Sahih al-Bukhari, xadiiska 2710
Waxaa weriyey Ka'b ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Ka'b ibn Malik
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ، أَخْبَرَنَا يُونُسُ،. وَقَالَ اللَّيْثُ حَدَّثَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ كَعْبٍ، أَنَّ كَعْبَ بْنَ مَالِكٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّهُ، تَقَاضَى ابْنَ أَبِي حَدْرَدٍ دَيْنًا كَانَ لَهُ عَلَيْهِ فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي الْمَسْجِدِ، فَارْتَفَعَتْ أَصْوَاتُهُمَا حَتَّى سَمِعَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ فِي بَيْتٍ، فَخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَيْهِمَا حَتَّى كَشَفَ سِجْفَ حُجْرَتِهِ، فَنَادَى كَعْبَ بْنَ مَالِكٍ فَقَالَ " يَا كَعْبُ ". فَقَالَ لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ. فَأَشَارَ بِيَدِهِ أَنْ ضَعِ الشَّطْرَ. فَقَالَ كَعْبٌ قَدْ فَعَلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " قُمْ فَاقْضِهِ ".
Waxaa wariyey Cabdullaahi bin Kacab in Kacab bin Maalik u sheegay inuu xilligii Rasuulka Allah ﷺ masaajidka ku dalbaday deyn uu ku lahaa Ibnu Abii Xadrad. Codkoodii ayaa kor u kacay ilaa Rasuulka Allah ﷺ uu maqlay isagoo gurigiisa ku jira. Markaas ayuu Rasuulka Allah ﷺ u soo baxay xaggooda, wuxuuna kor u qaaday daaha qolkiisa, wuxuuna u yeeray Kacab bin Maalik isagoo leh:
"Kacabow!" Wuxuu yiri: "Labayka, Rasuulka Allow ﷺ!" Markaas ayuu gacantiisa ugu tilmaamay inuu kala bar ka dhaafo deynta. Kacab wuxuu yiri: "Waayeel, Rasuulka Allow ﷺ." Kadibna Rasuulka Allah ﷺ wuxuu ku yiri Ibnu Abii Xadrad: "Kac oo sii inta hartay."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabiga ﷺ wuxuu dhexdhexaadiyey isagoo dayn-bixiyaha ku boorriyey inuu kala bar daynta cafiyo.
Dayn-bixiyuhu wuxuu dayn-qaataha ka codsanayaa inuu bixiyo lacagta lagu leeyahay.
In laga tanaasulo kala bar lacagta uu dayn-qaatuhu weli ku leeyahay.
Dayn-qaatuhu waa inuu bixiyo lacagta hadhaysa ka dib cafiska.
Culimadu waxay tani ka fahmeen in dhexdhexaadinta khilaaf maaliyadeed ay bannaan tahay, isla markaana dayn-bixiyuhu si ikhtiyaari ah uga cafin karo qayb ka mid ah daynta. Dayn-qaatuhu weli waa ku waajib inuu bixiyo inta hadhay. Afarta madhhab ee Sunnigu waxay aqoonsan yihiin saxnaanta cafiska ikhtiyaariga ah; Nabiga ﷺ wuxuu halkan ku dhiirrigeliyey heshiisiin isaga oo aan meesha ka saarin daynta hadhay.
- Haddii dayn aan weli la bixin jirto, si deggan u dalbo bixinteeda kana fogow in ismaandhaafku sii bato.
- Haddii aad awooddo, ka fiirso inaad si ikhtiyaari ah uga cafiso qayb ka mid ah daynta.
- Qofkii heshiis ka dib weli lacag lagu leeyahay waa inuu inta hadhay waqtigeeda ku bixiyaa.
Werintani sidoo kale waxay ka warramaysaa khilaaf maaliyadeed, waxayna muujinaysaa sida Nabiga ﷺ si caddaalad ah uga dhex shaqeeyey.
Sahih al-Bukhari · #2690 (Sahih)Nabiga ﷺ wuxuu u hawlgalay inuu dadka dhexdooda khilaaf ku dhammeeyo, taas oo la jaanqaadaysa kaalinta heshiisiinta ee werintan.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.