Sunan Abi Dawud, xadiiska 4775
Waxaa weriyey Abu Hurayrah. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Hurayrah
Riwaayadda
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ هِلاَلٍ، سَمِعَ أَبَاهُ، يُحَدِّثُ قَالَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ وَهُوَ يُحَدِّثُنَا كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَجْلِسُ مَعَنَا فِي الْمَجْلِسِ يُحَدِّثُنَا فَإِذَا قَامَ قُمْنَا قِيَامًا حَتَّى نَرَاهُ قَدْ دَخَلَ بَعْضَ بُيُوتِ أَزْوَاجِهِ فَحَدَّثَنَا يَوْمًا فَقُمْنَا حِينَ قَامَ فَنَظَرْنَا إِلَى أَعْرَابِيٍّ قَدْ أَدْرَكَهُ فَجَبَذَهُ بِرِدَائِهِ فَحَمَّرَ رَقَبَتَهُ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ وَكَانَ رِدَاءً خَشِنًا فَالْتَفَتَ فَقَالَ لَهُ الأَعْرَابِيُّ احْمِلْ لِي عَلَى بَعِيرَىَّ هَذَيْنِ فَإِنَّكَ لاَ تَحْمِلُ لِي مِنْ مَالِكَ وَلاَ مِنْ مَالِ أَبِيكَ . فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " لاَ وَأَسْتَغْفِرُ اللَّهَ لاَ وَأَسْتَغْفِرُ اللَّهَ لاَ وَأَسْتَغْفِرُ اللَّهَ لاَ أَحْمِلُ لَكَ حَتَّى تُقِيدَنِي مِنْ جَبْذَتِكَ الَّتِي جَبَذْتَنِي " . فَكُلُّ ذَلِكَ يَقُولُ لَهُ الأَعْرَابِيُّ وَاللَّهِ لاَ أَقِيدُكَهَا . فَذَكَرَ الْحَدِيثَ قَالَ ثُمَّ دَعَا رَجُلاً فَقَالَ لَهُ " احْمِلْ لَهُ عَلَى بَعِيرَيْهِ هَذَيْنِ عَلَى بَعِيرٍ شَعِيرًا وَعَلَى الآخَرِ تَمْرًا " . ثُمَّ الْتَفَتَ إِلَيْنَا فَقَالَ " انْصَرِفُوا عَلَى بَرَكَةِ اللَّهِ تَعَالَى " .
Abuu Hurayrah wuxuu yiri: Nabigu ﷺ wuxuu nala fariisan jiray golaha oo wuu nala hadli jiray. Markuu istaago, annaguna waan istaagi jirnay ilaa aan ka aragno inuu galay guriga mid ka mid ah xaasaskiisa. Maalin buu nala hadlay, markuu istaagayna waan istaagnay, waxaana aragnay nin reer baadiye ah oo qabtay oo si xoog leh u jiiday shaadhkiisa ilaa qoortiisu casaatay. Abuu Hurayrah wuxuu yiri: Shaadhku wuxuu ahaa mid qallafsan. Nabigu ﷺ wuu u soo jeestay, ninkii reer baadiyuhuna wuxuu ku yiri: 'Labadaydan geel ii rari, maxaa yeelay xoolahaaga ama xoolaha aabbahaa waxba iigama bixisid.' Nabigu ﷺ wuxuu yiri: 'Maya, Allah baan dambi-dhaaf weydiisanayaa; Maya, Allah baan dambi-dhaaf weydiisanayaa; Maya, Allah baan dambi-dhaaf weydiisanayaa. Kuuma rarayo ilaa aad iga raalli geliso jiidadkii aad i jiiday.' Mar walba ninka reer baadiyuhu wuxuu lahaa: 'Wallahi, kuuma raalli gelinayo.' Kadib Nabigu ﷺ wuxuu u yeeray nin wuxuuna ku yiri: 'Labadiisa geel u rari: mid shaciir ku rar, kan kalena timir.' Kadib wuxuu noo soo jeestay oo yiri: 'Ku kala taga barakada Allah.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu u dulqaatay edeb-darrada, haddana wuxuu caawiyey reer baadiyaha.
Carab dhaqan ahaan reer-guuraa ahaan ugu noolaa saxaraha.
Gunnno ku habboon ama sixid ku filan oo lagu daboolayo dhibka la geystay.
Nooc badar ah oo cunto ahaan loogu isticmaali jiray dadka iyo xoolaha.
Culimada waxay hab-dhaqanka lagu tilmaamay u soo qaadan karaan tusaale dulqaad, is-xakamayn iyo deeqsinimo, balse silsiladda werinta oo daciif ah awgeed uma adeegsan karaan saldhig sharci oo madax-bannaan oo amar ama reebitaan ah. Dhiirrigelinta guud ee xakamaynta xanaaqa waxaa xaqiijiya werinno saxiix ah. Qoraalkani keligiis ma dejinayo xeer gaar ah oo ku saabsan magdhowga dhaawac jireed.
- Hadal qallafsan marka laguula yimaado, ku bilow deggenaan oo xakamee xanaaqaaga.
- Caawi qofka baahan intaad awooddo, adigoon oggolaan dulmi ama aflagaaddo.
- Qofka ku dhaawacay si deggan ula hadal oo raadi xal caddaalad ah.
Werintan saxiixa ahi waxay sheegaysaa waanada Nabiga ﷺ: ‘Ha xanaaqin.’ Taasi waxay xoojinaysaa casharka guud ee is-xakamaynta.
40 Hadith van an-Nawawi · #27 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay taqwada ku xiriirisaa akhlaaq wanaagsan, taas oo la jaanqaadaysa dulqaad iyo dad ula dhaqanka si ixtiraam leh.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.