Qaybinta Biyaha · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 2371

Waxaa weriyey Abu Huraira. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Qaybinta Biyaha
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ

Sahih (lagu kalsoon yahay)
  1. 1Abdullah ibn Yusufwuxuu u sheegay al‑Bukhariعَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ
  2. 2Malik ibn Anasمَالِكُ بْنُ أَنَسٍ
  3. 3Zayd ibn Aslamزَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ
  4. 4Abu Salih as‑Sammanأَبِي صَالِحٍ السَّمَّانِ
  5. 5Abu Hurayraأَبِي هُرَيْرَةَ
  6. 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ السَّمَّانِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ الْخَيْلُ لِرَجُلٍ أَجْرٌ، وَلِرَجُلٍ سِتْرٌ، وَعَلَى رَجُلٍ وِزْرٌ، فَأَمَّا الَّذِي لَهُ أَجْرٌ فَرَجُلٌ رَبَطَهَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ، فَأَطَالَ بِهَا فِي مَرْجٍ أَوْ رَوْضَةٍ، فَمَا أَصَابَتْ فِي طِيَلِهَا ذَلِكَ مِنَ الْمَرْجِ أَوِ الرَّوْضَةِ كَانَتْ لَهُ حَسَنَاتٍ، وَلَوْ أَنَّهُ انْقَطَعَ طِيَلُهَا فَاسْتَنَّتْ شَرَفًا أَوْ شَرَفَيْنِ كَانَتْ آثَارُهَا وَأَرْوَاثُهَا حَسَنَاتٍ لَهُ، وَلَوْ أَنَّهَا مَرَّتْ بِنَهَرٍ فَشَرِبَتْ مِنْهُ وَلَمْ يُرِدْ أَنْ يَسْقِيَ كَانَ ذَلِكَ حَسَنَاتٍ لَهُ، فَهِيَ لِذَلِكَ أَجْرٌ، وَرَجُلٌ رَبَطَهَا تَغَنِّيًا وَتَعَفُّفًا ثُمَّ لَمْ يَنْسَ حَقَّ اللَّهِ فِي رِقَابِهَا وَلاَ ظُهُورِهَا، فَهِيَ لِذَلِكَ سِتْرٌ، وَرَجُلٌ رَبَطَهَا فَخْرًا وَرِيَاءً وَنِوَاءً لأَهْلِ الإِسْلاَمِ، فَهِيَ عَلَى ذَلِكَ وِزْرٌ ‏"‏‏.‏ وَسُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنِ الْحُمُرِ فَقَالَ ‏"‏ مَا أُنْزِلَ عَلَىَّ فِيهَا شَىْءٌ إِلاَّ هَذِهِ الآيَةُ الْجَامِعَةُ الْفَاذَّةُ ‏{‏َمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ خَيْرًا يَرَهُ * وَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَهُ ‏}‏‏"‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Cabdullaahi bin Yuusuf, waxaa noo sheegay Maalik bin Anas, oo ka weriyey Zayd bin Aslam, oo ka weriyey Abuu Saalix as-Sammaan, oo ka weriyey Abuu Hurayrah — raḍiya Allāhu ʿanhu — in Rasuulka Alle ﷺ yiri:

"Farduhu waxay u yihiin nin ajir, ninna gaashaan, nin kalena dembi. Kan ajirka leh waa nin ku xiray jidka Alle, dabadeed ku dheereeyey daaqsin ama beer; wixii uu ka cuno daaqsigaas ama beertaas inta uu ku xiran yahay waxay u noqdaan xasanaad. Haddii xariggiisu go'o oo uu fuulo hal ama laba buur, raadkiisa iyo saxaradiisu waxay u noqdaan xasanaad. Haddii uu maro webi oo ka cabbo isagoonu doonayn in la waraabiyo, taasi waxay u noqotaa xasanaad. Sidaas darteed waa ajir. Nin kale wuxuu ku xirtaa si uu ugu maarmo dadka una ilaashado sharaftiisa, mana iloobo xaqa Alle ee qoortiisa iyo dhabarkiisa (sako bixin iyo inaan lagu rarin culays xad-dhaaf ah), sidaas darteed waa gaashaan. Nin kalena wuxuu ku xirtaa faan, is-muuujin, iyo dhibaato u geysashada Muslimiinta, taasina waa dembi." Markii Rasuulka Alle ﷺ la weydiiyey dameeraha, wuxuu yiri: "Wax gaar ah laguma soo dejinin iyaga marka laga reebo aayaddan guud ee kooban: {Qofkii sameeya miisaanka zarro oo khayr ah wuu arki doonaa, * Qofkii sameeya miisaanka zarro oo shar ahna wuu arki doonaa.}"

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Ujeeddada xoolaha loo dhaqdo ayaa go'aamisa ajar, ilaalin ama dembi.

Erayada adag oo la sharxay
Jidka Alle

Faraska waxaa loo dhaqdaa ujeeddo diini ah oo daacad ah, sida u adeegidda iyo difaacidda bulshada.

Ilaalin

Waa hab qofku ku daboolo baahidiisa nololeed oo uusan ugu tiirsanaan dawarsiga, isaga oo gudanaya xuquuqda Alle.

Culays

Waa dembiga ka dhasha in faraska loo dhaqdo kibir, ismuujin ama cadaawad loo qabo Muslimiinta awgeed.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay ka fahmeen in ajarka hantidu ku xiran yahay niyadda iyo sida loo isticmaalo. Xitaa waxyaabaha caadiga ah ee la xiriira xoolaha, sida quudintooda iyo waraabintooda, waxay noqon karaan ajar marka xoolaha si daacad ah loogu hayo ujeeddo wanaagsan. Qofka xoolo haysta waa inuu daryeelaa wanaaggooda oo gudaa xuquuqda Alle. Aayadda dhammaadku waxay adkaynaysaa in wanaag iyo xumaan kasta, xitaa tan ugu yar, ugu dambayn la arki doono.

Casharrada maanta
  1. Markaad hanti haysato, is weydii ujeeddada aad u adeegsanayso iyo inay Alle raalli gelinayso.
  2. Xoolaha si wanaagsan ula dhaqan, hana dayicin baahiyahooda.
  3. Noloshaada ku maaree adigoon dawarsan, gudana xuquuqda Alle ku waajibiyey hantidaada.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.