Sahih al-Bukhari, xadiiska 2419
Waxaa weriyey Umar ibn al-Khattab. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Umar ibn al-Khattab
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ الْقَارِيِّ، أَنَّهُ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ ـ رضى الله عنه ـ يَقُولُ سَمِعْتُ هِشَامَ بْنَ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ، يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ عَلَى غَيْرِ مَا أَقْرَؤُهَا، وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَقْرَأَنِيهَا، وَكِدْتُ أَنْ أَعْجَلَ عَلَيْهِ، ثُمَّ أَمْهَلْتُهُ حَتَّى انْصَرَفَ، ثُمَّ لَبَّبْتُهُ بِرِدَائِهِ فَجِئْتُ بِهِ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ إِنِّي سَمِعْتُ هَذَا يَقْرَأُ عَلَى غَيْرِ مَا أَقْرَأْتَنِيهَا، فَقَالَ لِي " أَرْسِلْهُ ". ثُمَّ قَالَ لَهُ " اقْرَأْ ". فَقَرَأَ. قَالَ " هَكَذَا أُنْزِلَتْ ". ثُمَّ قَالَ لِي " اقْرَأْ ". فَقَرَأْتُ فَقَالَ " هَكَذَا أُنْزِلَتْ. إِنَّ الْقُرْآنَ أُنْزِلَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ فَاقْرَءُوا مِنْهُ مَا تَيَسَّرَ ".
Waxaa nooga warramay Cabdullaahi bin Yuusuf, waxaa noo sheegay Maalik, oo ka weriyey Ibn Shihaab, oo ka weriyey Curwah bin Az-Zubayr, oo ka weriyey Cabdiraxmaan bin Cabdi Al-Qaari, inuu yiri: Waxaan maqlay Cumar bin Al-Khadhaab – raalli Allahu ka ahaadee – oo leh: Waxaan maqlay Hishaam bin Xakiim bin Xizaam oo akhrinaya Suurat Al-Furqaan si ka duwan sida aan u akhriyo, iyadoo Rasuulka Alle ﷺ uu sidan ii baray. Waxaan ku sigtay inaan degdeg ugu qabto, laakiin waan u daayay ilaa uu ka dhammeeyay. Kadibna waxaan qabtay maradiisa oo aan u jiiday, waxaanan u keenay Rasuulka Alle ﷺ. Waxaan iri: 'Waxaan maqlay ninkan oo akhrinaya si ka duwan tii aad i bartay.' Wuxuu igu yiri: 'Iska sii daa.' Kadibna wuxuu isaga ku yiri: 'Akhri.' Wuuna akhriyay. Wuxuu yiri: 'Sidan baa loo soo dejiyay.' Kadibna wuxuu igu yiri: 'Akhri.' Waana akhriyay, wuxuuna yiri: 'Sidan baa loo soo dejiyay. Qur'aanka waxaa lagu soo dejiyay toddoba xaraf (nooc), ee ka akhriya wixii idiin fudud.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qur’aanku wuxuu leeyahay qaabab qira’adeed oo la aqoonsan yahay; raac kan kuu fudud.
Cumar wuxuu maqlay Hishaam oo Suurat al-Furqaan u akhrinaya si ka duwan qaabkii uu isaga Nebiga ﷺ ka bartay. Wuxuu u geeyey Nebiga ﷺ, kaas oo xaqiijiyey labada qira’adood.
Waa tilmaam loo adeegsado qaababka uu Alle oggolaaday ee Qur’aanka lagu soo dejiyey; culimadu si qoto dheer ayay uga doodeen macnahooda saxda ah.
Qur’aanka u akhri qaab ka mid ah kuwa waxyiga lagu soo dejiyey ee la aqoonsan yahay, kaas oo kuu suurtageliya.
Culimada hore waxay daliishadaan xadiiskan in Qur’aanka lagu soo tebiyey wax ka badan hal qaab oo qira’adeed oo waxyi ah, iyo in kala duwanaanshaha la aqoonsan yahay aan khalad loogu xukumi karin aqoon la’aan. Culimadu aragtiyo kala duwan ayay ka qabaan fasiraadda toddobada ahruf; sidoo kale waxay ka soocaan qira’aadka markii dambe la jaangooyey. Afarta madhhab ee sunniga ahi waxay adkeeyaan in la ixtiraamo qira’ada Qur’aanka ee la isku halayn karo lagana fogaado eedayn aan sal lahayn. Cumar marka hore wuxuu diidmadiisa u bandhigay Nebiga ﷺ, kaas oo qiimeeyey labada qira’adood.
- Haddii aad maqasho qira’ado aanad aqoon, si deggan ula tasho qof aqoon leh ka hor intaadan cidna sixin.
- Qur’aanka ka baro macallin lagu kalsoon yahay, kuna joog qaab qira’adeed oo la aqoonsan yahay.
- Khilaafaadka ku xalli aqoon iyo samir, ee ha ku xallin xanaaq ama eedayn.
Xadiiskan saxiixa ahi isaguna wuxuu ka hadlayaa kala duwanaanshaha qira’ada, wuxuuna sii dhammaystirayaa mawduuca qaababka qira’adeed ee la oggolaaday.
Sahih al-Bukhari · #2 (Sahih)Xadiiskani wuxuu sharxayaa sida waxyigu ugu iman jiray Nebiga ﷺ, wuxuuna iftiiminayaa asalka rabbaaniga ah ee Qur’aanka.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.