Sahih al-Bukhari, xadiiska 16
Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Muhammad ibn al‑Muthannawuxuu u sheegay al‑Bukhariمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى
- 2Abd al‑Wahhab ath‑Thaqafiعَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ
- 3Ayyubأَيُّوبُ
- 4Abu Qilabaأَبِي قِلاَبَةَ
- 5Anasأَنَسٍ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَنَسٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " ثَلاَثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ حَلاَوَةَ الإِيمَانِ أَنْ يَكُونَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا، وَأَنْ يُحِبَّ الْمَرْءَ لاَ يُحِبُّهُ إِلاَّ لِلَّهِ، وَأَنْ يَكْرَهَ أَنْ يَعُودَ فِي الْكُفْرِ كَمَا يَكْرَهُ أَنْ يُقْذَفَ فِي النَّارِ ".
Waxaa nooga warramay Muxammad bin Al-Muthanna, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Cabdul-Wahhaab Ath-Thaqafii, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Ayuub, oo ka weriyey Abuu Qilaabah, oo ka weriyey Anas, in Nabigu ﷺ yiri:
"Saddex qofkii lagu helo wuxuu dhadhamiyaa macaanka iimaanka: In Alle iyo Rasuulkiisu ay uga pyaaraadaan wax kasta oo kale; inuu qofka u jeclaado kaliya dartiis Alle; iyo inuu neceb yahay inuu ku laabto gaalnimo (kufr) sida uu u neceb yahay in lagu tuuro Naarta."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Iimaanku wuxuu macaanaadaa marka la jeclaado Allah, xiriir daacad ah lala yeesho, laguna adkaysto.
Farxadda gudaha, xasilloonida iyo ku qanacsanaanta uu qofku iimaankiisa ku dareemo.
In si daacad ah loo jeclaado si Allah raalli looga dhigo, ee aan faa’iido shakhsiyeed loo doonayn.
In qofku ka tago iimaanka ka dib markii uu aqbalay.
Culimada hore, oo uu ka mid yahay Imaam an-Nawawi, waxay sharxaan in xadiiskani adkaynayo qiimaha ay leedahay in Allah iyo Rasuulkiisa ﷺ laga jeclaado waxyaalaha adduunka. Allah dartii wax loo jeclaado waa nooc cibaado daacad ah. Nacaybka gaalnimadu wuxuu tilmaamayaa ku adkaysiga iimaanka; tusaalaha Naartuna wuxuu muujinayaa sida ay u weyn tahay khasaaraha iimaanka la waayo. Afarta mad-hab ee sunniga ahi way aqoonsan yihiin mabaadi’dan iimaanka; xadiiskani halkan kuma soo bandhigayo xukun fiqhi oo gaar ah.
- Go’aannada muhiimka ah, ka hormari waxa Allah raalli gelinaya fudaydka ama faa’iidada qofeed.
- Xiriirrada saaxiibtinimo ku ilaali niyad daahir ah, dadka kalena si wanaagsan ula dhaqan adigoon mar walba wax celin ah filayn.
- Iimaanka ku xooji aqoon, cibaado iyo camal wanaagsan, Allahna weydiiso inuu ku sugo.
Werintani waxay adkaynaysaa in iimaanku aanu dhammaystirnayn ilaa Nebiga ﷺ laga jeclaado dadka kale in ka badan.
Sahih al-Bukhari · #14 (Sahih)Xadiiskani iimaanka wuxuu ku xidhaa in walaalka mu’minka ah loo jeclaado waxa qofku naftiisa u jecel yahay.
Sahih al-Bukhari · #18 (Sahih)Werintani waxay ka hadlaysaa waajibka ah in Rasuulka ﷺ la adeeco, waxayna xaqiijinaysaa muhiimadda ay leedahay daacadnimada dhabta ahi.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.