Qadarka Allah · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 6607

Waxaa weriyey Sahl ibn Sa'd. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Qadarka Allah
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ

Sahih (lagu kalsoon yahay)
  1. 1Sa'id ibn Abu Maryamwuxuu u sheegay al‑Bukhariسَعِيدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ
  2. 2Abu Ghassanأَبُو غَسَّانَ
  3. 3Abu Hazimأَبُو حَازِمٍ
  4. 4Sahlسَهْلٍ
  5. 5Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ، حَدَّثَنَا أَبُو غَسَّانَ، حَدَّثَنِي أَبُو حَازِمٍ، عَنْ سَهْلٍ، أَنَّ رَجُلاً، مِنْ أَعْظَمِ الْمُسْلِمِينَ غَنَاءً عَنِ الْمُسْلِمِينَ فِي غَزْوَةٍ غَزَاهَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَنَظَرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يَنْظُرَ إِلَى الرَّجُلِ مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَلْيَنْظُرْ إِلَى هَذَا ‏"‏‏.‏ فَاتَّبَعَهُ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ، وَهْوَ عَلَى تِلْكَ الْحَالِ مِنْ أَشَدِّ النَّاسِ عَلَى الْمُشْرِكِينَ، حَتَّى جُرِحَ فَاسْتَعْجَلَ الْمَوْتَ، فَجَعَلَ ذُبَابَةَ سَيْفِهِ بَيْنَ ثَدْيَيْهِ حَتَّى خَرَجَ مِنْ بَيْنِ كَتِفَيْهِ فَأَقْبَلَ الرَّجُلُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مُسْرِعًا فَقَالَ أَشْهَدُ أَنَّكَ رَسُولُ اللَّهِ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ وَمَا ذَاكَ ‏"‏‏.‏ قَالَ قُلْتَ لِفُلاَنٍ ‏"‏ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يَنْظُرَ إِلَى رَجُلٍ مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَلْيَنْظُرْ إِلَيْهِ ‏"‏‏.‏ وَكَانَ مِنْ أَعْظَمِنَا غَنَاءً عَنِ الْمُسْلِمِينَ، فَعَرَفْتُ أَنَّهُ لاَ يَمُوتُ عَلَى ذَلِكَ فَلَمَّا جُرِحَ اسْتَعْجَلَ الْمَوْتَ فَقَتَلَ نَفْسَهُ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عِنْدَ ذَلِكَ ‏"‏ إِنَّ الْعَبْدَ لَيَعْمَلُ عَمَلَ أَهْلِ النَّارِ، وَإِنَّهُ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ، وَيَعْمَلُ عَمَلَ أَهْلِ الْجَنَّةِ، وَإِنَّهُ مِنْ أَهْلِ النَّارِ، وَإِنَّمَا الأَعْمَالُ بِالْخَوَاتِيمِ ‏"‏‏.‏

Tarjumaad

Waxaa wariyey Sahl bin Sacad: Waxaa jiray nin ka mid ahaa Muslimiinta oo aad ugu dadaalay dagaalka, kana difaacay Muslimiinta dagaal uu la galay Nebiga ﷺ. Nebigu ﷺ wuu eegay wuxuuna yiri:

"Qofkii jeclaada inuu arko nin ka mid ah dadka Naarta, ha eego kan." Markaas ayaa nin ka mid ah qoomku raacay isagoo xaaladdaas ku jira, oo aad ugu adkaa mushrikiinta, ilaa laga dhaawacay. Dabadeedna wuxuu degdejiyey geerida, isagoo seeftiisa dhexda u geliyey labadiisa naas ilaa ay dhabarka uga baxday. Ninkii dabageli jiray ayaa si degdeg ah ugu yimid Nebiga ﷺ wuxuuna yiri: "Waan markhaati kacayaa inaad tahay Rasuulkii Allah!" Nebigu ﷺ wuxuu weydiiyey: "Maxaad sidaas u leedahay?" Wuxuu yiri: "Waxaad tiri hebel: 'Qofkii jeclaada inuu arko nin ka mid ah dadka Naarta, ha eego isaga.' Haddana wuxuu ahaa midka noogu dadaalka badan dagaalka, waxaana ogaaday inuusan ku dhiman doonin Islaamnimo. Markii la dhaawacay, wuxuu degdejiyey geerida wuxuuna isdilay." Markaas ayaa Nebigu ﷺ yiri: "Addoonku wuxuu sameyn karaa camalka dadka Naarta isagoo runtii ka mid ah dadka Jannada, wuxuuna sameyn karaa camalka dadka Jannada isagoo runtii ka mid ah dadka Naarta; ficilladuna waxay ku xiran yihiin khatimahooda (dhamaadkooda)."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Halbeegga go'aamiya ahi waa sida uu qofku noloshiisa ku soo afjaro.

Asalka iyo sababta

Xadiisku wuxuu ka warramayaa duullaan uu la joogay Nebiga ﷺ. Nin si muuqata geesinimo ugu dagaallamay muslimiinta ayaa dhaawacmay dabadeedna isdilay. Qof kale oo goobta joogay ayaa arrintaas Nebiga ﷺ u sheegay, markaas ayuu Nebigu sheegay casharka ku saabsan muhiimadda go'aamisa ee qofka dhammaadkiisu leeyahay.

Erayada adag oo la sharxay
Camallada waxaa lagu qiimeeyaa sida ay ku dhammaadaan

Xaaladda ugu dambaysa ee qofku ku dhinto ayaa go'aamisa aakhirkiisa; camalladii hore qofna ma siinayaan hubanti ku saabsan sida uu ku dambayn doono.

Dadka Naarta ku dambaynaya

Waa dadka ugu dambayn Naarta gelaya; tani ma aha oggolaansho uu qofku ku xukumi karo aakhirka qof kale.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore waxay sharxaan in werintani ku boorrinayso adkaysi iyo daacadnimo, kana digayso in qofku ku qanco camallo wanaagsan oo muuqda. Waxay sidoo kale adkeeyaan in dadku aanay si hubanti ah u go'aamin karin aakhirka dadka kale. Xadiisku wuxuu cambaaraynayaa isdilka, wuxuuna barayaa in go'aanka iyo cilmiga Alle ay wax walba koobaan, iyadoo dadku weli masuul ka yihiin doorashooyinkooda.

Casharrada maanta
  1. Guulaha muuqda yaanay kugu dhalin is-qancin; Alle weydiiso daacadnimo iyo dhammaad wanaagsan.
  2. Ha ku xukumin aakhirka qofka kale waxa aad dusha ka aragto.
  3. Haddii aad quusato ama ay kugu soo dhacaan fikrado is-dhaawac ah, isla markiiba taageero ka raadso qof aad ku kalsoon tahay iyo adeeg caafimaad oo xirfad leh.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.