Sahih Muslim, hadis 7017
Przekazany przez Ka'b ibn Malik. Tekst arabski z naszym tłumaczeniem i objaśnieniem.
Przekazał Ka'b ibn Malik
Zbiór Sahih Muslim jest w całości uznawany za wiarygodny.
Przekaz
حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ، أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ مَوْلَى بَنِي أُمَيَّةَ أَخْبَرَنِي ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ ثُمَّ غَزَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم غَزْوَةَ تَبُوكَ وَهُوَ يُرِيدُ الرُّومَ وَنَصَارَى الْعَرَبِ بِالشَّامِ . قَالَ ابْنُ شِهَابٍ فَأَخْبَرَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ كَعْبٍ كَانَ قَائِدَ كَعْبٍ مِنْ بَنِيهِ حِينَ عَمِيَ قَالَ سَمِعْتُ كَعْبَ بْنَ مَالِكٍ يُحَدِّثُ حَدِيثَهُ حِينَ تَخَلَّفَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ قَالَ كَعْبُ بْنُ مَالِكٍ لَمْ أَتَخَلَّفْ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي غَزْوَةٍ غَزَاهَا قَطُّ إِلاَّ فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ غَيْرَ أَنِّي قَدْ تَخَلَّفْتُ فِي غَزْوَةِ بَدْرٍ وَلَمْ يُعَاتِبْ أَحَدًا تَخَلَّفَ عَنْهُ إِنَّمَا خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَالْمُسْلِمُونَ يُرِيدُونَ عِيرَ قُرَيْشٍ حَتَّى جَمَعَ اللَّهُ بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ عَدُوِّهُمْ عَلَى غَيْرِ مِيعَادٍ وَلَقَدْ شَهِدْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَيْلَةَ الْعَقَبَةِ حِينَ تَوَاثَقْنَا عَلَى الإِسْلاَمِ وَمَا أُحِبُّ أَنَّ لِي بِهَا مَشْهَدَ بَدْرٍ وَإِنْ كَانَتْ بَدْرٌ أَذْكَرَ فِي النَّاسِ مِنْهَا وَكَانَ مِنْ خَبَرِي حِينَ تَخَلَّفْتُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ أَنِّي لَمْ أَكُنْ قَطُّ أَقْوَى وَلاَ أَيْسَرَ مِنِّي حِينَ تَخَلَّفْتُ عَنْهُ فِي تِلْكَ الْغَزْوَةِ وَاللَّهِ مَا جَمَعْتُ قَبْلَهَا رَاحِلَتَيْنِ قَطُّ حَتَّى جَمَعْتُهُمَا فِي تِلْكَ الْغَزْوَةِ فَغَزَاهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي حَرٍّ شَدِيدٍ وَاسْتَقْبَلَ سَفَرًا بَعِيدًا وَمَفَازًا وَاسْتَقْبَلَ عَدُوًّا كَثِيرًا فَجَلاَ لِلْمُسْلِمِينَ أَمْرَهُمْ لِيَتَأَهَّبُوا أُهْبَةَ غَزْوِهِمْ فَأَخْبَرَهُمْ بِوَجْهِهِمُ الَّذِي يُرِيدُ وَالْمُسْلِمُونَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَثِيرٌ وَلاَ يَجْمَعُهُمْ كِتَابُ حَافِظٍ - يُرِيدُ بِذَلِكَ الدِّيوَانَ - قَالَ كَعْبٌ فَقَلَّ رَجُلٌ يُرِيدُ أَنْ يَتَغَيَّبَ يَظُنُّ أَنَّ ذَلِكَ سَيَخْفَى لَهُ مَا لَمْ يَنْزِلْ فِيهِ وَحْىٌ مِنَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَغَزَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم تِلْكَ الْغَزْوَةَ حِينَ طَابَتِ الثِّمَارُ وَالظِّلاَلُ فَأَنَا إِلَيْهَا أَصْعَرُ فَتَجَهَّزَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَالْمُسْلِمُونَ مَعَهُ وَطَفِقْتُ أَغْدُو لِكَىْ أَتَجَهَّزَ مَعَهُمْ فَأَرْجِعُ وَلَمْ أَقْضِ شَيْئًا . وَأَقُولُ فِي نَفْسِي أَنَا قَادِرٌ عَلَى ذَلِكَ إِذَا أَرَدْتُ . فَلَمْ يَزَلْ ذَلِكَ يَتَمَادَى بِي حَتَّى اسْتَمَرَّ بِالنَّاسِ الْجِدُّ فَأَصْبَحَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم غَادِيًا وَالْمُسْلِمُونَ مَعَهُ وَلَمْ أَقْضِ مِنْ جَهَازِي شَيْئًا ثُمَّ غَدَوْتُ فَرَجَعْتُ وَلَمْ أَقْضِ شَيْئًا فَلَمْ يَزَلْ ذَلِكَ يَتَمَادَى بِي حَتَّى أَسْرَعُوا وَتَفَارَطَ الْغَزْوُ فَهَمَمْتُ أَنْ أَرْتَحِلَ فَأُدْرِكَهُمْ فَيَا لَيْتَنِي فَعَلْتُ ثُمَّ لَمْ يُقَدَّرْ ذَلِكَ لِي فَطَفِقْتُ إِذَا خَرَجْتُ فِي النَّاسِ بَعْدَ خُرُوجِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَحْزُنُنِي أَنِّي لاَ أَرَى لِي أُسْوَةً إِلاَّ رَجُلاً مَغْمُوصًا عَلَيْهِ فِي النِّفَاقِ أَوْ رَجُلاً مِمَّنْ عَذَرَ اللَّهُ مِنَ الضُّعَفَاءِ وَلَمْ يَذْكُرْنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى بَلَغَ تَبُوكًا فَقَالَ وَهُوَ جَالِسٌ فِي الْقَوْمِ بِتَبُوكَ " مَا فَعَلَ كَعْبُ بْنُ مَالِكٍ " . قَالَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي سَلِمَةَ يَا رَسُولَ اللَّهِ حَبَسَهُ بُرْدَاهُ وَالنَّظَرُ فِي عِطْفَيْهِ . فَقَالَ لَهُ مُعَاذُ بْنُ جَبَلٍ بِئْسَ مَا قُلْتَ وَاللَّهِ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا عَلِمْنَا عَلَيْهِ إِلاَّ خَيْرًا . فَسَكَتَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَبَيْنَمَا هُوَ عَلَى ذَلِكَ رَأَى رَجُلاً مُبَيِّضًا يَزُولُ بِهِ السَّرَابُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " كُنْ أَبَا خَيْثَمَةَ " . فَإِذَا هُو أَبُو خَيْثَمَةَ الأَنْصَارِيُّ وَهُوَ الَّذِي تَصَدَّقَ بِصَاعِ التَّمْرِ حِينَ لَمَزَهُ الْمُنَافِقُونَ . فَقَالَ كَعْبُ بْنُ مَالِكٍ فَلَمَّا بَلَغَنِي أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدْ تَوَجَّهَ قَافِلاً مِنْ تَبُوكَ حَضَرَنِي بَثِّي فَطَفِقْتُ أَتَذَكَّرُ الْكَذِبَ وَأَقُولُ بِمَ أَخْرُجُ مِنْ سَخَطِهِ غَدًا وَأَسْتَعِينُ عَلَى ذَلِكَ كُلَّ ذِي رَأْىٍ مِنْ أَهْلِي فَلَمَّا قِيلَ لِي إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدْ أَظَلَّ قَادِمًا زَاحَ عَنِّي الْبَاطِلُ حَتَّى عَرَفْتُ أَنِّي لَنْ أَنْجُوَ مِنْهُ بِشَىْءٍ أَبَدًا فَأَجْمَعْتُ صِدْقَهُ وَصَبَّحَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَادِمًا وَكَانَ إِذَا قَدِمَ مِنْ سَفَرٍ بَدَأَ بِالْمَسْجِدِ فَرَكَعَ فِيهِ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ جَلَسَ لِلنَّاسِ فَلَمَّا فَعَلَ ذَلِكَ جَاءَهُ الْمُخَلَّفُونَ فَطَفِقُوا يَعْتَذِرُونَ إِلَيْهِ وَيَحْلِفُونَ لَهُ وَكَانُوا بِضْعَةً وَثَمَانِينَ رَجُلاً فَقَبِلَ مِنْهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلاَنِيَتَهُمْ وَبَايَعَهُمْ وَاسْتَغْفَرَ لَهُمْ وَوَكَلَ سَرَائِرَهُمْ إِلَى اللَّهِ حَتَّى جِئْتُ فَلَمَّا سَلَّمْتُ تَبَسَّمَ تَبَسُّمَ الْمُغْضَبِ ثُمَّ قَالَ " تَعَالَ " . فَجِئْتُ أَمْشِي حَتَّى جَلَسْتُ بَيْنَ يَدَيْهِ فَقَالَ لِي " مَا خَلَّفَكَ " . أَلَمْ تَكُنْ قَدِ ابْتَعْتَ ظَهْرَكَ " . قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي وَاللَّهِ لَوْ جَلَسْتُ عِنْدَ غَيْرِكَ مِنْ أَهْلِ الدُّنْيَا لَرَأَيْتُ أَنِّي سَأَخْرُجُ مِنْ سَخَطِهِ بِعُذْرٍ وَلَقَدْ أُعْطِيتُ جَدَلاً وَلَكِنِّي وَاللَّهِ لَقَدْ عَلِمْتُ لَئِنْ حَدَّثْتُكَ الْيَوْمَ حَدِيثَ كَذِبٍ تَرْضَى بِهِ عَنِّي لَيُوشِكَنَّ اللَّهُ أَنْ يُسْخِطَكَ عَلَىَّ وَلَئِنْ حَدَّثْتُكَ حَدِيثَ صِدْقٍ تَجِدُ عَلَىَّ فِيهِ إِنِّي لأَرْجُو فِيهِ عُقْبَى اللَّهِ وَاللَّهِ مَا كَانَ لِي عُذْرٌ وَاللَّهِ مَا كُنْتُ قَطُّ أَقْوَى وَلاَ أَيْسَرَ مِنِّي حِينَ تَخَلَّفْتُ عَنْكَ . قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَمَّا هَذَا فَقَدْ صَدَقَ فَقُمْ حَتَّى يَقْضِيَ اللَّهُ فِيكَ " . فَقُمْتُ وَثَارَ رِجَالٌ مِنْ بَنِي سَلِمَةَ فَاتَّبَعُونِي فَقَالُوا لِي وَاللَّهِ مَا عَلِمْنَاكَ أَذْنَبْتَ ذَنْبًا قَبْلَ هَذَا لَقَدْ عَجَزْتَ فِي أَنْ لاَ تَكُونَ اعْتَذَرْتَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِمَا اعْتَذَرَ بِهِ إِلَيْهِ الْمُخَلَّفُونَ فَقَدْ كَانَ كَافِيَكَ ذَنْبَكَ اسْتِغْفَارُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَكَ . قَالَ فَوَاللَّهِ مَا زَالُوا يُؤَنِّبُونَنِي حَتَّى أَرَدْتُ أَنْ أَرْجِعَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأُكَذِّبَ نَفْسِي - قَالَ - ثُمَّ قُلْتُ لَهُمْ هَلْ لَقِيَ هَذَا مَعِي مِنْ أَحَدٍ قَالُوا نَعَمْ لَقِيَهُ مَعَكَ رَجُلاَنِ قَالاَ مِثْلَ مَا قُلْتَ فَقِيلَ لَهُمَا مِثْلُ مَا قِيلَ لَكَ - قَالَ - قُلْتُ مَنْ هُمَا قَالُوا مُرَارَةُ بْنُ رَبِيعَةَ الْعَامِرِيُّ وَهِلاَلُ بْنُ أُمَيَّةَ الْوَاقِفِيُّ - قَالَ - فَذَكَرُوا لِي رَجُلَيْنِ صَالِحَيْنِ قَدْ شِهِدَا بَدْرًا فِيهِمَا أُسْوَةٌ - قَالَ - فَمَضَيْتُ حِينَ ذَكَرُوهُمَا لِي . قَالَ وَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْمُسْلِمِينَ عَنْ كَلاَمِنَا أَيُّهَا الثَّلاَثَةُ مِنْ بَيْنِ مَنْ تَخَلَّفَ عَنْهُ - قَالَ - فَاجْتَنَبَنَا النَّاسُ - وَقَالَ - تَغَيَّرُوا لَنَا حَتَّى تَنَكَّرَتْ لِي فِي نَفْسِيَ الأَرْضُ فَمَا هِيَ بِالأَرْضِ الَّتِي أَعْرِفُ فَلَبِثْنَا عَلَى ذَلِكَ خَمْسِينَ لَيْلَةً فَأَمَّا صَاحِبَاىَ فَاسْتَكَانَا وَقَعَدَا فِي بُيُوتِهِمَا يَبْكِيَانِ وَأَمَّا أَنَا فَكُنْتُ أَشَبَّ الْقَوْمِ وَأَجْلَدَهُمْ فَكُنْتُ أَخْرُجُ فَأَشْهَدُ الصَّلاَةَ وَأَطُوفُ فِي الأَسْوَاقِ وَلاَ يُكَلِّمُنِي أَحَدٌ وَآتِي رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأُسَلِّمُ عَلَيْهِ وَهُوَ فِي مَجْلِسِهِ بَعْدَ الصَّلاَةِ فَأَقُولُ فِي نَفْسِي هَلْ حَرَّكَ شَفَتَيْهِ بِرَدِّ السَّلاَمِ أَمْ لاَ ثُمَّ أُصَلِّي قَرِيبًا مِنْهُ وَأُسَارِقُهُ النَّظَرَ فَإِذَا أَقْبَلْتُ عَلَى صَلاَتِي نَظَرَ إِلَىَّ وَإِذَا الْتَفَتُّ نَحْوَهُ أَعْرَضَ عَنِّي حَتَّى إِذَا طَالَ ذَلِكَ عَلَىَّ مِنْ جَفْوَةِ الْمُسْلِمِينَ مَشَيْتُ حَتَّى تَسَوَّرْتُ جِدَارَ حَائِطِ أَبِي قَتَادَةَ وَهُوَ ابْنُ عَمِّي وَأَحَبُّ النَّاسِ إِلَىَّ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَوَاللَّهِ مَا رَدَّ عَلَىَّ السَّلاَمَ فَقُلْتُ لَهُ يَا أَبَا قَتَادَةَ أَنْشُدُكَ بِاللَّهِ هَلْ تَعْلَمَنَّ أَنِّي أُحِبُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ قَالَ فَسَكَتَ فَعُدْتُ فَنَاشَدْتُهُ فَسَكَتَ فَعُدْتُ فَنَاشَدْتُهُ فَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ . فَفَاضَتْ عَيْنَاىَ وَتَوَلَّيْتُ حَتَّى تَسَوَّرْتُ الْجِدَارَ فَبَيْنَا أَنَا أَمْشِي فِي سُوقِ الْمَدِينَةِ إِذَا نَبَطِيٌّ مِنْ نَبَطِ أَهْلِ الشَّامِ مِمَّنْ قَدِمَ بِالطَّعَامِ يَبِيعُهُ بِالْمَدِينَةِ يَقُولُ مَنْ يَدُلُّ عَلَى كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ - قَالَ - فَطَفِقَ النَّاسُ يُشِيرُونَ لَهُ إِلَىَّ حَتَّى جَاءَنِي فَدَفَعَ إِلَىَّ كِتَابًا مِنْ مَلِكِ غَسَّانَ وَكُنْتُ كَاتِبًا فَقَرَأْتُهُ فَإِذَا فِيهِ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّهُ قَدْ بَلَغَنَا أَنَّ صَاحِبَكَ قَدْ جَفَاكَ وَلَمْ يَجْعَلْكَ اللَّهُ بِدَارِ هَوَانٍ وَلاَ مَضْيَعَةٍ فَالْحَقْ بِنَا نُوَاسِكَ . قَالَ فَقُلْتُ حِينَ قَرَأْتُهَا وَهَذِهِ أَيْضًا مِنَ الْبَلاَءِ . فَتَيَامَمْتُ بِهَا التَّنُّورَ فَسَجَرْتُهَا بِهَا حَتَّى إِذَا مَضَتْ أَرْبَعُونَ مِنَ الْخَمْسِينَ وَاسْتَلْبَثَ الْوَحْىُ إِذَا رَسُولُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَأْتِينِي فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَأْمُرُكَ أَنْ تَعْتَزِلَ امْرَأَتَكَ . قَالَ فَقُلْتُ أُطَلِّقُهَا أَمْ مَاذَا أَفْعَلُ قَالَ لاَ بَلِ اعْتَزِلْهَا فَلاَ تَقْرَبَنَّهَا - قَالَ - فَأَرْسَلَ إِلَى صَاحِبَىَّ بِمِثْلِ ذَلِكَ - قَالَ - فَقُلْتُ لاِمْرَأَتِي الْحَقِي بِأَهْلِكِ فَكُونِي عِنْدَهُمْ حَتَّى يَقْضِيَ اللَّهُ فِي هَذَا الأَمْرِ - قَالَ - فَجَاءَتِ امْرَأَةُ هِلاَلِ بْنِ أُمَيَّةَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَتْ لَهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ هِلاَلَ بْنَ أُمَيَّةَ شَيْخٌ ضَائِعٌ لَيْسَ لَهُ خَادِمٌ فَهَلْ تَكْرَهُ أَنْ أَخْدُمَهُ قَالَ " لاَ وَلَكِنْ لاَ يَقْرَبَنَّكِ " . فَقَالَتْ إِنَّهُ وَاللَّهِ مَا بِهِ حَرَكَةٌ إِلَى شَىْءٍ وَوَاللَّهِ مَا زَالَ يَبْكِي مُنْذُ كَانَ مِنْ أَمْرِهِ مَا كَانَ إِلَى يَوْمِهِ هَذَا . قَالَ فَقَالَ لِي بَعْضُ أَهْلِي لَوِ اسْتَأْذَنْتَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي امْرَأَتِكَ فَقَدْ أَذِنَ لاِمْرَأَةِ هِلاَلِ بْنِ أُمَيَّةَ أَنْ تَخْدُمَهُ - قَالَ - فَقُلْتُ لاَ أَسْتَأْذِنُ فِيهَا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَمَا يُدْرِينِي مَاذَا يَقُولُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا اسْتَأْذَنْتُهُ فِيهَا وَأَنَا رَجُلٌ شَابٌّ - قَالَ - فَلَبِثْتُ بِذَلِكَ عَشْرَ لَيَالٍ فَكَمُلَ لَنَا خَمْسُونَ لَيْلَةً مِنْ حِينَ نُهِيَ عَنْ كَلاَمِنَا - قَالَ - ثُمَّ صَلَّيْتُ صَلاَةَ الْفَجْرِ صَبَاحَ خَمْسِينَ لَيْلَةً عَلَى ظَهْرِ بَيْتٍ مِنْ بُيُوتِنَا فَبَيْنَا أَنَا جَالِسٌ عَلَى الْحَالِ الَّتِي ذَكَرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ مِنَّا قَدْ ضَاقَتْ عَلَىَّ نَفْسِي وَضَاقَتْ عَلَىَّ الأَرْضُ بِمَا رَحُبَتْ سَمِعْتُ صَوْتَ صَارِخٍ أَوْفَى عَلَى سَلْعٍ يَقُولُ بِأَعْلَى صَوْتِهِ يَا كَعْبَ بْنَ مَالِكٍ أَبْشِرْ - قَالَ - فَخَرَرْتُ سَاجِدًا وَعَرَفْتُ أَنْ قَدْ جَاءَ فَرَجٌ . - قَالَ - فَآذَنَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم النَّاسَ بِتَوْبَةِ اللَّهِ عَلَيْنَا حِينَ صَلَّى صَلاَةَ الْفَجْرِ فَذَهَبَ النَّاسُ يُبَشِّرُونَنَا فَذَهَبَ قِبَلَ صَاحِبَىَّ مُبَشِّرُونَ وَرَكَضَ رَجُلٌ إِلَىَّ فَرَسًا وَسَعَى سَاعٍ مِنْ أَسْلَمَ قِبَلِي وَأَوْفَى الْجَبَلَ فَكَانَ الصَّوْتُ أَسْرَعَ مِنَ الْفَرَسِ فَلَمَّا جَاءَنِي الَّذِي سَمِعْتُ صَوْتَهُ يُبَشِّرُنِي فَنَزَعْتُ لَهُ ثَوْبَىَّ فَكَسَوْتُهُمَا إِيَّاهُ بِبِشَارَتِهِ وَاللَّهِ مَا أَمْلِكُ غَيْرَهُمَا يَوْمَئِذٍ وَاسْتَعَرْتُ ثَوْبَيْنِ . فَلَبِسْتُهُمَا فَانْطَلَقْتُ أَتَأَمَّمُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَتَلَقَّانِي النَّاسُ فَوْجًا فَوْجًا يُهَنِّئُونِي بِالتَّوْبَةِ وَيَقُولُونَ لِتَهْنِئْكَ تَوْبَةُ اللَّهِ عَلَيْكَ . حَتَّى دَخَلْتُ الْمَسْجِدَ فَإِذَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم جَالِسٌ فِي الْمَسْجِدِ وَحَوْلَهُ النَّاسُ فَقَامَ طَلْحَةُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ يُهَرْوِلُ حَتَّى صَافَحَنِي وَهَنَّأَنِي وَاللَّهِ مَا قَامَ رَجُلٌ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ غَيْرُهُ . قَالَ فَكَانَ كَعْبٌ لاَ يَنْسَاهَا لِطَلْحَةَ . قَالَ كَعْبٌ فَلَمَّا سَلَّمْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ وَهُوَ يَبْرُقُ وَجْهُهُ مِنَ السُّرُورِ وَيَقُولُ " أَبْشِرْ بِخَيْرِ يَوْمٍ مَرَّ عَلَيْكَ مُنْذُ وَلَدَتْكَ أُمُّكَ " . قَالَ فَقُلْتُ أَمِنْ عِنْدِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَمْ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ فَقَالَ " لاَ بَلْ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ " . وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا سُرَّ اسْتَنَارَ وَجْهُهُ كَأَنَّ وَجْهَهُ قِطْعَةُ قَمَرٍ - قَالَ - وَكُنَّا نَعْرِفُ ذَلِكَ - قَالَ - فَلَمَّا جَلَسْتُ بَيْنَ يَدَيْهِ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ مِنْ تَوْبَتِي أَنْ أَنْخَلِعَ مِنْ مَالِي صَدَقَةً إِلَى اللَّهِ وَإِلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَمْسِكْ بَعْضَ مَالِكَ فَهُوَ خَيْرٌ لَكَ " . قَالَ فَقُلْتُ فَإِنِّي أُمْسِكُ سَهْمِيَ الَّذِي بِخَيْبَرَ - قَالَ - وَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ إِنَّمَا أَنْجَانِي بِالصِّدْقِ وَإِنَّ مِنْ تَوْبَتِي أَنْ لاَ أُحَدِّثَ إِلاَّ صِدْقًا مَا بَقِيتُ - قَالَ - فَوَاللَّهِ مَا عَلِمْتُ أَنَّ أَحَدًا مِنَ الْمُسْلِمِينَ أَبْلاَهُ اللَّهُ فِي صِدْقِ الْحَدِيثِ مُنْذُ ذَكَرْتُ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى يَوْمِي هَذَا أَحْسَنَ مِمَّا أَبْلاَنِي اللَّهُ بِهِ وَاللَّهِ مَا تَعَمَّدْتُ كَذْبَةً مُنْذُ قُلْتُ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى يَوْمِي هَذَا وَإِنِّي لأَرْجُو أَنْ يَحْفَظَنِيَ اللَّهُ فِيمَا بَقِيَ . قَالَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { لَقَدْ تَابَ اللَّهُ عَلَى النَّبِيِّ وَالْمُهَاجِرِينَ وَالأَنْصَارِ الَّذِينَ اتَّبَعُوهُ فِي سَاعَةِ الْعُسْرَةِ مِنْ بَعْدِ مَا كَادَ يَزِيغُ قُلُوبُ فَرِيقٍ مِنْهُمْ ثُمَّ تَابَ عَلَيْهِمْ إِنَّهُ بِهِمْ رَءُوفٌ رَحِيمٌ * وَعَلَى الثَّلاَثَةِ الَّذِينَ خُلِّفُوا حَتَّى إِذَا ضَاقَتْ عَلَيْهِمُ الأَرْضُ بِمَا رَحُبَتْ وَضَاقَتْ عَلَيْهِمْ أَنْفُسُهُمْ} حَتَّى بَلَغَ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَكُونُوا مَعَ الصَّادِقِينَ} قَالَ كَعْبٌ وَاللَّهِ مَا أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَىَّ مِنْ نِعْمَةٍ قَطُّ بَعْدَ إِذْ هَدَانِي اللَّهُ لِلإِسْلاَمِ أَعْظَمَ فِي نَفْسِي مِنْ صِدْقِي رَسُولَ اللَّهُ صلى الله عليه وسلم أَنْ لاَ أَكُونَ كَذَبْتُهُ فَأَهْلِكَ كَمَا هَلَكَ الَّذِينَ كَذَبُوا إِنَّ اللَّهَ قَالَ لِلَّذِينَ كَذَبُوا حِينَ أَنْزَلَ الْوَحْىَ شَرَّ مَا قَالَ لأَحَدٍ وَقَالَ اللَّهُ { سَيَحْلِفُونَ بِاللَّهِ لَكُمْ إِذَا انْقَلَبْتُمْ إِلَيْهِمْ لِتُعْرِضُوا عَنْهُمْ فَأَعْرِضُوا عَنْهُمْ إِنَّهُمْ رِجْسٌ وَمَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ جَزَاءً بِمَا كَانُوا يَكْسِبُونَ * يَحْلِفُونَ لَكُمْ لِتَرْضَوْا عَنْهُمْ فَإِنْ تَرْضَوْا عَنْهُمْ فَإِنَّ اللَّهَ لاَ يَرْضَى عَنِ الْقَوْمِ الْفَاسِقِينَ} قَالَ كَعْبٌ كُنَّا خُلِّفْنَا أَيُّهَا الثَّلاَثَةُ عَنْ أَمْرِ أُولَئِكَ الَّذِينَ قَبِلَ مِنْهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ حَلَفُوا لَهُ فَبَايَعَهُمْ وَاسْتَغْفَرَ لَهُمْ وَأَرْجَأَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَمْرَنَا حَتَّى قَضَى اللَّهُ فِيهِ فَبِذَلِكَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { وَعَلَى الثَّلاَثَةِ الَّذِينَ خُلِّفُوا} وَلَيْسَ الَّذِي ذَكَرَ اللَّهُ مِمَّا خُلِّفْنَا تَخَلُّفَنَا عَنِ الْغَزْوِ وَإِنَّمَا هُوَ تَخْلِيفُهُ إِيَّانَا وَإِرْجَاؤُهُ أَمْرَنَا عَمَّنْ حَلَفَ لَهُ وَاعْتَذَرَ إِلَيْهِ فَقَبِلَ مِنْهُ . وَحَدَّثَنِيهِ مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا حُجَيْنُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، بِإِسْنَادِ يُونُسَ عَنِ الزُّهْرِيِّ، سَوَاءً .
Ibn Shihab doniósł, że Messenger Allah (ﷺ) wyruszył na wyprawę do Tabuku i miał w swoim umyśle (pomysł zagrożenia) chrześcijanom Arabii w Syrii i tym z Rzymu. Ibn Shihab (dalszy) doniósł, że 'Abd al-Rahman b. 'Abdullah b. Ka'b poinformował go, że Abdullah b. Ka'b, który służył jako przewodnik Ka'b b. 