Jizyada iyo Heshiisyada · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 3158

Waxaa weriyey Amr ibn Awf al-Ansari. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Jizyada iyo Heshiisyada
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Al‑Miswar ibn Makhrama

Sahih (lagu kalsoon yahay)
  1. 1Abu al‑Yamanwuxuu u sheegay al‑Bukhariأَبُو الْيَمَانِ
  2. 2Shu'aybشُعَيْبٌ
  3. 3Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
  4. 4Urwa ibn az‑Zubayrعُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ
  5. 5Al‑Miswar ibn Makhramaالْمِسْوَرِ بْنِ مَخْرَمَةَ

Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ حَدَّثَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، عَنِ الْمِسْوَرِ بْنِ مَخْرَمَةَ، أَنَّهُ أَخْبَرَهُ أَنَّ عَمْرَو بْنَ عَوْفٍ الأَنْصَارِيَّ وَهْوَ حَلِيفٌ لِبَنِي عَامِرِ بْنِ لُؤَىٍّ وَكَانَ شَهِدَ بَدْرًا أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَعَثَ أَبَا عُبَيْدَةَ بْنَ الْجَرَّاحِ إِلَى الْبَحْرَيْنِ يَأْتِي بِجِزْيَتِهَا، وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم هُوَ صَالَحَ أَهْلَ الْبَحْرَيْنِ وَأَمَّرَ عَلَيْهِمُ الْعَلاَءَ بْنَ الْحَضْرَمِيِّ، فَقَدِمَ أَبُو عُبَيْدَةَ بِمَالٍ مِنَ الْبَحْرَيْنِ، فَسَمِعَتِ الأَنْصَارُ بِقُدُومِ أَبِي عُبَيْدَةَ فَوَافَتْ صَلاَةَ الصُّبْحِ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، فَلَمَّا صَلَّى بِهِمِ الْفَجْرَ انْصَرَفَ، فَتَعَرَّضُوا لَهُ، فَتَبَسَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ رَآهُمْ وَقَالَ ‏"‏ أَظُنُّكُمْ قَدْ سَمِعْتُمْ أَنَّ أَبَا عُبَيْدَةَ قَدْ جَاءَ بِشَىْءٍ ‏"‏‏.‏ قَالُوا أَجَلْ يَا رَسُولَ اللَّهِ‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَأَبْشِرُوا وَأَمِّلُوا مَا يَسُرُّكُمْ، فَوَاللَّهِ لاَ الْفَقْرَ أَخْشَى عَلَيْكُمْ، وَلَكِنْ أَخْشَى عَلَيْكُمْ أَنْ تُبْسَطَ عَلَيْكُمُ الدُّنْيَا كَمَا بُسِطَتْ عَلَى مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ، فَتَنَافَسُوهَا كَمَا تَنَافَسُوهَا وَتُهْلِكَكُمْ كَمَا أَهْلَكَتْهُمْ ‏"‏‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Abu Al-Yamaan, waxaa noo sheegay Shucayb, oo ka weriyey Az-Zuhri, oo yiri: Waxaa ii sheegay Curwah bin Az-Zubayr, oo ka weriyey Al-Miswar bin Makhramah, inuu u sheegay Camar bin Cawf Al-Ansaari - oo ahaa xulafada Bani Caamir bin Lu'ayy, kana mid ahaa dadkii goobjoogga u ahaa Badar - in Rasuulka Allah ﷺ uu u diray Abu Cubaydah bin Al-Jarraax dhanka Baxreyn si uu u soo qaado jizyadooda. Rasuulka Allah ﷺ wuxuu heshiis la galay dadka reer Baxreyn wuxuuna madax uga dhigay Calaa' bin Al-Xadrami. Markaas Abu Cubaydah wuxuu ka yimid Baxreyn isagoo wata maal. Ansaartu way maqleen imaatinka Abu Cubaydah, waxayna la tukadeen Nabiga ﷺ salaadda subax. Markii uu ka bixiyey salaadda Fajr, ayay hor istaageen. Rasuulka Allah ﷺ wuu dhoola-caddeeyey markii uu arkay iyaga, wuxuuna yiri:

"Waxaan u maleynayaa inaad maqasheen in Abu Cubaydah uu wax la yimid." Waxay yiraahdeen: "Haa, Rasuulkii Allow ﷺ." Wuxuu yiri: "Bishaareysta oo rajeeysta waxa idin farxad gelinaya! Wallaahi, faqriga kuma cabsiinayo, laakiin waxaan idinkaga cabsanayaa in adduunyada la idiin fidiyo sidii loo fidyey kuwii idinka horreeyey, markaas aad isku tartantaan sidii ay u tartameen, dabadeedna ay idin halaagto sidii ay u halaagtay iyaga."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Nabigu ﷺ wuxuu ka digayaa in badnaanta maal iyo ku loollanka hantidu ay halaag keeni karaan.

Asalka iyo sababta

Markii Abuu Cubayda uu lacag ka keenay Baxrayn, Ansaaru way maqleen, waxayna salaaddii subax ka dib u yimaadeen Nabiga ﷺ. Wuxuu uga digay fitnada maalka iyo ku loollanka hantida.

Erayada adag oo la sharxay
jizya

Canshuur ay, sida ku cad heshiiskii xilligaas, bixin jireen bulshooyin aan Muslim ahayn oo gaar ah.

zuhd

Dabeecad ah in hantidu aanay qalbiga maamulin, aakhiradana la hormariyo.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada tafsiirka xadiiska ee hore, sida Ibnu Xajar al-Casqalaani, waxay adkeeyaan in hantida lafteeda aan la canaananayn; digniintu waxay ku saabsan tahay ku-xidhnaanta, ku loollanka dadka dhexdooda iyo dayaca adeecidda. Hadalka maalka ku tilmaamaya fitno wuxuu dhiirrigelinayaa mahadnaq, u adeegsiga si caddaalad ah iyo ka dhowrsasho xad-dhaaf ah. Afarta madhab ee Sunnigu dhiirrigelintan kama soo saaraan in hantida xalaasha ahi xaaraan tahay, balse waxay qirayaan in hantida la daba galo iyadoo lagu dayacayo waajibaadka diinta iyo xuquuqda dadka ay tahay wax la canaanto.

Casharrada maanta
  1. Marka dakhli dheeraad ahi kuu soo galo, ka fiirso sida caddaalad iyo waxtar leh ee aad u isticmaali karto.
  2. Ha ku mashquulin inaad hantidaada si joogto ah ula barbar dhigto tan dadka kale; ku tababar mahadnaqa waxa aad haysato.
  3. Ilaali salaadda, waajibaadka qoyska iyo sadaqada marka shaqadaada ama dakhligaagu kordho.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.