Dżizja i traktaty pokojowe · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadis 3160

Tekst arabski z naszym tłumaczeniem i objaśnieniem.

Sahih (wiarygodny)Księga: Dżizja i traktaty pokojowe
صحيح البخاري

Przekaz

Tekst arabski

حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ يَعْقُوبَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ الرَّقِّيُّ، حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ، حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيُّ، حَدَّثَنَا بَكْرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيُّ، وَزِيَادُ بْنُ جُبَيْرٍ، عَنْ جُبَيْرِ بْنِ حَيَّةَ، قَالَ بَعَثَ عُمَرُ النَّاسَ فِي أَفْنَاءِ الأَمْصَارِ يُقَاتِلُونَ الْمُشْرِكِينَ، فَأَسْلَمَ الْهُرْمُزَانُ فَقَالَ إِنِّي مُسْتَشِيرُكَ فِي مَغَازِيَّ هَذِهِ‏.‏ قَالَ نَعَمْ، مَثَلُهَا وَمَثَلُ مَنْ فِيهَا مِنَ النَّاسِ مِنْ عَدُوِّ الْمُسْلِمِينَ مَثَلُ طَائِرٍ لَهُ رَأْسٌ وَلَهُ جَنَاحَانِ وَلَهُ رِجْلاَنِ، فَإِنْ كُسِرَ أَحَدُ الْجَنَاحَيْنِ نَهَضَتِ الرِّجْلاَنِ بِجَنَاحٍ وَالرَّأْسُ، فَإِنْ كُسِرَ الْجَنَاحُ الآخَرُ نَهَضَتِ الرِّجْلاَنِ وَالرَّأْسُ، وَإِنْ شُدِخَ الرَّأْسُ ذَهَبَتِ الرِّجْلاَنِ وَالْجَنَاحَانِ وَالرَّأْسُ، فَالرَّأْسُ كِسْرَى، وَالْجَنَاحُ قَيْصَرُ، وَالْجَنَاحُ الآخَرُ فَارِسُ، فَمُرِ الْمُسْلِمِينَ فَلْيَنْفِرُوا إِلَى كِسْرَى‏.‏ وَقَالَ بَكْرٌ وَزِيَادٌ جَمِيعًا عَنْ جُبَيْرِ بْنِ حَيَّةَ قَالَ فَنَدَبَنَا عُمَرُ وَاسْتَعْمَلَ عَلَيْنَا النُّعْمَانَ بْنَ مُقَرِّنٍ، حَتَّى إِذَا كُنَّا بِأَرْضِ الْعَدُوِّ، وَخَرَجَ عَلَيْنَا عَامِلُ كِسْرَى فِي أَرْبَعِينَ أَلْفًا، فَقَامَ تُرْجُمَانٌ فَقَالَ لِيُكَلِّمْنِي رَجُلٌ مِنْكُمْ‏.‏ فَقَالَ الْمُغِيرَةُ سَلْ عَمَّا شِئْتَ‏.‏ قَالَ مَا أَنْتُمْ قَالَ نَحْنُ أُنَاسٌ مِنَ الْعَرَبِ كُنَّا فِي شَقَاءٍ شَدِيدٍ وَبَلاَءٍ شَدِيدٍ، نَمَصُّ الْجِلْدَ وَالنَّوَى مِنَ الْجُوعِ، وَنَلْبَسُ الْوَبَرَ وَالشَّعَرَ، وَنَعْبُدُ الشَّجَرَ وَالْحَجَرَ، فَبَيْنَا نَحْنُ كَذَلِكَ، إِذْ بَعَثَ رَبُّ السَّمَوَاتِ وَرَبُّ الأَرَضِينَ تَعَالَى ذِكْرُهُ وَجَلَّتْ عَظَمَتُهُ إِلَيْنَا نَبِيًّا مِنْ أَنْفُسِنَا، نَعْرِفُ أَبَاهُ وَأُمَّهُ، فَأَمَرَنَا نَبِيُّنَا رَسُولُ رَبِّنَا صلى الله عليه وسلم أَنْ نَقَاتِلَكُمْ حَتَّى تَعْبُدُوا اللَّهَ وَحْدَهُ أَوْ تُؤَدُّوا الْجِزْيَةَ، وَأَخْبَرَنَا نَبِيُّنَا صلى الله عليه وسلم عَنْ رِسَالَةِ رَبِّنَا أَنَّهُ مَنْ قُتِلَ مِنَّا صَارَ إِلَى الْجَنَّةِ فِي نَعِيمٍ لَمْ يَرَ مِثْلَهَا قَطُّ، وَمَنْ بَقِيَ مِنَّا مَلَكَ رِقَابَكُمْ‏.‏ فَقَالَ النُّعْمَانُ رُبَّمَا أَشْهَدَكَ اللَّهُ مِثْلَهَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَلَمْ يُنَدِّمْكَ وَلَمْ يُخْزِكَ، وَلَكِنِّي شَهِدْتُ الْقِتَالَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا لَمْ يُقَاتِلْ فِي أَوَّلِ النَّهَارِ انْتَظَرَ حَتَّى تَهُبَّ الأَرْوَاحُ وَتَحْضُرَ الصَّلَوَاتُ‏.‏