'Malika, gdy on (święty Prorok) oślepł, usłyszał, jak Ka'b b. Malik opowiada historię o tym, jak został w tyle za Messengerem Allah (ﷺ) od czasu bitwy pod Tabukiem. Ka'b b. Malik powiedział: Nigdy nie zostałem w tyle za Messengerem Allah (ﷺ) podczas żadnej wyprawy, którą podjął, oprócz bitwy pod Tabukiem i tej z Badr. Jeśli chodzi o bitwę pod Badr, nikt nie był obwiniany za pozostanie w tyle, ponieważ Messenger Allah (ﷺ) i muzułmanie (nie wyruszyli na atak, lecz na czyhnięcie na karawanę Qurajszyków), lecz to Allah sprawił, że stanęli naprzeciw swoim wrogom, nie mając takiego zamiaru (czynić to). Miałem zaszczyt być z Messengerem Allah (ﷺ) w noc 'Aqaba, kiedy złożyliśmy przysięgę na islam, i było to dla mnie bardziej drogie niż moja uczestnictwo w bitwie pod Badr, choć Badr był bardziej popularny wśród ludzi w porównaniu z tym (Tabukiem). I to jest moja historia o pozostaniu w tyle za Messengerem Allah (ﷺ) podczas bitwy pod Tabukiem. Nigdy nie miałem wystarczających środków i (moje okoliczności) były bardziej sprzyjające niż podczas tej wyprawy. I, na mocy Allah, nigdy wcześniej nie miałem w posiadaniu dwóch koni jednocześnie. Messenger Allah (ﷺ) wyruszył na tę wyprawę w bardzo gorącym sezonie; podróż była długa, a ziemia (którą on i jego armia musieli pokonać) była bez wody, i musiał stawić czoła dużej armii, więc poinformował muzułmanów o rzeczywistej sytuacji (z którą musieli się zmierzyć), aby odpowiednio się do tego przygotowali, i również powiedział im, dokąd zamierza się udać. A muzułmanie, którzy towarzyszyli Messengerowi Allah (ﷺ) w tym czasie, byli liczni, ale nie było o nich dokładnej ewidencji. Ka'b (dalszy) powiedział: Niewielu było tych, którzy chcieli się wycofać, i mieli wrażenie, że mogą łatwo się ukryć (i tym samym pozostać niezauważonymi), aż do momentu, gdy objawiły się objawienia od Allah, Wzniosłego i Chwalebnego (związane z nimi). I Messenger Allah (ﷺ) wyruszył na wyprawę, gdy owoce były dojrzałe, a ich cienie się wydłużyły. Miałem do nich słabość i to był sezon, w którym Messenger Allah (ﷺ) dokonywał przygotowań, a muzułmanie również razem z nimi. Wyszedłem też rano, aby się przygotować, ale wróciłem i nic nie zrobiłem, mówiąc sobie: Mam wystarczająco środków (do przygotowań), kiedy tylko zechcę. I tak się z tym odwlekałem (odkładałem przygotowania), aż ludzie mieli się już wyruszyć, a było rano, gdy Messenger Allah (ﷺ) wyruszył, a muzułmanie razem z nim, ale ja nie zrobiłem żadnych przygotowań. Wyszedłem wcześnie rano i wróciłem, ale nie podjąłem decyzji. Kontynuowałem tak, aż oni (muzułmanie) się pospieszyli i pokonali spory dystans. Ja również zdecydowałem się ruszyć i ich spotkać. Chciałbym, żeby tak się stało, ale być może nie było to dla mnie przeznaczone. Po odejściu Messenger Allah (ﷺ), gdy wyszedłem wśród ludzi, byłem zszokowany, że nie znalazłem nikogo takiego jak ja, lecz tylko ludzi oznaczonych jako hipokryci lub tych, którym Allah udzielił zwolnienia z powodu ich niezdolności, i Messenger Allah (ﷺ) nie zwracał na mnie uwagi, dopóki nie dotarł do Tabuku. (Pewnego dnia, gdy siedział wśród ludzi w Tabuku) zapytał: Co się stało z Ka'bem b. Malikiem? Osoba z Banu' Salama powiedziała: Messengerze Allah, (urok) jego płaszcza i jego uznanie dla jego boków skusiły go i tak został zatrzymany. Mua'dh b. Jabal powiedział: Biada temu, co wy twierdzicie. Messengerze Allah, na mocy Allah, nie wiemy o nim nic złego, tylko dobrze. Messenger Allah (ﷺ), jednak, milczał. W tym czasie zobaczył (święty Prorok) osobę (ubrań w całości białych (odzieży), która rozpraszała iluzję oka (mirage). Wtedy Messenger Allah (ﷺ) powiedział: Niech będzie Abu Khaithama, a oto był Abu Khaithama al-Ansari, i to on włożył sa' daktyli, a był wyśmiewany przez hipokrytów. Ka'b b. Malik dalej powiedział: Gdy dotarła do mnie wiadomość, że Messenger Allah (ﷺ) wraca z Tabuku, byłem bardzo zaniepokojony. Myślałem o wymyślaniu fałszywych historii i pytałem siebie, jak uratować się przed jego gniewem następnego dnia. W tym celu zwróciłem się o pomoc do każdego rozsądnego członka mojej rodziny, a gdy powiedziano mi, że Messenger Allah (ﷺ) nadchodzi, wszystkie fałszywe pomysły zostały odrzucone (z mojego umysłu) i doszedłem do wniosku, że nic mnie nie uratuje, oprócz mówienia prawdy, więc postanowiłem mówić prawdę, i to było rano, gdy Messenger Allah (ﷺ) przybył (do Medyny). I było jego zwyczajem, że gdy wracał z podróży, najpierw szedł do meczetu i odmawiał dwie rak'aty na dziękczynienie (nawaf), a potem siadał wśród ludzi. I gdy tak robił, ci, którzy zostali w tyle za nim, zaczęli składać wymówki i składać mu przysięgi, a było ich ponad osiemdziesiąt. Messenger Allah (ﷺ) przyjął ich wymówki od razu i przyjął ich przysięgę, szukając przebaczenia dla nich, i zostawił ich tajne (zamierzenia) Allahowi, aż przedstawiłem się mu. Powitałem go, a on uśmiechnął się, z lekkim gniewem w tym. (Święty Prorok) potem powiedział do mnie: Podejdź. Podszedłem, aż usiadłem przed nim. Powiedział do mnie: Co cię powstrzymało? Czy nie mogłeś wsiąść na konia? Odpowiedziałem: Messengerze Allah, na mocy Allah, gdybym miał siedzieć w obecności kogokolwiek innego z ludzi tego świata, na pewno uratowałbym się od jego gniewu z jednego powodu (lub innego), i mam też zdolność do kłótni, ale na mocy Allah, jestem w pełni świadomy, że gdybym przedstawił ci fałszywą wymówkę, aby cię zadowolić, Allah na pewno wywołałby twój gniew na mnie, a jeśli powiem prawdę, możesz się na mnie obrazić, ale mam nadzieję, że Allah doprowadzi to do dobrego końca, i na mocy Allah, nie mam żadnej ważnej wymówki. Na mocy Allah, nigdy nie miałem tak dobrych środków, i nigdy nie miałem tak sprzyjających warunków, jak wtedy, gdy zostałem w tyle za tobą (nie dołączyłem do wyprawy). Wtedy Messenger Allah (ﷺ) powiedział: Ten człowiek mówił prawdę, więc wstań, aż Allah wyda wyrok w twojej sprawie. Wstałem, a niektórzy z Banu' Salama pospieszyli za mną, mówiąc: Na mocy Allah, nie wiemy o tobie nic złego, oprócz tego, że nie byłeś w stanie przedstawić wymówki przed Messengerem Allah (ﷺ), tak jak ci, którzy zostali w tyle, przedstawili wymówki. Wystarczyłoby, aby Messenger Allah (ﷺ) szukał przebaczenia za twoje grzechy. Na mocy Allah, oni nieustannie mnie podjudzali, aż pomyślałem, żeby wrócić do Messengera Allah (ﷺ) i zaprzeczyć sobie. Potem powiedziałem im: Czy ktoś jeszcze spotkał się z takim samym losem? Powiedzieli: Tak, dwie osoby spotkał ten sam los co ciebie, i wyraziły one taką samą opinię jak ty, i wydano taki sam wyrok w ich sprawie, jak w twojej. Zapytałem: Kim są? Odpowiedzieli: Murara b. ar-Rabi'a 'Amiri i Hilal b. Umayya al-Waqafi. Wspomnieli tych dwóch pobożnych ludzi, którzy uczestniczyli w bitwie pod Badr, i był dla mnie przykład w nich. Odszedłem, gdy wymienili tych dwóch. Messenger Allah (ﷺ) zakazał muzułmanom rozmawiać z trzema z nas spośród tych (ludzi), którzy zostali w tyle za nim. Ludzie zaczęli nas unikać, a ich stosunek do nas uległ zmianie, i wydawało się, że cała atmosfera się odwróciła (wrogo), i w rzeczywistości była to ta sama atmosfera, o której byłem w pełni świadomy i w której żyłem (przez dość długi czas). Spędziliśmy pięćdziesiąt nocy w tym stanie, a moi dwaj przyjaciele zamknęli się w swoich domach i spędzali (większość) czasu na płaczu, ale ponieważ byłem młody i silny wśród nich, wyszedłem (z domu), uczestniczyłem w modlitwach zbiorowych, poruszałem się po bazarze; ale nikt nie rozmawiał ze mną. Przyszedłem do Messenger Allah (ﷺ), gdy siedział wśród (ludzi) po modlitwie, pozdrowiłem go i zapytałem siebie, czy jego usta poruszyły się w odpowiedzi na moje pozdrowienia (czy nie). Potem modliłem się obok niego i patrzyłem na niego ukradkiem, a gdy skupiłem się na modlitwie, on patrzył na mnie, a gdy spojrzałem na niego, odwracał odemnie wzrok. I gdy okrutne traktowanie muzułmanów wobec mnie trwało przez długi czas, poszedłem, aż wspiąłem się na mur ogrodu Abu Qatady, który był moim kuzynem, i miałem do niego największą miłość. Pozdrowiłem go, ale na mocy Allah, nie odpowiedział na moje pozdrowienia. Powiedziałem mu: Abu Qatada, przysięgam na Allah, czy nie wiesz dobrze, że kocham Allah i Jego Messenger (ﷺ) najbardziej? On milczał. Powtórzyłem jeszcze raz: Przysięgam na Allah, czy nie wiesz dobrze, że kocham Allah i Jego Messenger (ﷺ) najbardziej? On milczał. Ponownie go przysięgałem, na co on powiedział: Allah i Messenger (ﷺ) są o tym najlepiej świadomi. Moje oczy zaczęły płakać, wróciłem, schodząc z muru, i gdy szedłem po bazarze Medyny, jeden Nabatej zśród Nabatejów Syrii, który przyszedł sprzedawać zboża w Medynie, poprosił ludzi, aby wskazali mu drogę do Ka'b b. Malika. Ludzie wskazali mu kierunek, wskazując na mnie. Podszedł do mnie i wręczył mi list od króla Ghassanu, a ponieważ byłem pisarzem, przeczytałem ten list, który brzmiał tak:
