Sahih al-Bukhari, xadiiska 2698
Waxaa weriyey Al-Bara ibn Azib. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Al-Bara ibn Azib
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمَّا صَالَحَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَهْلَ الْحُدَيْبِيَةِ كَتَبَ عَلِيٌّ بَيْنَهُمْ كِتَابًا فَكَتَبَ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم. فَقَالَ الْمُشْرِكُونَ لاَ تَكْتُبْ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ، لَوْ كُنْتَ رَسُولاً لَمْ نُقَاتِلْكَ. فَقَالَ لِعَلِيٍّ " امْحُهُ ". فَقَالَ عَلِيٌّ مَا أَنَا بِالَّذِي أَمْحَاهُ. فَمَحَاهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِيَدِهِ، وَصَالَحَهُمْ عَلَى أَنْ يَدْخُلَ هُوَ وَأَصْحَابُهُ ثَلاَثَةَ أَيَّامٍ، وَلاَ يَدْخُلُوهَا إِلاَّ بِجُلُبَّانِ السِّلاَحِ، فَسَأَلُوهُ مَا جُلُبَّانُ السِّلاَحِ فَقَالَ الْقِرَابُ بِمَا فِيهِ.
Waxaa nooga warramay Muxammad bin Bashaar, waxaa nooga warramay Ghundar, waxaa nooga warramay Shucbah, oo ka weriyey Abuu Isxaaq, wuxuu yiri: Waxaan maqlay Al-Baraa' bin Caasib — raḍiya Allāhu canhumā — oo leh: Markii uu Rasûlullah ﷺ heshiis la galay reer Xudeybiyah, Cali baa u dhex qoray warqad, wuxuuna ku qoray: 'Muxammad Rasûlullah ﷺ.' Markaasay mushrikiintii dheheen: 'Ha qorin Muxammad Rasûlullah; haddaad Rasuul tahay kula dagaallami mayno.' Wuxuu ku yiri Cali: 'Tirtir.' Cali baa yiri: 'Anigu ma tirtirayo.' Markaasuu Rasûlullah ﷺ gacantiisa ku tirtiray, wuxuuna la heshiiyey iyagii inuu isaga iyo asxaabtiisu galaan saddex maalmood, ayna gelin karin hubka mooyee. Way weydiiyeen maxay yihiin hubka la geli karo? Wuxuu yiri: 'Seefaha oo kiishkooda ku jira.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Heshiiskii nabadeed ee Xudaybiya, Nebigu ﷺ wuxuu nabadda ka hormariyey magac-u-yaal.
Werintani waxay ka warramaysaa dhacdo ka dhacday heshiiskii nabadeed ee Xudaybiya: dhinicii kale ayaa diiday magaca ‘Rasuulka Alle’, dabadeed Nebigu ﷺ dukumentiga ayuu ka tirtiray, wuxuuna heshiisyo ka gaaray booqashada Maka.
Meel u dhow Maka oo Nebigu ﷺ iyo Quraysh ku galeen heshiis nabadeed.
Gal ama dabool lagu kaydiyo hubka.
Heshiis rasmi ah oo dhinacyadu ku heshiiyaan joojinta ama ka hortagga dagaalka.
Culimadu waxay dhacdadan ka fahmeen in wadaxaajoodka iyo heshiis nabadeed la samaysto ay bannaan yihiin marka ay danta guud u adeegayaan. Nebigu ﷺ kama tanaasulin nebinnimadiisa, balse wuxuu aqbalay in magaca lagu muransan yahay aanu dukumentiga ku qornayn. Go’aankiisu wuxuu muujinayaa dulqaad iyo xikmad maamul; diidmada Cali ee inuu isagu erayada tirtiro waxay ka tarjumaysaa xushmaddiisa Nebiga ﷺ. Fuqahadu waxay aqoonsan yihiin muhiimadda heshiisyada iyo fulintooda, haddii aanay ka hor iman mabaadi’da Islaamka.
- Marka khilaaf dhaco, raadi heshiisyo ka hortaga waxyeello dheeraad ah adigoon ka tanaasulin caqiidadaada.
- Wadaxaajoodka si cad u qeex shuruudaha, si labada dhinacba u ogaadaan wixii lagu heshiiyey.
- Ha u oggolaan kibirka dhaawacmay inuu ka cuslaado xal caddaalad iyo nabad ku dhisan.
Werintani sidoo kale waxay tilmaamaysaa sida dadka Maka uga hor istaageen Nebiga ﷺ iyo asxaabtiisa inay magaalada galaan.
Sahih al-Bukhari · #2700 (Sahih)Werintan Al-Baraa’ laga soo weriyey waxay sidoo kale ka hadlaysaa heshiisyadii la xiriiray booqashada Maka heshiiska ka dib.
Sahih al-Bukhari · #2690 (Sahih)Nebigu ﷺ halkaas ayuu dad isku dhacay dhexdhexaadiyey, taasina waxay la jaanqaadaysaa dadaalka dib-u-heshiisiinta iyo nabadda.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.