichten, zei de Boodschapper van Allah ﷺ: 'Zij liegen. Hij is gestorven als een strijdende moedjahid en hij ontvangt zijn beloning tweemaal,' en hij wees met twee vingers."
Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.
Een onbedoelde dood door het eigen wapen ontneemt een oprechte strijder niet zijn beloning.
Tijdens de veldtocht van Khaybar raakte het zwaard van Salama ibn al-Akwaʿs broer hemzelf dodelijk. Sommige metgezellen aarzelden daarom om voor hem het dodengebed te verrichten. De Profeet ﷺ verklaarde dat hij als moedjahid was gestorven; een overgeleverde versie vermeldt een dubbele beloning.
Een korte, ritmische dichtvorm die onder meer werd gebruikt om moed en standvastigheid uit te drukken.
Iemand die zich inspant op de weg van Allah; hier gaat het om een strijder in de veldtocht.
Het gebed dat moslims voor een overleden moslim verrichten.
Geleerden leiden hieruit af dat de beoordeling van iemands dood rekening houdt met zijn bedoeling en omstandigheden: een onbedoeld dodelijk ongeluk tijdens oprechte strijd maakt iemand niet tot zelfmoordenaar. De Profeet ﷺ bevestigde dat Salama’s broer als strijdende moedjahid stierf en in een versie noemde hij een dubbele beloning. De overlevering is geen vrijbrief voor roekeloosheid en stelt geen algemene regel vast voor iedere dood door een eigen wapen; de intentie en concrete omstandigheden zijn bepalend. Ook toont zij dat een ongeval op zichzelf geen reden is om een overleden moslim het dodengebed te onthouden.
- Trek geen harde conclusie over iemands einde op grond van één tragische omstandigheid; houd rekening met diens intentie en situatie.
- Ondersteun nabestaanden met mededogen en voorkom ongefundeerde beschuldigingen over een overledene.
- Zoek bij gevaarlijk werk en strijd naar veiligheid en verantwoordelijkheid; oprechte intentie vervangt geen zorgvuldigheid.
Deze overlevering uit hetzelfde hoofdstuk behandelt de broer van Salama en vult de berichtgeving rond zijn dood en de beoordeling ervan aan.
Sunan an-Nasa'i · #3151 (Sahih)Deze sahih-overlevering uit het aansluitende hoofdstuk biedt verwante context over martelaarschap en de omgang met overledenen.
Sahih al-Bukhari · #26 (Sahih)Deze sahih-overlevering benadrukt het belang van oprechtheid en daden, thema’s die helpen de rol van intentie in de beoordeling te begrijpen.
Elke dag een hadith, in jouw taal
De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.