"Przechodząc do sedna, przekazano nam, że twój przyjaciel (Święty Prorok) poddaje cię okrucieństwu, a Allah nie stworzył cię do miejsca, w którym jesteś poniżany i gdzie nie możesz znaleźć swojego właściwego miejsca, więc przybywaj do nas, abyśmy cię uhonorowali." Gdy przeczytałem ten list, powiedziałem: To też jest nieszczęście, więc spaliłem go w piecu. Gdy minęło czterdzieści dni z pięćdziesięciu, a Messenger Allah (ﷺ) nie otrzymał objawienia, przyszedł do mnie posłaniec Messenger Allah (ﷺ) i powiedział: Zaprawdę, Messenger Allah (ﷺ) nakazał ci pozostać z dala od żony. Odpowiedziałem: Czy mam ją rozwieść, czy co innego mam zrobić? Powiedział: Nie, ale tylko pozostawaj z dala od niej i nie nawiązuj z nią kontaktu seksualnego. Ta sama wiadomość została wysłana do moich towarzyszy. Powiedziałem więc do mojej żony: Lepiej idź do swoich rodziców i zostań tam z nimi, aż Allah wyda wyrok w mojej sprawie. Żona Hilala b. Umayya przyszła do Messenger Allah (ﷺ) i powiedziała: Messengerze Allah, Hilal b. Umayya jest starcem, nie ma sługi. Czy nie sprzeciwiasz się mojemu służeniu mu? On powiedział: Nie, ale nie zbliżaj się do niego. Ona powiedziała: Na mocy Allah, on nie ma takiego instynktu. Na mocy Allah, od tego dnia do dziś spędza czas na płaczu. Niektórzy członkowie mojej rodziny powiedzieli mi: Gdybyś szukał pozwolenia od Messenger Allah (ﷺ) w sprawie swojej żony, tak jak on pozwolił żonie Hilala b. Umayya służyć mu, powiedziałbym: Nie, nie będę prosił o pozwolenie od Messenger Allah (ﷺ), bo nie mogę powiedzieć, co Allah Apostoł może powiedzieć w odpowiedzi na moje prośby. Co więcej, jestem młodym mężczyzną. W tym stanie spędziłem jeszcze dziesięć nocy, a tym samym minęło pięćdziesiąt dni, podczas których ludzie obserwowali bojkot wobec nas. Rano, w piątą noc, odmówiłem modlitwy porannej i siedziałem na jednym z dachów naszych domów. I w rzeczywistości siedziałem w tym samym stanie, o którym Allah, Wzniosły i Chwalebny, mówi w tych słowach: "Życie stało się dla mnie trudne, a ziemia, mimo swojej rozległości, się skurczyła," gdy usłyszałem hałas głosiciela z szczytu wzgórza Sal', wołającego głośno: Ka'b b. Malik, są dla ciebie dobre wieści. Upadłem na twarz w prostracji i zrozumiałem, że przyszła dla mnie ulga. Messenger Allah (ﷺ) poinformował ludzi o przyjęciu naszego pokuty przez Allah, gdy odmawiał poranną modlitwę. Ludzie zaczęli nam przynosić dobre wieści, a niektórzy poszli do moich przyjaciół, aby im je przekazać, i jeden z nich przybył na koniu z plemienia Aslam, a jego koń dotarł do mnie szybciej niż jego głos. Gdy przyszedł do mnie, a ja usłyszałem jego głos, dałem mu swoje ubrania, aby mu je podarować z powodu dobrej nowiny, i na mocy Allah, nie miałem nic innego (w postaci odzieży) oprócz tych dwóch, i poprosiłem kogoś, aby pożyczył mi dwie sztuki odzieży, i się w nie ubrałem. Przyszedłem do Messenger Allah (ﷺ), a po drodze spotkałem grupy ludzi, którzy pozdrowili mnie z powodu (zaakceptowania) pokuty i powiedzieli: Oto pozdrowienie dla ciebie, bo twoja pokuta została przyjęta przez Allah. (Posuwałem się dalej) aż dotarłem do meczetu, gdzie Messenger Allah (ﷺ) siedział wśród (ludzi). Talha b. 'Ubaidullah wstał i rzucił się ku mnie, uścisnął mnie i pozdrowił, i na mocy Allah, nikt z emigrantów nie wstał, by mnie powitać, oprócz niego. Ka'b powiedział, że nigdy nie zapomniał tego dobrego gestu Talhy. Ka'b dalej powiedział: Pozdrowiłem Messenger Allah (ﷺ) słowami: Assalam-o-'Alaikam, a jego twarz była lśniąca z radości, i powiedział: Niech będą dobre wieści i błogosławieństwa dla ciebie, takie, jakich nie znalazłeś ani nie znajdziesz, od chwili, gdy twoja matka cię urodziła. Odpowiedziałem: Messengerze Allah, czy to jest pokuta od ciebie, czy od Allah? On powiedział: Nie, (to nie od mnie), to od Allah, i było to powszechne u Messenger Allah (ﷺ), że gdy był szczęśliwy, jego twarz rozświetlała się, wyglądała jak część księżyca, i z tego rozpoznawaliśmy jego radość. Gdy usiadłem przed nim, zapytałem: Messengerze Allah, czy mogę ofiarować swoje bogactwo na rzecz Allah i Jego Messengera (ﷺ)? Wtedy Messenger Allah (ﷺ) powiedział: Zachowaj trochę majątku dla siebie, bo to jest dla ciebie lepsze. Odpowiedziałem: Zachowam to, co przypadło mi na wyprawę do Khaibar. Powiedziałem: Messengerze Allah, zaiste, Allah uratował mnie dzięki prawdzie, i dlatego (uważam), że pokuta