Sahih al-Bukhari, xadiiska 1968
Waxaa weriyey Abu Juhaifa. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Juhaifa
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ، حَدَّثَنَا أَبُو الْعُمَيْسِ، عَنْ عَوْنِ بْنِ أَبِي جُحَيْفَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ آخَى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بَيْنَ سَلْمَانَ، وَأَبِي الدَّرْدَاءِ، فَزَارَ سَلْمَانُ أَبَا الدَّرْدَاءِ، فَرَأَى أُمَّ الدَّرْدَاءِ مُتَبَذِّلَةً. فَقَالَ لَهَا مَا شَأْنُكِ قَالَتْ أَخُوكَ أَبُو الدَّرْدَاءِ لَيْسَ لَهُ حَاجَةٌ فِي الدُّنْيَا. فَجَاءَ أَبُو الدَّرْدَاءِ، فَصَنَعَ لَهُ طَعَامًا. فَقَالَ كُلْ. قَالَ فَإِنِّي صَائِمٌ. قَالَ مَا أَنَا بِآكِلٍ حَتَّى تَأْكُلَ. قَالَ فَأَكَلَ. فَلَمَّا كَانَ اللَّيْلُ ذَهَبَ أَبُو الدَّرْدَاءِ يَقُومُ. قَالَ نَمْ. فَنَامَ، ثُمَّ ذَهَبَ يَقُومُ. فَقَالَ نَمْ. فَلَمَّا كَانَ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ قَالَ سَلْمَانُ قُمِ الآنَ. فَصَلَّيَا، فَقَالَ لَهُ سَلْمَانُ إِنَّ لِرَبِّكَ عَلَيْكَ حَقًّا، وَلِنَفْسِكَ عَلَيْكَ حَقًّا، وَلأَهْلِكَ عَلَيْكَ حَقًّا، فَأَعْطِ كُلَّ ذِي حَقٍّ حَقَّهُ. فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرَ ذَلِكَ لَهُ، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " صَدَقَ سَلْمَانُ ".
Abu Juhaifa wuxuu weriyey: Nebigu ﷺ wuxuu walaalnimo ka dhexeysiiyey Salmaan iyo Abuu Ad-Dardaa'. Salmaan wuxuu booqday Abuu Ad-Dardaa' wuxuuna arkay Ummu Ad-Dardaa' oo xiran dhar liita, markaasuu weydiiyey sababta. Waxay tiri,
"Walaalkaa Abuu Ad-Dardaa' dan kama laha adduunyadan." Intaa kadib Abuu Ad-Dardaa' waa yimid wuxuuna u diyaariyey cunto Salmaan. Salmaan wuxuu ka codsaday inuu wax cuno, laakiin Abuu Ad-Dardaa' wuxuu yiri, "Waan soomanahay." Salmaan wuxuu yiri, "Anigu ma cunayo ilaa aad adigu cuntid." Markaasuu Abuu Ad-Dardaa' cunay. Habeenkii markii la gaaray, Abuu Ad-Dardaa' wuxuu u kacay inuu tukado, laakiin Salmaan wuxuu ku yiri, "Seexo," waana seexday. Muddo kadib mar kale ayuu kacay, Salmaanna wuxuu ku yiri, "Seexo." Markii qaybtii dambe ee habeenka la gaaray, Salmaan wuxuu yiri, "Hadda kac." Labadooduba way tukadeen, Salmaanna wuxuu ku yiri Abuu Ad-Dardaa', "Rabbigaa xaq buu kugu leeyahay, naftaaduna xaq bay kugu leedahay, ehelkaaguna xaq bay kugu leeyihiin; sii mid walba oo xaq leh xaqqiisa." Abuu Ad-Dardaa' wuxuu u tagay Nebiga ﷺ wuxuuna u sheegay warkii oo dhan. Nebigu ﷺ wuxuu yiri, "Salmaan run buu sheegay."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Caabud Allah adigoon dayicin xuquuqda naftaada iyo qoyskaaga.
Nebiga ﷺ wuxuu Salmaan iyo Abuu al-Dardaa walaalo ka dhigay. Markii Salmaan booqday, wuxuu arkay in Abuu al-Dardaa cibaadada ugu jeeday si xad-dhaaf ah, taas oo sababtay in baahiyihiisa gaarka ah iyo daryeelka qoyskiisu dayacmaan.
Xidhiidhkii walaaltinimo ee Nebiga ﷺ dhex dhigay Salmaan iyo Abuu al-Dardaa.
Dalab ama masuuliyad ay tahay in la guto, sida cibaadada, nasashada iyo daryeelka qoyska.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in cibaadada nafliga ahi ay dheellitirnaato waajibaadka Alle, nafta iyo qoyska. Salmaan kama uusan reebin Abuu al-Dardaa salaadda; wuxuu ka caawiyey inuu cibaadada habeenkii ku tukado waqti ku habboon. Xaqiijinta Nebiga ﷺ waxay caddaynaysaa in qofku naftiisa si xad-dhaaf ah uga xayuubiyo waxyaabaha bannaan aan laga door bidin gudashada xuquuqda oo dhan. Madh-habyadu way aqoonsan yihiin muhiimadda dheellitirkan; xeerarka gaarka ah ee soonka nafliga ah iyo jebintiisu waxay ku xiran yihiin duruufaha iyo su’aasha fiqiga ah ee taagan.
- U qorshee salaadaha nafliga ah si aad u hesho nasasho kugu filan oo aad u gudato waajibaadkaaga maalinlaha ah.
- Waqti sii qoyskaaga oo weydii waxa ay u baahan yihiin; daryeelkoodu isaguna waa masuuliyad.
- Ka fogow soonka nafliga ah ama cibaadooyinka kale ee dheeraadka ah haddii ay waxyeelleeyaan caafimaadkaaga ama waajibaadka lagaa rabo.
Werintani waxay sidoo kale ka hadlaysaa dheellitirka soonka nafliga ah, waxayna caddaynaysaa inaan cibaadadu ka badin awoodda qofka.
Sahih al-Bukhari · #1969 (Sahih)Werintani waxay tilmaamaysaa sida Nebiga ﷺ mar u soomi jiray, marna u afuri jiray, taas oo ku habboon mowduuca dhexdhexaadnimada.
Sahih al-Bukhari · #1970 (Sahih)Caa’isha waxay ka warrantay soonkii Nebiga ﷺ; tani waxay bixinaysaa macne dheeraad ah oo ku saabsan dheellitirka cibaadada nafliga ah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.