Tłumaczenie

Przekazał Dżubajr ibn Hajja: Umar wysłał muzułmanów do wielkich krain, aby walczyli z bałwochwalcami. Gdy Al-Hurmuzan przyjął Islam, Umar rzekł do niego:

„Chciałbym zasięgnąć twojej rady w sprawie tych ziem, które zamierzam najechać”. Al-Hurmuzan odpowiedział: „Tak, przykład tych ziem i ich mieszkańców, którzy są wrogami muzułmanów, jest jak ptak mający głowę, dwa skrzydła i dwie nogi; jeśli jedno z jego skrzydeł zostanie złamane, ptak wciąż może się podnieść na dwóch nogach, z drugim skrzydłem i głową; a jeśli drugie skrzydło zostanie złamane, nadal może się podnieść na dwóch nogach i z głową; lecz jeśli jego głowa zostanie zmiażdżona, wtedy obie nogi, oba skrzydła i głowa staną się bezużyteczne. Głowa to Chosrow, jedno skrzydło to Cezar, a drugie skrzydło to Persja. Rozkaż więc muzułmanom, by ruszyli przeciwko Chosrowowi”. Wówczas Umar wezwał nas i wyznaczył An-Nu’mana ibn Mukarrina na naszego dowódcę. Gdy dotarliśmy do ziemi wroga, namiestnik Chosrowa wyszedł nam naprzeciw z czterdziestoma tysiącami wojowników, a tłumacz powstał i rzekł: „Niech jeden z was ze mną porozmawia!”. Al-Mughira odpowiedział: „Pytaj, o co chcesz”. Tamten zapytał: „Kim jesteście?”. Al-Mughira odrzekł: „Jesteśmy ludem z Arabów; wiedliśmy życie pełne nędzy i ciężkich prób: z głodu ssaliśmy skóry i pestki daktyli; nosiliśmy odzież z wielbłądziej sierści i koziej wełny, a czciliśmy drzewa i kamienie. Gdy byliśmy w takim stanie, Pan Niebios i Ziemi, Wywyższone niech będzie Jego Wspomnienie i Majestatyczna Jego Wielkość, zesłał nam spośród nas samych Proroka, którego ojca i matkę znamy. Nasz Prorok, Wysłannik naszego Pana ﷺ, rozkazał nam walczyć z wami, dopóki nie będziecie czcić wyłącznie Allaha lub nie zapłacicie dżizji; i nasz Prorok ﷺ poinformował nas od naszego Pana, że ten z nas, który zginie, trafi do Raju, gdzie zazna rozkoszy, jakiej nigdy nie widział, a ten z nas, który pozostanie przy życiu, będzie panować nad wami”. Wtedy An-Nu’man rzekł do Al-Mughiry: „Być może Allah pozwoli ci być świadkiem podobnej bitwy w towarzystwie Proroka ﷺ, a On by cię nie zganił ani nie zhańbił. Lecz ja walczyłem u boku Wysłannika Allaha ﷺ i było jego zwyczajem, że jeśli nie podejmował walki wcześnie rano, czekał, aż powieją wiatry i nadejdzie pora modlitwy”.

Tłumaczenie i objaśnienie: Khutba World, przetłumaczone z arabskiego.

Główne przesłanie

Omar łączył strategiczne rozeznanie z cierpliwością i modlitwą podczas wypraw wojennych.

Kontekst i przyczyna

Omar konsultował się z Hormozanem w sprawie wypraw wojennych. Następnie wysłał armię pod dowództwem an-Nu'mana ibn Muqarrina na terytorium Kisry.

Objaśnienie trudnych słów
Dżizja

Podatek płacony w tym kontekście przez niemuzułmanów pod rządami muzułmańskimi.

Kisra i Cezar

Tytuły odpowiednio perskiego i bizantyjskiego cesarza.

Gdy zerwał się wiatr

Określenie czasu, o którym wspomina an-Nu'man, opisując praktykę wojskową Proroka ﷺ.

Wnioski uczonych

Uczeni wyciągają z rady Hormozana wniosek o znaczeniu strategicznego rozeznania i konsultacji przy podejmowaniu decyzji związanych z rządzeniem. Przekaz przypisuje tę radę Hormozanowi i nie przedstawia jej jako ogólnej zasady wiary. Wspomnienie przez an-Nu'mana praktyki Proroka ﷺ pokazuje, że dowódca uwzględniał porę walki i pory modlitw. Fragment o walce i dżizji opisuje historyczny kontekst polityczny i wojskowy; nie daje jednostkom uprawnienia do stosowania przemocy ani nakładania podatków.

Lekcje na dziś
  1. Przy ważnych decyzjach zasięgaj rady osób mających odpowiednią wiedzę i doświadczenie.
  2. Podejmując trudne zadania, uwzględniaj zarówno okoliczności, jak i pory modlitw.
  3. Do historycznych fragmentów o wojnie i rządzeniu podchodź ostrożnie i nie używaj ich do usprawiedliwiania samowolnej przemocy.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Codziennie hadis w Twoim języku

Aplikacja codziennie prezentuje Ci hadis z objaśnieniem, również jako widżet na telefonie. Korzystaj za darmo.