oznacza, że nie powinienem mówić nic innego jak prawdę, dopóki żyję. On powiedział: Na mocy Allah, nie wiem, czy ktoś spośród muzułmanów był poddany większej próbie od Allah z powodu mówienia prawdy. I od tego czasu, aż do dziś, nie powiedziałem żadnej kłamstwa, i na mocy Allah, postanowiłem nie mówić kłamstwa, i mam nadzieję, że Allah ocali mnie (od prób) do końca mojego życia, a Allah, Wzniosły i Chwalebny, objawił te wersety: "Zaprawdę, Allah okazał miłosierdzie Prorokowi, emigrantom i pomocnikom, którzy podążali za nim w godzinie trudności, gdy serca części z nich miały się odchylić; potem okazał im miłosierdzie. Zaprawdę, On jest dla nich Miłosierny, Litościwy, i (okazał miłosierdzie) tym, którzy zostali w tyle, aż ziemia, mimo swojej rozległości, stała się dla nich ciasna, a ich dusze również się skurczyły." I to objawienie dotarło do słów: "O wy, którzy wierzycie, rozwijajcie bojaźń Bożą i bądźcie z prawdomównymi" ( IX 117-118). Ka'b powiedział: Na mocy Allah, od kiedy Allah skierował mnie ku islamowi, nie było dla mnie żadnego błogosławieństwa ważniejszego od tej prawdy, którą powiedziałem Messengerowi Allah (ﷺ), i gdybym skłamał, zostałbym zgubiony, tak jak zgubili się ci, którzy kłamali, bo w odniesieniu do tych, którzy kłamali, Allah użył najostrzejszych słów, które zstąpiły w objawieniu (i słowa Allah brzmią): "Przysięgają na Allah, że wrócą do ciebie, aby cię zostawić w spokoju. Pozwól im, bo są nieczystymi, a ich miejsce jest w Piekle, jako zapłata za to, co zarobili. Przysięgają na ciebie, aby cię zadowolić, ale jeśli będziesz z nich zadowolony, to na pewno Allah nie jest zadowolony z przekraczających granice ludzi" ( IX 95-96). Ka'b powiedział, że sprawa nas trzech została odłożona w porównaniu z tymi, którzy złożyli przysięgę w obecności Messenger Allah (ﷺ), i on przyjął ich przysięgę i szukał przebaczenia dla nich, a Allah nie wydał decyzji w naszej sprawie. To Allah, Wzniosły i Chwalebny, wydał wyrok w naszej sprawie, trzech, którzy zostali w tyle. (Słowa Koranu) "trzech, którzy zostali w tyle" nie oznaczają, że pozostaliśmy w tyle od Jihadu, lecz wskazują, że pozostawił naszą sprawę tym, którzy złożyli przysięgę i przedstawili wymówkę przed Nim. Ten hadis został przekazany na podstawie Zuhri z tym samym łańcuchem przekazicieli.
Tłumaczenie i objaśnienie: Khutba World, przetłumaczone z arabskiego.
Kaʿb ostatecznie uzyskał przebaczenie dzięki szczerej skrusze i prawdomówności.
Kaʿb ibn Malik bez ważnego usprawiedliwienia nie wziął udziału w wyprawie do Tabuku. Po powrocie wybrał prawdę, po czym on i dwóch innych mężczyzn przez pięćdziesiąt nocy czekali na Boży wyrok, a ich skrucha została przyjęta.
Wyprawa, którą Prorok ﷺ odbył w okresie wielkich upałów i długiej, trudnej podróży.
Szczery żal za grzech, połączony ze zwróceniem się ku Allahowi i postanowieniem, by nie powtarzać zła.
Mówienie prawdy i trzymanie się tego, co naprawdę się wydarzyło, nawet gdy niesie to konsekwencje.
Klasyczni uczeni, w tym an-Nawawi, podkreślają, że szczera prawdomówność prowadzi do ocalenia, nawet jeśli prawda początkowo pociąga za sobą bolesne konsekwencje. Fragment pokazuje również, że skrucha nie oznacza, iż człowiek powinien lekkomyślnie rozdać cały swój majątek: Prorok ﷺ poradził Kaʿbowi, by zachował jego część. Uczeni wnioskują z czasowego zerwania kontaktów z trzema mężczyznami, że społeczna izolacja może być środkiem naprawczym, gdy istnieje ku temu uzasadniony powód; nie jest to przyzwolenie na arbitralne wykluczanie ani trwałą wrogość.
- Nie odkładaj ważnego obowiązku, zakładając, że później znajdziesz na niego czas.
- Mów szczerze o swoich błędach i nie wymyślaj wymówek, by uniknąć chwilowej dezaprobaty.
- Okaż skruchę przez szczery żal i konkretne postanowienie, by nie powtarzać zła.
Ta autentyczna wersja również opowiada o tym, że nie wziął udziału w wyprawie do Tabuku, o jego szczerym wyznaniu i przyjęciu jego skruchy.
Sahih Muslim · #7016 (Sahih)Ta wersja została przekazana tym samym łańcuchem i ma zgodne brzmienie, wspierając przekaz o historii Kaʿba.
Codziennie hadis w Twoim języku
Aplikacja codziennie prezentuje Ci hadis z objaśnieniem, również jako widżet na telefonie. Korzystaj za darmo.