Sahih al-Bukhari, xadiiska 540
Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Abu al‑Yamanwuxuu u sheegay al‑Bukhariأَبُو الْيَمَانِ
- 2Shu'aybشُعَيْبٌ
- 3Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
- 4Anas ibn Malikأَنَسُ بْنُ مَالِكٍ
- 5Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم خَرَجَ حِينَ زَاغَتِ الشَّمْسُ فَصَلَّى الظُّهْرَ، فَقَامَ عَلَى الْمِنْبَرِ، فَذَكَرَ السَّاعَةَ، فَذَكَرَ أَنَّ فِيهَا أُمُورًا عِظَامًا ثُمَّ قَالَ " مَنْ أَحَبَّ أَنْ يَسْأَلَ عَنْ شَىْءٍ فَلْيَسْأَلْ، فَلاَ تَسْأَلُونِي عَنْ شَىْءٍ إِلاَّ أَخْبَرْتُكُمْ مَا دُمْتُ فِي مَقَامِي هَذَا ". فَأَكْثَرَ النَّاسُ فِي الْبُكَاءِ، وَأَكْثَرَ أَنْ يَقُولَ " سَلُونِي ". فَقَامَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ حُذَافَةَ السَّهْمِيُّ فَقَالَ مَنْ أَبِي قَالَ " أَبُوكَ حُذَافَةُ ". ثُمَّ أَكْثَرَ أَنْ يَقُولَ " سَلُونِي ". فَبَرَكَ عُمَرُ عَلَى رُكْبَتَيْهِ فَقَالَ رَضِينَا بِاللَّهِ رَبًّا، وَبِالإِسْلاَمِ دِينًا، وَبِمُحَمَّدٍ نَبِيًّا. فَسَكَتَ ثُمَّ قَالَ " عُرِضَتْ عَلَىَّ الْجَنَّةُ وَالنَّارُ آنِفًا فِي عُرْضِ هَذَا الْحَائِطِ فَلَمْ أَرَ كَالْخَيْرِ وَالشَّرِّ ".
Waxaa nooga warramay Abuu Al-Yamaan, wuxuu yiri: Waxaa noo sheegay Shucayb, oo ka weriyey Az-Zuhri, wuxuu yiri: Waxaa ii sheegay Anas bin Maalik in Rasuulka Allah ﷺ uu soo baxay markii qorraxdu dhexda martay, wuxuuna tukaday salaadda Duhur. Kadib wuxuu istaagay minbarka wuxuuna ka hadlay Saacadda (Maalinta Qiyaame), wuxuuna sheegay inay ku jiraan arrimo waaweyn. Kadib wuxuu yiri:
"Qofkii doonaya inuu wax weydiiyo ha weydiiyo, waxna ima weydiin doontaan illaa aan idinka warramo inta aan joogo meeshaydan." Dadku way ooyeen, wuxuuna badsaday inuu yiraahdo: "I weydiiya." Markaas ayaa Cabdullaahi bin Xudhaafa As-Sahmi istaagay oo yiri: "Aabbahay waa kuma?" Wuxuu yiri: "Aabbahaa waa Xudhaafa." Mar kale ayuu badsaday inuu yiraahdo: "I weydiiya." Markaas ayaa Cumar jilba jabsaday oo yiri: "Waxaan raalli ka nahay Allah inuu Rabbigeenna noqdo, Islaamkana diinkeenna, Maxamedna Nabigeenna." Wuu aamusay, kadibna wuxuu yiri: "Jannada iyo Naarta ayaa hadda hortayda lagu soo bandhigay derbigaan, mana arag wax ka khayr badan iyo wax ka shar badan toona."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu ka hadlay Saacadda, wuxuuna dadka ku boorriyay inay wax weydiiyaan.
Magac kale oo loola jeedo bilaabashada Maalinta Qiyaame.
Salaadda waajibka ah ee bartamaha maalinta, taas oo waqtigeedu bilaabmo marka qorraxdu dhaafto bartamaha cirka.
Culimadu waxay xadiiskan ka fahmeen in Nabigu ﷺ ummaddiisa barayay Aakhiro, su’aalahana uga jawaabi jiray marka ay waxtar leeyihiin. Hadalka Cumar wuxuu muujinayaa in iimaanka iyo ku qanacsanaanta Allah, Islaamka iyo Nabiga ﷺ ay qalbiga dejiyaan marka arrimo culus dadka taabtaan. Xadiisku wuxuu dhiirrigelinayaa raadinta aqoonta, wuxuuna sidoo kale barayaa in su’aalaha loo weydiiyo si xushmad iyo daacadnimo leh.
- Aqoonta ku raadso su’aalo waxtar u leh iimaankaaga iyo camalkaaga.
- Markaad ka welwesho Aakhiro, si ula kac ah u cusboonaysii tawakkulkaaga Allah iyo xiriirkaaga Islaamka.
- Waqtiyada salaadda si dhab ah u ilaali, salaaddana ku oogo waqtigeeda loo asteeyay.
Xadiiskani wuxuu si toos ah ugu xigaa xadiiskan kale ee Saxiix al-Bukhaari, wuxuuna bixiyaa macne dheeraad ah oo ku saabsan ka hadalka Saacadda.
Sahih al-Bukhari · #525 (Sahih)Xadiiskani wuxuu ka hadlayaa sida Nabigu ﷺ asxaabtiisa uga barayay dhacdooyinka waaweyn iyo aqoonta muhiimka ah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.