Het Boek van Financiële Transacties · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i, hadith 4656

Overgeleverd door Aishah. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Het Boek van Financiële Transacties
سنن النسائي
Wie vertelde het?

Overgeleverd door Aishah

Sahih (betrouwbaar)

De overlevering

Arabische tekst

أَخْبَرَنَا يُونُسُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، قَالَ أَنْبَأَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي رِجَالٌ، مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْهُمْ يُونُسُ وَاللَّيْثُ أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ أَخْبَرَهُمْ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْ جَاءَتْ بَرِيرَةُ إِلَىَّ فَقَالَتْ يَا عَائِشَةُ إِنِّي كَاتَبْتُ أَهْلِي عَلَى تِسْعِ أَوَاقٍ فِي كُلِّ عَامٍ أُوقِيَّةٌ فَأَعِينِينِي ‏.‏ وَلَمْ تَكُنْ قَضَتْ مِنْ كِتَابَتِهَا شَيْئًا فَقَالَتْ لَهَا عَائِشَةُ وَنَفِسَتْ فِيهَا ارْجِعِي إِلَى أَهْلِكِ فَإِنْ أَحَبُّوا أَنْ أُعْطِيَهُمْ ذَلِكَ جَمِيعًا وَيَكُونَ وَلاَؤُكِ لِي فَعَلْتُ ‏.‏ فَذَهَبَتْ بَرِيرَةُ إِلَى أَهْلِهَا فَعَرَضَتْ ذَلِكَ عَلَيْهِمْ فَأَبَوْا وَقَالُوا إِنْ شَاءَتْ أَنْ تَحْتَسِبَ عَلَيْكِ فَلْتَفْعَلْ وَيَكُونَ ذَلِكَ لَنَا ‏.‏ فَذَكَرَتْ ذَلِكَ عَائِشَةُ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ لاَ يَمْنَعُكِ ذَلِكَ مِنْهَا ابْتَاعِي وَأَعْتِقِي فَإِنَّ الْوَلاَءَ لِمَنْ أَعْتَقَ ‏"‏ ‏.‏ فَفَعَلَتْ وَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي النَّاسِ فَحَمِدَ اللَّهَ تَعَالَى ثُمَّ قَالَ ‏"‏ أَمَّا بَعْدُ فَمَا بَالُ النَّاسِ يَشْتَرِطُونَ شُرُوطًا لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ مَنِ اشْتَرَطَ شَرْطًا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَهُوَ بَاطِلٌ وَإِنْ كَانَ مِائَةَ شَرْطٍ قَضَاءُ اللَّهِ أَحَقُّ وَشَرْطُ اللَّهِ أَوْثَقُ وَإِنَّمَا الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ ‏"‏ ‏.‏

Vertaling

Yoenoes ibn Abd al-A'la heeft ons bericht en zei: Ibn Wahb heeft ons medegedeeld en zei: Mannen van kennis, waaronder Yoenoes en Al-Layth, hebben mij bericht dat Ibn Shihab hun heeft medegedeeld, op gezag van 'Urwah, op gezag van 'Aishah, dat zij zei: Barirah kwam naar mij toe en zei: 'O 'Aishah, ik heb met mijn meesters een contract gesloten voor mijn vrijkoop tegen negen Awqiyyah, elk jaar één Awqiyyah; help mij dus.' Zij had nog niets van haar vrijkoopsom betaald. 'Aishah, die genegenheid voor haar voelde, zei tegen haar: 'Ga terug naar je meesters; als zij ermee instemmen dat ik het volledige bedrag betaal en jouw wala' (loyaliteit) aan mij toekomt, dan zal ik dat doen.' Barirah ging naar haar meesters en legde hun dit voor, maar zij weigerden en zeiden: 'Als zij jou wil vrijkopen om daarmee beloning te zoeken, laat haar dat dan doen, maar de wala' blijft van ons.' 'Aishah vertelde dit aan de Boodschapper van Allah ﷺ, waarop hij zei: 'Laat dat je niet weerhouden. Koop haar en bevrijd haar, want de wala' behoort aan degene die bevrijdt.' Zij deed dat vervolgens. De Boodschapper van Allah ﷺ stond op voor de mensen, prees Allah de Verhevene en zei daarna: 'Amma ba'du, wat is er aan de hand met mensen die voorwaarden stellen die niet in het Boek van Allah staan? Wie een voorwaarde stelt die niet in het Boek van Allah staat, die is ongeldig, zelfs al zijn het honderd voorwaarden. Het oordeel van Allah heeft voorrang en de voorwaarde van Allah is het meest bindend. En de wala' behoort slechts aan degene die bevrijdt.'

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

Een bevrijder krijgt de wala’; strijdige contractvoorwaarden zijn ongeldig.

Achtergrond & aanleiding

Barirah vroeg 'Aishah om hulp bij haar afbetalingscontract voor haar vrijlating. Haar meesters wilden dat de wala’ ondanks de bevrijding bij hen bleef; de Profeet ﷺ verwierp die voorwaarde.

Moeilijke woorden uitgelegd
Mukataba

Een overeenkomst waarbij een slaaf een afgesproken bedrag betaalt om vrij te worden.

Wala’

Een juridische band van loyaliteit en erfrecht die in deze context ontstaat door vrijlating.

Awqiyyah

Een historische gewichts- en geldmaat; Barirah moest elk jaar één awqiyyah betalen.

Wat geleerden eruit halen

Klassieke geleerden leiden hieruit af dat de wala’ toekomt aan degene die de vrijlating bewerkstelligt, niet aan een verkoper die dit recht contractueel probeert te behouden. De uitspraak over voorwaarden betreft voorwaarden die botsen met Allahs wet; zij betekent niet dat ieder contractueel beding ongeldig is. De vier soennitische wetscholen erkennen dit beginsel over wala’ en maken onderscheid tussen geldige voorwaarden en voorwaarden die strijdig zijn met de sharia.

Lessen voor vandaag
  1. Lees een contract zorgvuldig en wijs voorwaarden af die botsen met duidelijke islamitische regels.
  2. Gebruik je middelen om mensen in kwetsbare omstandigheden praktisch te helpen.
  3. Maak afspraken over betaling en rechten helder, zodat geschillen achteraf worden voorkomen.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.